Manipular: Chiến thuật dàn quân cổ duy nhất tồn tại cho đến ngày nay

Khôi Nguyên 04/05/2019 14:00

La Mã đã có một lịch sử phát triển quân sự rất ấn tượng, nhiều phát minh và các thành tựu khoa học kỹ thuật vẫn được áp dụng đến tận bây giờ. Một trong những công trình quân sự được sử dụng nhiều nhất đó là chiến thuật dàn quân của người La Mã Manipular Legion.
Manipular: Chiến thuật dàn quân cổ duy nhất tồn tại cho đến ngày nay

Chiến thuật dàn quân Manipular là chiến thuật được sử dụng vào trước thế kỷ thứ tư trước công nguyên. Đây là chiến thuật tiêu biểu và là chiến cơ bản nhất trong quân đội. Dựa theo các ghi chép thì chiến thuật này chia quân đội La Mã ra làm bốn quân đoàn, mỗi quân đoàn chia thành 10 đội nhỏ. Sẽ có ba quân đoàn được xếp thành hàng, còn quân đoàn còn lại sẽ là nhóm đánh nhử và phá đội hình địch. Tổng số quân thường thấy trong chiến thuật là 4200 quân.

Các đơn vị trong chiến thuật dàn quân Manipular: 

- Velites (Veles): Đây là nhóm đầu tiên xuất trận, nhóm này là nhóm trẻ tuổi nhất trong toàn quân đội. Đa phần là dưới hai mươi tuổi, có nhiệm vụ nhử địch và phá đội hình địch. Thường được trang bị giáp nhẹ và mang theo một tấm khiên tròn nhỏ để bảo vệ gọi là parma có đường kính khoảng 1m. Giáp mà họ thường mặc được gọi là galea với đặc trưng là được nón được bao phủ bằng một cái đầu da sói. Vũ khí thường được sử dụng là verutum, một loại giáo phóng giống với pilum nhưng nhỏ hơn.

Manipular: Chiến thuật dàn quân cổ duy nhất tồn tại cho đến ngày nay

Velites là tập hợp những người lính trẻ tuổi nhất

- Hastati (Hastatus): Đây là nhóm được xếp ở hàng thứ nhất sẽ trạm trán địch trực tiếp đầu tiên trên chiến trường. Độ tuổi thông thường là khoảng 20 tuổi. Thường được trang bị giáp khá giống với velites nhưng có độ bảo vệ tốt hơn. Vũ khí thông thường là một hoặc hai pilum, khiên là scutum, kiếm sẽ là gladius. Số lượng thông thường 1200 quân.

Xem thêm: Gladius và Pilum bộ đôi trên chiến trường La Mã

Manipular: Chiến thuật dàn quân cổ duy nhất tồn tại cho đến ngày nay

Hastati là bức tường đầu tiên của chiến thuật Manipular

- Principes (Princeps): Đây là nhóm được xếp ở hàng thứ hai. Độ tuổi thông thường là hơn 20 tuổi. Họ được trang bị giống như hastati chỉ khác một điều là những chiến binh Principes khỏe hơn giàu kinh nghiệm chiến đấu hơn. Số lượng thông thường 1200 quân.

Manipular: Chiến thuật dàn quân cổ duy nhất tồn tại cho đến ngày nay

Principes là những kẻ thiện chiến đã được trang bị giáp nặng của quân đội La Mã

- Triarii: Đây là nhóm được xếp ở hàng thứ ba. Được xem là nhóm già dặn và giàu kinh nghiệm chinh chiến nhất, độ tuổi thông thường vào khoảng 30 tuổi. Triarii thường được trang bị những bộ giáp kiên cố nhất và sử dụng hasta thay vì pilum. Hasta là dạng giáo dài để đâm chứ không dùng để phóng, họ vẫn được trang bị scutum và gladius như những đơn vị khác, tuy nhiên số lượng triarii thường khá ít, chỉ vào khoảng 600 lính so với con số thông thường của 2 hàng trên là 1200 lính.

