Philippines gỡ bỏ rào cản lịch sử với Esports quốc tế sau 8 năm tranh cãi

Ủy ban Trò chơi và Giải trí Philippines (Games and Amusements Board – GAB), cơ quan quản lý toàn bộ hoạt động thể thao chuyên nghiệp tại quốc gia này, vừa thông qua nghị quyết mới nhằm nới lỏng các yêu cầu kiểm tra chất cấm đối với tuyển thủ Esports nước ngoài tham dự các giải đấu tổ chức tại Philippines.

Động thái được xem là bước ngoặt quan trọng đối với ngành Esports Philippines, sau nhiều năm bị chỉ trích vì các quy định bị cho là quá cứng nhắc và khiến nước này đánh mất vị thế điểm đến hàng đầu của những giải đấu quốc tế.

Bỏ yêu cầu xét nghiệm ma túy bắt buộc với tuyển thủ nước ngoài

Theo GAB Resolution No. 2026-13, các tuyển thủ Esports không mang quốc tịch Philippines sẽ không còn phải xin giấy phép vận động viên chuyên nghiệp đầy đủ như trước đây — quy trình vốn đi kèm yêu cầu kiểm tra ma túy định kỳ hằng năm.

Thay vào đó, các tuyển thủ quốc tế sẽ được cấp “Special Esports License” (SEL), loại giấy phép đặc biệt chỉ có hiệu lực trong thời gian diễn ra giải đấu và tối đa không quá 30 ngày.

Dù vẫn phải hoàn tất thủ tục đăng ký thông qua ban tổ chức giải và đóng các khoản phí liên quan, tuyển thủ nước ngoài sẽ không còn bị bắt buộc kiểm tra các chất như cần sa hay methamphetamine — quy định từng gây tranh cãi dữ dội trong cộng đồng Esports toàn cầu.

Chủ tịch GAB Francisco Rivera cho biết:

“Chúng tôi xem Esports là lĩnh vực được vận hành chủ yếu bởi khu vực tư nhân, vì vậy sự can thiệp từ chính phủ nên ở mức tối thiểu. Hy vọng thay đổi này sẽ giúp Philippines trở lại bản đồ tổ chức Esports thế giới.”

Quyết định này được đưa ra sau các cuộc thảo luận giữa GAB và Philippine Esports Organization (PESO) — tổ chức Esports quốc gia đầu tiên tại Philippines.

“Vết sẹo” Galaxy Battles II và cú đánh vào Esports Philippines

Quy định kiểm tra chất cấm với tuyển thủ Esports quốc tế thực tế đã tồn tại từ năm 2017, sau khi GAB ban hành Resolution No. 2018-15, yêu cầu mọi vận động viên chuyên nghiệp — bao gồm cả tuyển thủ Esports — phải vượt qua các bài kiểm tra ma túy.

Vấn đề bùng nổ vào đầu năm 2018 với sự cố nổi tiếng của giải đấu Dota 2 Galaxy Battles II: Emerging Worlds.

Giải đấu trị giá 500.000 USD khi đó dự kiến quy tụ 16 đội tuyển hàng đầu thế giới tại Philippine Arena và được Valve công nhận là một Major thuộc hệ thống Dota Pro Circuit (DPC).

Tuy nhiên, chỉ hai tuần trước ngày khởi tranh, Valve bất ngờ tước статус Major của giải đấu với lý do “xâm phạm quyền riêng tư tuyển thủ một cách vô lý”. Dù không nhắc trực tiếp tới quy định kiểm tra ma túy, cộng đồng đều hiểu đây chính là nguyên nhân cốt lõi.

Hệ quả là hàng loạt ông lớn như Team Liquid, Team Secret hay Virtus.pro đồng loạt rút lui, khiến giải đấu từ 16 đội chỉ còn lại 8 đại diện tham dự.

Sự kiện này được xem là bước ngoặt khiến Philippines đánh mất đà phát triển của hệ sinh thái Dota 2 quốc tế, bất chấp trước đó nước này từng tổ chức thành công giải Manila Major — một trong những Major được cộng đồng đánh giá hay nhất lịch sử Dota 2.

Cơ hội hồi sinh vị thế tổ chức Esports quốc tế

Trong nhiều năm sau sự cố Galaxy Battles II, Philippines gần như biến mất khỏi bản đồ tổ chức các giải Dota 2 quốc tế. Không ít người tin rằng những quy định quá khắt khe đã khiến các nhà phát hành và ban tổ chức e ngại khi lựa chọn quốc gia Đông Nam Á này làm điểm đến.

Dù vậy, Esports Philippines vẫn duy trì sức sống nhờ sự bùng nổ của Mobile Legends: Bang Bang, tựa game đã thay thế Dota 2 trở thành bộ môn số một tại quốc gia này.

Việc GAB chính thức nới lỏng quy định với tuyển thủ nước ngoài giờ đây được xem là tín hiệu tích cực nhằm khôi phục niềm tin của cộng đồng Esports quốc tế, đồng thời mở ra cơ hội để Philippines trở lại cuộc đua đăng cai các sự kiện lớn trong tương lai.