Khi tiếng còi mãn cuộc vang lên trên sân Mỹ Đình, đội tuyển bóng đá Việt Nam là bên chiến thắng chung cuộc và bảo vệ thành công chức vô địch. Tuy nhiên tỉ số 2-2 của trận lượt về là một tỉ số dễ gây hiểu lầm. Nó gợi ra một trận cầu cân bằng, một cuộc đua song mã kết thúc trong công bằng.
Nhưng sự thật khắc nghiệt hơn rất nhiều khi trong 90 phút, Việt Nam không tự ghi được bàn nào. Cả 2 bàn thắng đều là quà tặng của hàng thủ Thái Lan – một từ thủ môn Chatchai Budprom, một từ Wanchai Jarunongkran, cầu thủ vừa khiến Mỹ Đình nín thở chỉ 5 phút trước đó với pha ghi bàn xé lưới Lê Giang Patrik. Chức vô địch thứ 2 liên tiếp là xứng đáng, nhưng xứng đáng ở Rajamangala nhiều hơn ở Hà Nội.
Mô hình của Webthethao Prediction Hub trước trận đấu cho Việt Nam 94% xác suất vô địch, 90,5% đăng quang ngay trong 90 phút, tỷ số dự đoán 1-1. Kịch bản Thái Lan lật ngược kêt quả trực tiếp: 2,6% - cứ 38 lần mới xảy ra một lần.
Thực tế: Việt Nam vô địch trong 90 phút, đúng kịch bản chính. Tỷ số lệch một bàn mỗi bên, và chính cái lệch đó mới là câu chuyện. Thái Lan ghi 2 bàn ở Mỹ Đình, tức đã đi được hai phần ba quãng đường của kịch bản 2,6%, và chỉ hụt vì một quả phạt đền lên trời cùng hai pha phản lưới. Mô hình đúng về kết cục. Khoảng cách giữa kết cục và cách nó xảy ra là thứ mô hình không đo, và là thứ ông Kim phải sửa trước Asian Cup 2027.
Trong trận lượt về, xét về chiến thuật, là tổng hòa về những gì đội tuyển làm tốt và một điểm mù mà ông Kim Sang-sik vẫn chưa che kín được. Ở thế phải thắng cách biệt 3 bàn, HLV Anthony Hudson của Thái Lan không có lựa chọn nào khác ngoài ném hết quân lên và áp đảo về quân số. Ông giữ nguyên đội hình 4-3-3 với bộ 3 Yotsakorn Burapha, Teerasak Poeiphimai và Kakana Khamyok, pressing từ vòng cấm đối phương và rót bóng liên tục vào khu 16m50. Đây là bài mà bất kỳ ai xem lượt đi cũng đoán được, và Kim Sang-sik cũng đoán được - khi ông giữ nguyên 11 cái tên đã thắng ở Bangkok, tức là tiếp tục tin vào khối 5-4-1 khi phòng ngự và 3-4-3 khi có bóng.
Vấn đề là phương án của ông Kim đã gặp vấn đề ngay ở phút thứ 7. Văn Vĩ gặp chấn thương sau một pha đột phá, và Phan Tuấn Tài bất đắc dĩ phải vào thay. Hành lang trái – nơi Việt Nam phụ thuộc vào sự cơ động của Văn Vĩ để vừa bọc lót vừa bung lên đã mất người chỉ huy trước khi trận đấu kịp định hình. Chỉ 5 phút sau, Thái Lan mở tỷ số bằng một tình huống chuyển đổi trạng thái nhanh, Seksan Ratree đặt bóng cho Yotsakorn dứt điểm căng, khiến Lê Giang Patrik chạm được tay nhưng bóng vẫn đập xà vào lưới.
Điều đáng nói không phải bàn thua, mà là mẫu hình dẫn đến nó. Từ phút 20 đến 35, Thái Lan tạt bóng dồn dập và gần như mọi quả bóng bật ra đều rơi vào chân Seksan hoặc Sarach Yooyen ở rìa vòng cấm. Khả năng đánh chặn tuyến 2 của Việt Nam khi ấy gần như bằng không. Hoàng Đức và Thành Long bị kéo giãn bởi các tiền vệ Thái Lan, còn 3 trung vệ Thành Chung – Xuân Mạnh – Văn Hậu thì bận đối phó với bóng bổng nên không ai đủ thời gian dâng lên đón điểm rơi.
Đây là điểm yếu quen thuộc của mọi khối 5-4-1 - khi hai hậu vệ cánh (wing-back) bị ép lùi thành hậu vệ, khoảng trống giữa hàng thủ và hàng tiền vệ trở thành đất diễn của đối phương. Việt Nam chỉ ổn định lại từ khoảng phút 40, khi đội hình thu ngắn cự ly, Thái Lan mất đà và khiến tốc độ trận đấu chậm lại. Cơ hội rõ nhất của hiệp 1 cũng đến từ chính giai đoạn này khi Tuấn Tài tạt từ biên trái, và Xuân Son đánh đầu dội cột.
