Chơi game một cách nghiêm túc, biến nó thành một công việc kiếm ra tiền từng là một suy nghĩ bị coi là viển vông, nhưng mọi chuyện đã thay đổi chóng mặt dưới sự phát triển của ngành công nghiệp thể thao điện tử. Giờ đây, ngày càng có nhiều game thủ kiếm được những số tiền khổng lồ từ games theo nhiều cách khác nhau.
Một số nhân vật có tầm ảnh hưởng như Roosterteeth hay PewDiePie có thể kiếm được tới hàng triệu USD/năm nhờ số lượt theo dõi khổng lồ trên Youtube. Những streamers như Ninja hay Shroud gây dựng được một lực lượng fan lớn thông qua nền tảng live stream Twitch. Những game thủ như Faker, s1mple, Kuroky hay N0tail lại kiếm được những khoản tiền thưởng cực kỳ hấp dẫn từ những giải đấu tầm cỡ.
Thể thao điện tử, hay còn được biết đến với cái tên khác là Esports đang trên đà trở thành một ngành công nghiệp hàng tỷ đôla, trở nên phổ biến trong đại dịch Covid-19. Các game thủ tài năng sẽ có được thu nhập từ nhiều nguồn khác nhau: Từ giải đấu, từ nhà tải trợ, người hâm mộ hay thậm chí là được trả lương như các môn thể thao chính thống.
Esports là gì?
Esport là cụm từ viết tắt của Electronic Sport, khi dịch sang tiếng Việt có nghĩa là Thể thao điện tử, là hình thức tổ chức cuộc thi trò chơi điện tử giữa nhiều người chơi, đặc biệt giữa những tuyển thủ chuyên nghiệp. Các giải đấu Esports sẽ được vận hành chủ yếu thông qua các thiết bị điện tử (PC, điện thoại hay các loại máy chơi games...) giữa một đội hoặc giữa các cá nhân khác nhau.
Các thể loại game Esports phổ biến nhất hiện nay bao gồm:
- Game bắn súng góc nhìn thứ nhất (FPS): Call of Duty, Apex Legends, Halo, CS:GO...
- Game đấu trường trực tuyến nhiều người chơi: Liên Minh Huyền Thoại, Liên Quân, Dota 2...
- Game đối kháng: Mortal Kombat, Tekken 7, Super Smash Bros...
- Game thể thao: NBA 2K, FIFA, PES (eFootball),...
- Một số thể loại khác như game chiến thuật thời gian thực (Starcraft, AoE) hay game thẻ bài (Hearthstone)...
Lịch sử hình thành và phát triển của Esports
Giải đấu Esports đầu tiên diễn ra vào tháng 10/1972 tại Đại học Stamford, khi nơi đây đã tổ chức giải đấu Space Invaders Championship với sự tham gia của 10.000 người và nhận được sự chú ý rộng rãi trên các phương tiện thông tin đại chúng.
Trong những năm 1990, sự trỗi dậy của Internet đã thúc đẩy sự phát triển mạnh mẽ của thể thao điện tử. Năm 1997, giải đấu Red Annihilation dành cho tựa game Quake đã được tổ chức và được đánh giá là sự kiện Esports chính thức đầu tiên trên thế giới, mở màn cho những giải đấu lớn diễn ra sau này. Từ đây, Thể thao điện tử đã phát triển ở một số quốc gia, trong đó Hàn Quốc là quốc gia đầu tiên xây dựng một hệ sinh thái Esports.
Cuối những năm 90, chính phủ Hàn Quốc đã xây dựng mạng băng thông xuyên quốc gia, thúc đẩy sự phổ biến của các trò chơi trực tuyến và và các quán cà phê Internet. Nền văn hóa chơi game đại chúng tại Hàn Quốc đã biến Esports được thừa nhận như một môn thể thao chuyên nghiệp, được tổ chức bài bản với nhiều tập đoàn lớn trong nước tham gia tài trợ. Hàn Quốc cũng là quốc gia đầu tiên thành lập Hiệp hội Thể thao điện tử (KesPA) và một sân vận động riêng dành cho Esports.