Manipular: Chiến thuật dàn quân cổ duy nhất tồn tại cho đến ngày nay

Triarii thực sự là cơn ác mộng đối với kẻ thù bởi khả năng thiện chiến và tính kỷ luật của họ

Cách vận hành của Manipular:

Manipular: Chiến thuật dàn quân cổ duy nhất tồn tại cho đến ngày nay

Sơ đồ tối giản chiến thuật Manipular 

- Lực lượng sẽ bố trí thành hàng và chia làm các đội nhỏ, mỗi đội khoảng 120 quân, riêng hàng cuối cùng là triarii chỉ có 600 quân thì sẽ chia thành mỗi đội 60 quân. Hai hàng trên sẽ xếp quân đứng xéo nhau để có thể dễ hỗ trợ lẫn nhau.

- Đầu tiên nhóm velites sẽ đi lên trước và phóng những cây giáo vào đối phương để quấy rối địch và phá đội hình. Sau khi đã phá đội hình và nhử được địch đuổi theo thì nhóm này sẽ rút lui về phía sau nhóm triarii.

- Khi địch đến gần thì hàng đầu tiên là hastate sẽ chủ động phóng pilum và ngăn chặn địch đầu tiên. Họ sẽ xếp khiên vào nhau để tạo thành bức tường vững chắc và ngăn chặn địch tiến thêm.

- Khi địch quá hung hãn và hastate có dấu hiệu gặp khó khăn, nhóm principes sẽ bắt đầu tiến lên để hỗ trợ đồng thời tiến hành bao vây dần quân địch.

- Khi mà cả hai hàng vẫn chưa không chế được thì nhóm cuối cùng là triarii sẽ ra trận nhưng khác với hai hàng đầu tiên. Nhóm triarii luôn quỳ phía sau hai hàng đầu tiên để tránh bị lộ diện. Chỉ khi mà hai hàng đầu tiên gặp khó khăn họ mới tiến hành bọc ra phía sau địch và dùng hasta để tấn công dồn ép địch. Như thế với sự bất ngờ và bị vào thế gọng kìm, địch dễ dàng bị tiêu diệt.

Về cơ bản đây là thuật được sử dụng và nghiên cứu rất nhiều, với tổng số quân là 4200 quân thì đây là một chiến rất hiệu quả và mang tính chủ động cao. Tới tận bây giờ chiến thuật này vẫn được áp dụng rất nhiều trên thế giới bởi các đội cảnh sát phòng chống bạo động.

Một game thủ đã sử dụng chiến thuật Manipular để đánh trận trong series game chiến thuật nổi tiếng Total War: Rome II

Manipular trong thời kỳ hiện đại

Trong thời kỳ hiện đại khi quân sự bắt đầu phát triển đến các loại vũ khí tầm xa như súng ống và các loại vũ khí nóng như các đầu đạn tên lửa,... Manipular dần mất vị thế trên chiến trường, tuy nhiên, chiến thuật này lại trở thành một trong những chiến thuật tối ưu để an ninh các nước sử dụng trong việc chống bạo loạn.

Theo thời gian, các đội hình Manipular hiện đại dần lược bỏ bớt quân số, giảm bớt tính tấn công trong đội hình. Thay vào đó, chiến thuật Manipular hiện đại tập trung chú trọng vào sự chắc chắn và đảm bảo tránh đổ máu ít nhất có thể. Có thể nói, đội hình Manipular trong hiện tại mang tính răn đe và kiềm chế hơn là tính hiếu chiến của thuở trước.

Khôi Nguyên

Bình luận

HLV Lee Tae-hoon: Tôi không biết về suy nghĩ HAGL chơi cho vui

HLV Lee Tae-hoon: Tôi không biết về suy nghĩ HAGL chơi cho vui

17/07/2019 23:12

HLV Lee Tae Hoon khẳng định HAGL luôn nỗ lực và khát khao chiến thắng trong mọi trận đấu thay vì "chỉ đá cho vui."

CĐV Thái Lan thấy may mắn cùng bảng ĐT Việt Nam ở vòng loại World Cup 2022

CĐV Thái Lan thấy may mắn cùng bảng ĐT Việt Nam ở vòng loại World Cup 2022

17/07/2019 23:10

Bất chấp việc để thua Việt Nam ở King's Cup 2019 nhưng các CĐV Thái Lan vẫn bày tỏ sự tự tin đáng ngạc nhiên khi biết kết quả bốc thăm đưa ĐT Thái Lan cùng bảng với ĐTVN tại vòng loại World Cup 2022.