Tưởng như chệch choạc như thế, hiệp 2 lại chứng kiến một bước ngoặt khó ngờ. Phút 47, Kakana đi bóng qua Xuân Mạnh trong vòng cấm và bị phạm lỗi, dẫn đến quả phạt đền. Nếu Thái Lan dẫn trước 2-0 vào lúc đó, tổng tỷ số sẽ là 2-2 và khi đó cuộc chơi sẽ là của đôi bên. Tuy nhiên, Kakana lại sút bóng lên trời, tạo nên khoảnh khắc bước ngoặt quan trọng nhất của trận đấu. Tâm lý của một đội phải thắng 3 bàn, vừa bỏ lỡ cơ hội rõ ràng nhất, đã không thể phục hồi hoàn toàn. Việt Nam khai thác điều đó ngay lập tức, và bằng đúng công thức đã suýt thành công ở phút 42. Phút 52, Tuấn Tài lại tạt từ biên trái, Hoàng Hên băng vào đệm bóng trúng cột, bóng bật ra đập người Chatchai lăn vào lưới. Bàn thắng được ghi nhận là phản lưới, nhưng cách bóng được đưa vào khu vực nguy hiểm không hề ngẫu nhiên: cùng một hành lang, cùng một người tạt, cùng một điểm rơi ở cột gần.
Từ tỉ số hòa 1-1, trận đấu chuyển sang giai đoạn ông Kim thoải mái nhất, đó là đối thủ phải chơi cởi mở hơn rất nhiều vì cần thắng, còn ông có 25 phút cuối để tung những cầu thủ giỏi nhất trong không gian trống. Phút 67, Hai Long và Quang Hải vào thay Hoàng Hên và Thành Long – gần như lặp lại những gì đã xảy ra ở phút 58 tại Bangkok. Kết quả gần như lặp lại khi chưa đầy 2 phút, Hai Long phá bẫy việt vị, dứt điểm trúng xà; còn Quang Hải đá bồi chệch cột. Phút 82, Xuân Son dẫn một pha phản công 3 đấu 2, chuyền cho Hai Long đối mặt thủ môn, nhưng cú chạm bóng hỏng.
Đây là mô hình quen thuộc trong 2 năm cầm quân của Kim Sang-sik: đội hình xuất phát có nhiệm vụ giữ trận đấu trong tầm kiểm soát, còn bàn thắng được đặt vào tay hàng dự bị và những tình huống chuyển đổi khi đối phương đã mệt và đã mở. Nó hiệu quả ở lượt đi (2 bàn từ 2 cầu thủ vào sân) và suýt hiệu quả ở lượt về. Nhưng cũng cần nói thẳng rằng Việt Nam tạo ra không dưới 4 cơ hội đối mặt hoặc trong vòng 5m50 sau phút 60 và không chuyển hóa được cơ hội nào bằng chính đôi chân của mình.
Đã không ghi được bàn, hàng thủ còn tiếp tục để lại nỗi lo. Bàn thua thứ 2 cũng giống bàn thua thứ nhất ở một điểm: nó đến từ bóng lỏng trong khu vực 16m50 mà hàng thủ Việt Nam không giải quyết dứt khoát. Trong cả hai tình huống, không có ai thoát xuống sau lưng hàng thủ, không có pha phối hợp nào xé toang khối phòng ngự. Chỉ là bóng hai, bóng bật, và sự chậm trễ trong cách ứng phó. Với một đội đã giữ sạch lưới 4 trong 5 trận gần nhất, đây không phải vấn đề chất lượng cá nhân mà là vấn đề cách tổ chức khi đối phương chấp nhận đánh trực diện bằng số đông. Và khi ấy, Việt Nam đã được thở phào nhờ pha đốt lưới nhà của Wanchai, nhưng rõ ràng trận đấu này không thể gọi là đẹp, là thuyết phục được.
Chức vô địch này thực chất đã được định đoạt trong 32 phút cuối ở Rajamangala, nơi Kim Sang-sik thắng Hudson bằng chiều sâu băng ghế dự bị. Tuy nhiên, khi đối thủ không còn là Thái Lan mà là các đội châu Á có hàng tiền vệ mạnh hơn, thì sơ đồ 5-4-1 rất cần giải pháp cho bóng hai khi 2 bàn thua đều xuất phát từ cùng một nguyên nhân. Nếu Hoàng Đức không ở thể trạng tốt nhất, tuyến giữa hai người là không đủ trước sơ đồ ba tiền vệ. Chiều rộng phụ thuộc hoàn toàn vào wing-back. Mất Văn Vĩ ở phút 7 gần như tê liệt một hành lang; nhưng may mắn là Tuấn Tài đã chơi tốt.
Tuy nhiên, "may mắn" không phải là một loại kế hoạch, khi sự thật là Việt Nam đã không tự mình ghi được 1 bàn nào dù có rất nhiều cơ hội rõ ràng. Trước Thái Lan ở thế trận cởi mở, vấn đề này đã được giải quyết. Nhưng trước những đối thủ ở tầm cỡ như Hàn Quốc hay UAE, mỗi cơ hội bỏ lỡ có thể là trận thua.
HLV Kim Sang-sik đã có 2 danh hiệu khu vực liên tiếp trong 2 năm và không còn gì để chứng minh ở Đông Nam Á. Câu hỏi tiếp theo sẽ là phiên bản Việt Nam hiện tại - phòng ngự bằng số đông, tấn công bằng dự bị và chuyển đổi – có đủ để bước lên tầng cao hơn hay không. Mỹ Đình tối nay đưa ra một câu trả lời thành thật rằng ta vẫn chưa ở tầm cỡ đó, nhưng đã gần hơn.
Bình luận (0)
Đăng nhập để bình luận và tương tác với cộng đồng