Arsenal có thể tạo đột biến ở Champions League nhờ Calafiori

Calafiori và bước tiến hóa của hậu vệ biên

Hơn một thập kỷ sau khi Pep Guardiola phổ biến vai trò hậu vệ biên bó vào trung lộ tại Bayern Munich, bóng đá châu Âu đang chứng kiến một bước phát triển mới của vị trí này. Thay vì chỉ di chuyển từ biên vào trung lộ khi đội nhà kiểm soát bóng, Riccardo Calafiori dường như không còn bị giới hạn bởi bất kỳ khu vực cố định nào.

Tại Arsenal, hậu vệ người Italia có thể xuất hiện ở gần như mọi vị trí trên hàng công. Anh bắt đầu trận đấu bên hành lang trái, nhưng có thể tiến lên như một tiền vệ công, dạt sang cánh phải hoặc thậm chí xâm nhập vòng cấm như một tiền đạo.

Đó là lý do Calafiori đang trở thành một trong những quân bài đặc biệt nhất của Mikel Arteta. Nếu thuật ngữ “hậu vệ biên bó vào trung lộ” từng mô tả thế hệ hậu vệ hiện đại trước đây, Calafiori cần một định nghĩa mới: một hậu vệ trái tự do, có khả năng tổ chức và tạo đột biến ở nhiều khu vực.

Những con số đầu mùa cho thấy mức độ táo bạo trong cách chơi ấy. Trong trận thắng Chelsea, Calafiori có 4 lần chạm bóng trong vòng cấm đối phương, nhiều gấp đôi tiền vệ cánh trái Christos Tzolis và ngang với Bukayo Saka. Trước Aston Villa, chỉ Saka và Kai Havertz có nhiều lần chạm bóng trong vòng cấm hơn anh.

Quan trọng hơn, sự hiện diện của Calafiori không chỉ tạo ra những khoảnh khắc riêng lẻ. Trong 4 trận đầu mùa, anh đã trực tiếp đóng góp vào 3 bàn thắng. Hậu vệ người Italia ghi bàn vào lưới Manchester City ở Siêu cúp Anh sau pha chạy chỗ vào phía sau hàng thủ như một tiền đạo, trước khi kiến tạo trong các chiến thắng trước Coventry City và Aston Villa.

Ở trận gặp Chelsea, Calafiori tiếp tục cho thấy giá trị của những chuyển động không theo khuôn mẫu. Khi Tzolis nhận bóng bên cánh trái, anh lập tức di chuyển vượt qua đồng đội để tiến vào vòng cấm. Pha chạy chỗ ấy kéo hàng thủ Chelsea khỏi vị trí và mở ra khoảng trống cho Martin Odegaard. Khi đường chuyền được thực hiện, Calafiori thậm chí là cầu thủ Arsenal đứng cao nhất trên sân.

Đó chính là điểm khác biệt. Calafiori không đơn thuần lao vào vòng cấm để chờ một quả tạt. Anh liên tục di chuyển nhằm kéo giãn hệ thống phòng ngự, tạo thêm lựa chọn chuyền bóng và mở khoảng trống cho những cầu thủ khác.

“Đó là cách tôi thích chơi”, Calafiori từng chia sẻ với La Gazzetta dello Sport, đồng thời xem khả năng di chuyển liên tục để tạo ra lựa chọn cho đồng đội là một trong những điểm mạnh của mình.

Arteta dường như cũng nhìn thấy điều tương tự. Trong đội hình Arsenal, Calafiori là cầu thủ hiếm hoi được trao quyền tự do đến vậy. Thông thường, những đặc quyền này thuộc về các cầu thủ tấn công. Nhưng tại Arsenal, một hậu vệ trái lại được phép phá vỡ cấu trúc vị trí khi đội bóng kiểm soát bóng.

Vũ khí đặc biệt cho tham vọng Champions League

Có lẽ Arsenal sẽ sớm nhận ra Calafiori không chỉ là một hậu vệ trái đặc biệt mà còn là một trong những cầu thủ quan trọng nhất của họ. Chấn thương của anh mùa trước trùng với giai đoạn đội bóng bắt đầu đánh mất sự năng động trong tấn công. Khi Calafiori vắng mặt, Arsenal thiếu đi một cầu thủ có thể liên tục thay đổi vị trí và tạo ra những chuyển động khiến hàng thủ đối phương phải điều chỉnh.

Giá trị của Calafiori nằm ở chỗ anh giúp toàn đội vận hành ở đẳng cấp cao hơn trong nhiều giai đoạn của trận đấu. Không bóng, anh liên tục di chuyển để mở khoảng trống, tìm vị trí nhận bóng hoặc tạo điều kiện cho đồng đội phối hợp. Có bóng, Calafiori đủ chất lượng để tìm thấy đồng đội bằng những đường chuyền tốt, tự mình vượt qua đối thủ và đưa bóng lên phía trước.