Bước sang thiên niên kỷ mới, Esports đã không chỉ dừng lại ở những giải đấu cỡ thành phố hay khu vực mà đã vươn tới phạm vi toàn cầu. Các giải đấu thể thao điện tử như World Cyber Games (WCG) hay Electronic Sports World Cup (ESWC), Major League Gaming (MLG) còn trở thành những giải đấu thường niên và thu hút sự chú ý lớn từ người hâm mộ trên toàn thế giới.
Giờ đây, các giải đấu Esports không chỉ là nơi những VĐV tranh tài, mà còn có thể thay đổi toàn bộ cuộc đời của một game thủ nhờ số tiển thưởng khổng lồ, kéo theo những hợp đồng tài trợ vô cùng giá trị. Có thể kể đến Kyle “Bugha” Giersdorf, người đã giành 3 triệu USD sau chức vô địch solo giải đấu Fortnite World Cup 2019.
Sau chức vô địch thế giới, Bugha đã thương lượng lại mức lương của mình với Sentinels và ký hợp đồng dài hạn với Twitch. Bên cạnh đó, Các công ty như CyberPowerPC, Meta Threads, Twitch, Vertagear, v.v. đều đã hợp tác với Bugha để quảng cáo sản phẩm của họ. Nhiều nguồn thông tin cho biết, mức thu nhập của ngôi sao này đã tăng lên khoảng 9 triệu USD (~208 tỷ VNĐ), bao gồm cả tiền kiếm được từ Fortnite World Cup 2019.
Lý giải từ ngành công nghiệp Esports
Năm 2019, ngành công nghiệp Esports đã vượt qua giá trị 1 tỷ USD. Gần nửa nguồn thu trong số này đến từ những thương hiệu lớn như Mountain Dew, Red Bull, T-Mobile, Audi.
Kế đến là bản quyền truyền thông và quảng cáo, lĩnh vực đã có sự vươn lên mạnh mẽ nhờ sự thay đổi của các phương tiện truyền thông, đơn cử như sự phổ biến của các nền tảng live stream cũng đem đến những xu hướng mới: những gamers trong độ tuổi từ 18-25 sẽ giành 77% thời gian để theo dõi các streamers thay vì xem Phát sóng sự kiện thể thao.
Đứng sau đó lần lượt là doanh thu từ việc buôn bán các thiết bị chơi games và các sản phẩm liên quan đến các tổ chức esports, tiền bán vé và khoản thu nhập mà nhà phát hành dành cho các game thủ.
Thành công đến từ những khán giả
Esports sẽ không bao giờ phát triển được như hiện tại nếu như không có những khán giả. Tính đến thời điểm hiện tại, số lượng người theo dõi các bộ môn Esports đã vượt qua con số 450 triệu và sẽ còn tiếp tục bùng nổ trong vài năm tới.
57% những người đam mê Esports đến từ khu vực Châu Á–Thái Bình Dương (APAC), nơi có nền công nghiệp games vô cùng phát triển. Game thủ châu Á cũng là những người dành nhiều thời gian chơi game nhất và cũng sẵn sàng "hiến máu" cho các nhà làm game nhiều nhất.
Đã từng có thời điểm Esports là lãnh địa dành riêng cho phái mày râu, nhưng thời gian đã thay đổi tất cả. Năm 2021, phái đẹp đã chiếm 30% trong tổng số lượng người theo dõi, con số này đã vượt xa mốc 6,5% trong năm 2016.
Sự phát triển của Esports cũng truyền cảm hứng cho những thế hệ game thủ mới, và cũng đem đến những cơ hội cho những nhà phát hành và nhà làm games. Có tới 1/3 game thủ hiện tại sẵn sàng từ bỏ công việc hiện tại để trở thành những tuyển thủ chuyên nghiệp. Thế nhưng, việc trở thành một game thủ chuyên nghiệp lại không đơn giản, hay thậm chí là có phần khó khăn hơn so với các môn thể thao chính thống.
Thi đấu chuyên nghiệp trong Esports
Trở thành game thủ chuyên nghiệp là mơ ước của rất nhiều thanh thiếu niên đam mê các trò chơi điện tử, nhưng cánh cửa để trở thành một VĐV Esports lại vô cùng nhỏ bé.