Văn Toàn:

Văn Toàn: "Thật vui khi bàn thắng giải tỏa áp lực cho cả đội"

17/07/2019 23:04

Là người ghi bàn thắng quý như vàng để Hoàng Anh Gia Lai có 1 điểm rời Hàng Đẫy, vậy cảm xúc của Văn Toàn sau trận là như thế nào?

HAGL: Ai từ bỏ? - Ai thay đổi?

HAGL: Ai từ bỏ? - Ai thay đổi?

17/07/2019 22:59

Không phải bàn thắng của Văn Toàn ở những giây cuối cùng giúp HAGL giật lại 1 điểm trước Hà Nội mà chính là thái độ của CĐV HAGL trên sân Hàng Đẫy.

Vòng loại World Cup 2022 ở các khu vực trên thế giới diễn ra theo thể thức nào?

Vòng loại World Cup 2022 ở các khu vực trên thế giới diễn ra theo thể thức nào?

17/07/2019 22:20

Vòng loại World Cup 2022 đã bắt đầu vào ngày 6/6/2019 ở khu vực châu Á, trong khi các khu vực khác trên khắp thế giới với những thể thức khác nhau cũng lên kế hoạch để khởi tranh.

Kết quả V.League 2019 vòng 16: Thanh Hoá ngã ngựa, HAGL giật một điểm từ tay Hà Nội

Kết quả V.League 2019 vòng 16: Thanh Hoá ngã ngựa, HAGL giật một điểm từ tay Hà Nội

17/07/2019 22:16

Kết quả V.League 2019 mới nhất. Cập nhật kết quả vong 16 V.League 2019. Nam Định có chiến thắng thuyết phục trước Thanh Hoá, Khánh Hoà bất ngờ đánh bại Bình Dương hay Hà Nội tiếp tục chia điểm trên sân nhà là những điểm nhấn đáng chú ý.

Herbalife tiếp lửa tinh thần cho Đoàn Thể thao Việt Nam tại SEA Games 30 và ASEAN Para Games 2020

Herbalife tiếp lửa tinh thần cho Đoàn Thể thao Việt Nam tại SEA Games 30 và ASEAN Para Games 2020

17/07/2019 22:15

Tập đoàn dinh dưỡng toàn cầu Herbalife Nutrition trở thành Nhà tài trợ Dinh dưỡng chính thức cho vận động viên và huấn luyện viên thể thao Việt Nam tham dự SEA Games 2019 và ASEAN Para Games 2020.

Canada thực hiện chiến dịch quay trở lại Top 10 tại FIBA World Cup

Canada thực hiện chiến dịch quay trở lại Top 10 tại FIBA World Cup

17/07/2019 22:00

Từng là một trong 10 nền bóng rổ hàng đầu thế giới, Canada đang tìm cố gắng để tìm lại vị thế của mình. Với danh sách sơ bộ bao gồm 29 cái tên hàng đầu thế giới, Canada đang tự tin hơn bao giờ hết khi FIBA World Cup đang đến gần.

Bảng xếp hạng V.League 2019 vòng 16: TP. HCM nới rộng khoảng cách với Hà Nội FC

Bảng xếp hạng V.League 2019 vòng 16: TP. HCM nới rộng khoảng cách với Hà Nội FC

17/07/2019 21:35

Bảng xếp hạng V.League 2019 mới nhất. Cập nhật bảng xếp hạng vòng 16 V.League 2019. Một lần nữa mất điểm ở những phút bù giờ, Hà Nội bị TP. HCM bỏ lại sau lưng.

Trực tiếp Arsenal vs Bayern Munich (10h00): “Hùm xám” run rẩy

Trực tiếp Arsenal vs Bayern Munich (10h00): “Hùm xám” run rẩy

17/07/2019 21:15

Trực tiếp Arsenal vs Bayern Munich (10h00, 18/7). Cập nhật kênh chiếu, link xem trực tiếp Arsenal vs Bayern Munich thuộc giải giao hữu ICC 2019.