Khả năng dẫn bóng của hậu vệ này cũng giúp Arsenal thoát khỏi áp lực. Thay vì chỉ chuyền bóng cho một cầu thủ tấn công rồi đứng ngoài tình huống, Calafiori có thể tự mình đưa bóng tiến lên, buộc đối phương phải lùi lại hoặc bước ra khỏi vị trí.

Quan trọng không kém, anh không phải một cầu thủ tấn công thuần túy được đẩy xuống đá hậu vệ. Calafiori vẫn chắc chắn trong những tình huống một đối một và mạnh trong tranh chấp trên không. Điều đó cho phép Arteta trao cho anh nhiều quyền tự do mà không khiến Arsenal phải trả giá quá lớn về mặt phòng ngự.

Tại Man City, Nico O’Reilly từng ghi 5 bàn tại Premier League mùa trước từ vị trí xuất phát ở hậu vệ trái, trong khi Marc Cucurella cũng thường xuyên xuất hiện ở cột xa khi Chelsea lên bóng. Nhưng Calafiori mang đến một cấp độ khác. Trong cùng một trận đấu, anh có thể đóng vai hậu vệ trái, tiền vệ công, cầu thủ chạy cánh phải hoặc trung phong tùy tình huống.

Sự biến hóa ấy giúp Arsenal có thêm một lớp tấn công mà đối thủ rất khó chuẩn bị. Một hậu vệ đối phương có thể theo kèm Calafiori khi anh dâng cao, nhưng sẽ phải đối mặt với vấn đề khác nếu cầu thủ Italy bất ngờ di chuyển vào trung lộ hoặc xâm nhập vòng cấm. Việc xác định ai phải theo anh vì thế trở nên phức tạp.

Đây có thể là yếu tố quan trọng khi Arsenal bước vào Champions League. Ở cấp độ cao nhất châu Âu, những đội bóng hàng đầu thường chuẩn bị rất kỹ để vô hiệu hóa các phương án tấn công quen thuộc. Một cầu thủ liên tục thay đổi vị trí như Calafiori có thể phá vỡ những kế hoạch phòng ngự được xây dựng dựa trên cấu trúc cố định.

Điều đáng nói là Calafiori không phải một cầu thủ chỉ biết tấn công. Khả năng phòng ngự của anh đủ tốt để Arteta không phải đánh đổi quá nhiều khi trao quyền tự do. Tiền vệ John McGinn của Aston Villa từng thừa nhận Calafiori mạnh hơn những gì anh tưởng tượng và gây ấn tượng mạnh trong cuộc đối đầu giữa hai đội.

So với Piero Hincapie, Calafiori không có cùng mức độ quyết liệt, nhưng anh đem đến sự linh hoạt mà Arsenal cần khi kiểm soát trận đấu. Cựu cầu thủ Bologna vì thế không đơn thuần cạnh tranh một vị trí trong đội hình mà tạo ra một cách vận hành khác cho cả hệ thống.

Arteta từng gọi Calafiori là cầu thủ có khả năng trở thành một “cầu thủ toàn diện”. Những gì diễn ra đầu mùa cho thấy HLV Arsenal đang cố gắng khai thác tối đa tiềm năng ấy.

Thách thức lớn nhất với Calafiori lúc này lại không nằm ở chiến thuật mà là thể trạng. Arsenal thắng 79% số trận trên mọi đấu trường khi anh đá chính mùa trước, so với 63% khi anh không đá chính. Sự khác biệt ấy càng đáng chú ý bởi cầu thủ này đã gặp không ít vấn đề về thể lực kể từ khi gia nhập Arsenal.

Mùa 2024/25, mùa đầu tiên tại Arsenal sau khi chuyển đến từ Bologna, Calafiori chỉ thi đấu 29% số trận Premier League của đội bóng. Mùa trước, tỷ lệ này tăng lên 50%, nhưng vẫn chưa đủ để anh trở thành một lựa chọn ổn định trong thời gian dài.

Đó là lý do Arteta nhấn mạnh rằng nếu Calafiori duy trì được thể trạng và luôn sẵn sàng thi đấu, anh là một cầu thủ hàng đầu.

Với Arsenal, điều này đặc biệt quan trọng trong mùa giải mà họ vừa phải bảo vệ chức vô địch Premier League vừa hướng đến mục tiêu tiến sâu tại Champions League. Những trận đấu ở châu Âu thường được quyết định bởi khả năng tạo ra khác biệt trong những thời điểm mà hai đội đã hiểu quá rõ cách chơi của nhau.

Calafiori có thể trở thành biến số mà Arsenal cần. Anh không phải ngôi sao tấn công theo nghĩa thông thường, nhưng chính việc xuất phát từ vị trí hậu vệ trái lại khiến những pha di chuyển của anh khó đoán hơn.

Trong một đội bóng vốn đã có Saka, Odegaard, Havertz và nhiều phương án tấn công chất lượng, sự tự do của Calafiori có thể bổ sung một yếu tố mà Arsenal luôn cần ở Champions League: khả năng tạo ra điều bất ngờ.