Cựu tuyển thủ Starcraft Guillaume Patry, ở tuổi 39 cho biết anh sẽ không có cơ hội nào để thi đấu chuyên nghiệp ở độ tuổi này:
"Những game thủ trẻ luôn là những người xuất sắc nhất. Sự cạnh tranh rất là khốc liệt và khi bạn đã có tuổi, phản xạ của bạn sẽ chậm đi rất nhiều."
Hầu hết các game thủ đều bắt đầu sự nghiệp của mình ở tuổi thiếu niên và vươn lên đỉnh cao phong độ ở những năm đầu tuổi 20. Thống kê cho biết độ tuổi trung bình của những tuyển thủ Esports tại Bắc Mỹ là 24-27. Những game thủ chuyên nghiệp chỉ có vài năm thi đấu đỉnh cao trước khi giải nghệ sớm hơn rất nhiều so với các môn thể thao khác.
Bên cạnh vấn đề tuổi tác, một game thủ chuyên nghiệp cũng phải dành trọn gần như toàn bộ thời gian của mình để rèn luyện kỹ năng. Bugha, nhà vô địch Fornite ở tuổi 17 từng chia sẻ, anh đã phải giành 10 tiếng đồng hồ mỗi ngày để rèn luyện và tìm hiểu về game. Đa phần những game thủ đều sinh hoạt rất thất thường vì phải dành quá nhiều thời gian cho bộ môn của mình.
Đến các công cụ phân tích dữ liệu và phần mềm chơi game
Công nghệ phát triển có tác động mạnh mẽ đến lĩnh vực thể thao, lĩnh vực chủ yếu liên quan đến tố chất con người, và Esports cũng không nằm ngoài ngoại lệ. Giờ đây, các game thủ từ nghiệp dư cho đến chuyên nghiệp cũng đều có sự trợ giúp từ các công cụ phân tích dữ liệu và hướng dẫn chơi game.
Các công ty game hay thậm chí là những game thủ cũng tạo ra những website hướng dẫn và cập nhật dữ liệu của game. Những dữ liệu này không chỉ giúp người chơi hiểu rõ lối chơi của bản thân mà còn có cái nhìn chuẩn xác nhất về những yếu tố có thể đem đến chiến thắng.
Tổng kết
Esports đã trở thành ngành công nghiệp tỷ đô, nhưng vẫn chưa có dấu hiệu dừng lại, khi mà các thế hệ sau này vẫn đang được truyền cảm hứng và có niềm đam mê to lớn đối với games. Trong tương lai, ngành công nghiệp Esports chắc chắn sẽ ngày càng phát triển hơn, kéo theo sự cạnh tranh ngày càng khắc nghiệt hơn, không chỉ giữa các nhà làm game mà từ chính các game thủ.
Đằng sau hình ảnh của một BLV luôn tràn đầy nhiệt huyết trong từng trận đấu, ít ai biết Tuấn Pep đã phải vô cùng nỗ lực để vượt qua rất nhiều định kiến.
Các sự kiện Esports của PUBG đã bị chính phủ Trung Quốc ra lệnh cấm. Ngoài ra, các nền tảng livestream dành cho tựa game này cũng sẽ bị hạn chế trong tương lai.
Theo thống kê các game thủ trên 60 tuổi đang gia tăng một cách đột biến, đơn giản bởi những lợi ích to lớn mà thể thao điện tử mang lại cho người già.
Bình luận
"Với nỗ lực kết hợp của tất cả các bên liên quan, ngành Esports Trung Quốc đang ở vị trí tốt để phát triển bền vững, khỏe mạnh và lâu dài trong một hệ sinh thái mở, được điều chỉnh tốt và có trật tự."
WTT Star Contender Doha 2026 khép lại với những dấu ấn đậm nét, trong đó nổi bật nhất là màn trình diễn hoàn hảo của Zhu Yuling.
Hôm nay (18/1), bầu không khí tại Thái Lan đã nóng lên khi Đoàn Thể thao Người khuyết tật (TTNKT) Việt Nam bước vào buổi tập chính thức đầu tiên tại ASEAN Para Games 13.
Medan Falcons đã có trận đấu giàu cảm xúc trước Elektrik PLN khi để thua sát nút 2-3 (26-24, 20-25, 20-25, 25-20, 12-15) tại ProLiga Indonesia.
Hyundai Capital Skywalkers tiếp tục duy trì sức ép lên ngôi đầu bảng V-League nam Jin Air mùa giải 2025-2026 bằng chiến thắng thuyết phục 3-0 trước Woori Card vào ngày 18/1 tại nhà thi đấu Jangchung, Seoul.
Ngân hàng Công nghiệp IBK Hàn Quốc đã phải nhận thất bại đầy tiếc nuối trước Heungkuk Life Insurance trong khuôn khổ vòng 4 giải V-League Nữ Jin Air 2025-2026.
Kim Da-eun đã có màn trình diễn cá nhân xuất sắc nhất kể từ đầu mùa khi ghi 18 điểm, góp công lớn giúp Heungkuk Life Insurance đánh bại IBK Industrial Bank of Korea trong một trận đấu kịch tính kéo dài năm set.
Lịch thi đấu, trực tiếp quần vợt Úc mở rộng năm 2026 hôm nay. Cập nhật lịch trực tiếp Giải tennis Australian Open năm 2026 mới nhất.
Màn trình diễn cá nhân xuất sắc của Leo đã trở thành điểm nhấn lớn nhất trong chiến thắng thuyết phục 3-0 của Hyundai Capital trước Woori Card trên sân khách.
Từng là đồng đội thân thiết của nhau, giờ Leo và Park Chul-Woo lại đứng ở 2 đầu chiến tuyến với những trách nhiệm khác biệt.
Carlos Alcaraz đã khởi đầu hành trình chinh phục Grand Slam sự nghiệp bằng chiến thắng 3 set đầy khó khăn trước niềm hy vọng của nước chủ nhà Adam Walton tại giải Úc mở rộng hôm Chủ nhật.
Trợ lý HLV Rajon Rondo thừa nhận sự thất vọng của Giannis Antetokounmpo bắt nguồn từ sự thiếu ổn định của toàn đội, nhưng tin rằng Bucks vẫn còn cơ hội cạnh tranh.
Ngược dòng khó tin từ 0-4, Danilovic loại huyền thoại quần vợt Venus Williams tại vòng 1 giải quần vợt Australian Open.
Sam Hauser vừa có một đêm thi đấu để đời với 30 điểm toàn từ vạch 3 điểm, thiết lập kỷ lục NBA về số trận đấu có 10+ quả 3 điểm mà không cần ném 2 điểm.
Chiếc áo đấu định đoạt danh hiệu vô địch của Stephen Curry trong Game 6 Chung kết NBA 2022 vừa được bán với giá kỷ lục 2,45 triệu đô la, xô đổ kỷ lục cũ của chính anh.
Người hâm mộ Lakers có thể thở phào nhẹ nhõm khi HLV JJ Redick thông báo kết quả chụp MRI chấn thương háng của Luka Doncic là "tốt" và anh chỉ cần theo dõi từng ngày.
"Vỡ trận" ngày khai mạc Úc mở rộng khiến khán giả phẫn nộ vì xếp hàng dài chờ đợi dù giá vé tăng cao. Fan thất vọng rời đi khi vé vào sân "bay sạch", giá vé chợ đen lên tới hàng trăm đô la.
Cựu ngôi sao Lakers Lamar Odom vừa bị bắt tại Las Vegas vào sáng sớm thứ Bảy với cáo buộc lái xe dưới ảnh hưởng của chất kích thích (DUI) và chạy quá tốc độ.
Với sự linh hoạt về tài chính hiếm có, Milwaukee Bucks đang nhắm đến việc tiếp nhận các hợp đồng lớn như Andrew Wiggins hay Miles Bridges để nâng cấp đội hình.
Lực lượng Lakers vốn đã mỏng lại càng thêm nát khi Marcus Smart dính chấn thương ngay trong trận thua Blazers, khiến nỗ lực của LeBron James trở nên vô nghĩa.
Dù gặp đôi chút khó khăn trước tay vợt trẻ thuận tay trái Rakotomanga Rajaonah, nhà đương kim vô địch Aryna Sabalenka đã bản lĩnh lội ngược dòng để giành chiến thắng 2-0 tại vòng 1 Úc mở rộng.
New Orleans Pelicans bất ngờ gia nhập cuộc đua giành chữ ký của Ja Morant, mở ra viễn cảnh tái hợp hai vị trí dẫn đầu kỳ Draft 2019 cùng Zion Williamson.
Giữa cơn khủng hoảng phong độ, Lakers không chỉ tìm kiếm viện binh trên thị trường chuyển nhượng mà còn chuẩn bị cho một cuộc cải tổ mạnh mẽ ở bộ phận tuyển trạch và thượng tầng.
Với chiến thắng kịch tính ở ván đầu tiên, Sato tự tin bước tiếp, và càng chơi càng hay, qua đó hoàn tất chiến thắng 3-0, một kết quả gây chấn động cho toàn bộ nhánh đấu.
Tổng thể, T1 vẫn đang tiếp tục thích nghi với những thay đổi trong meta và các chiến lược mới tại LCK Cup 2026.
Giữa cái nóng gay gắt của Melbourne, tay vợt Zeynep Sonmez đã trở thành tâm điểm của giải quần vợt Úc mở rộng không chỉ bởi tài năng, mà còn nhờ trái tim ấm áp.
Waters và Bright sẽ gặp lại đôi hạt giống số 4, Jackie Kawamoto và Jade Kawamoto trong trận chung kết vào Chủ Nhật, một cuộc tái đấu của trận chung kết từ giải Lakeland Open.
T1 đang có một khởi đầu tốt đẹp trong mùa giải LCK Cup 2026, và Oner hy vọng đội sẽ tiếp tục cải thiện và mang về những thành tích cao hơn trong năm nay.
Igor Gorgonzola Novara một lần nữa phải nếm trải cảm giác tiếc nuối sau một trận đấu marathon kéo dài năm set, khi họ để thua Savino Del Bene Scandicci 2-3 trong loạt tie-break đầy kịch tính.
Emma Raducanu sẵn sàng cho chiến thắng nhanh chóng ở vòng đầu tiên tại Melbourne sau khởi đầu mùa giải 2026 đầy thất vọng.
Đây là màn chạy đà hoàn hảo trước khi các tay vợt hàng đầu hội quân tại giải cầu lông Indonesia Masters diễn ra vào tuần tới.
Aryna Sabalenka thể hiện phong độ đáng gờm hơn bao giờ hết tại Úc sau khi bảo vệ thành công danh hiệu ở Brisbane, sẵn sàng đánh bại tay vợt người Pháp được đặc cách.
Chương mới bắt đầu khi Carlos Alcaraz hướng đến việc tạo dấu ấn tại Melbourne, lúc gặp Adam Walton ở vòng 1 giải quần vợt Úc mở rộng 2026.
Numia Vero Volley Milano tiếp tục thể hiện phong độ ổn định và bản lĩnh thi đấu đáng nể khi giành chiến thắng 1-3 trước Wash4green Monviso Volley ngay trên sân khách Pala Bus Company.
Megabox Ondulati của huấn luyện viên Andrea Pistola đã không thể tạo nên bất ngờ trước Reale Mutua Fenera Chieri, đội đang đứng thứ tư trên bảng xếp hạng, khi để thua với tỷ số 0-3 (27-25, 25-19, 25-22).
Cựu vô địch Wimbledon, Marketa Vondrousova, đã rút khỏi giải Úc mở rộng hôm Chủ nhật sau khi tay vợt người Cộng hòa Séc cho biết cô đang gặp phải chấn thương vai.
Trước làn sóng chỉ trích về những phát ngôn gây tranh cãi trên podcast, "siêu cò" Rich Paul thẳng thắn khẳng định đó là không gian hạnh phúc và là công việc riêng biệt của ông.
Đội bóng chuyền nam Bogdanka LUK Lublin vừa có một chiến thắng quan trọng trước Wks Skra Belchatow tại vòng 17 của PlusLiga – giải vô địch bóng chuyền nam Ba Lan mùa giải 2025–26.
Tay vợt số 3 thế giới Alexander Zverev đã để thua một set trước khi tiến vào vòng hai giải Úc mở rộng hôm Chủ nhật, khởi đầu không mấy suôn sẻ trong hành trình chinh phục một trận chung kết khác tại giải Grand Slam đầu mùa giải.
Với giá trị 8,48 triệu Euro, đội hình U23 Trung Quốc đắt gấp 2,7 lần U23 Việt Nam (3,13 triệu Euro) trước thềm cuộc đối đầu tại bán kết U23 châu Á 2026.