Hai trận đầu tiên của HLV Xabi Alonso tại Premier League đã cho thấy một Chelsea khá khác so với hình dung thông thường về một đội bóng lớn. Chelsea thắng Fulham 3-2 rồi đánh bại Brighton 4-3, ghi 7 bàn nhưng chỉ kiểm soát bóng lần lượt 38,5% và 25,6%.

Ở trận gặp Brighton, sự chênh lệch đặc biệt lớn khi đội khách cầm bóng tới 74,4%. Chelsea cũng chỉ thực hiện thành công 146 đường chuyền, trong khi tỷ lệ chuyền chính xác 67% là mức thấp nhất của họ trong một trận đấu trên sân nhà kể từ tháng 2/2004.

Nếu chỉ nhìn vào thời lượng kiểm soát bóng, rất khó cho rằng Chelsea là đội chơi tốt hơn. Tuy nhiên, những thống kê về chất lượng cơ hội lại cho thấy cách vận hành của Alonso có cơ sở.

Chelsea ít bóng nhưng vẫn tạo ra nhiều cơ hội

Brighton kiểm soát bóng tới 74,4%, nhưng Chelsea không hề lép vế về khả năng tạo cơ hội. Đội chủ nhà tung ra nhiều cú dứt điểm hơn, có cùng số lần dứt điểm trúng đích và tạo ra xG cao hơn gấp đôi đối thủ.

Thống kê trận Chelsea - Brighton

Chelsea

Brighton

Dứt điểm

17

15

Dứt điểm trúng đích

6

6

Bàn thắng kỳ vọng (xG)

2,93

1,41

Chạm bóng trong vòng cấm đối phương

29

28

Kiểm soát bóng

25,6%

74,4%

Đây là điểm đáng chú ý nhất trong cách Chelsea đang chơi. Alonso không yêu cầu các học trò phải giữ bóng thật lâu để duy trì quyền kiểm soát trận đấu. Chelsea chấp nhận để Brighton triển khai bóng, sau đó tìm cách đoạt lại và tấn công thật nhanh khi khoảng trống xuất hiện.

Bàn thắng thứ ba là ví dụ rõ nhất. Chelsea chỉ cần 3 đường chuyền để đưa bóng từ sát vòng cấm đội nhà đến khi Joao Pedro ghi bàn vào lưới đội bóng cũ. Jorrel Hato chuyền cho Morgan Rogers, Rogers trả bóng để Hato thoát xuống bên trái rồi hậu vệ này căng ngang cho João Pedro dứt điểm. Toàn bộ pha tấn công diễn ra với tốc độ rất cao và Brighton gần như không có thời gian tổ chức lại hàng phòng ngự.

Chelsea ghi 7 bàn sau 2 trận toàn thắng ở Ngoại hạng Anh (Ảnh: Independent)
Chelsea ghi 7 bàn sau 2 trận toàn thắng ở Ngoại hạng Anh (Ảnh: Independent)

Những cầu thủ như Rogers, Joao Pedro, Cole Palmer hay Pedro Neto phù hợp với kiểu chơi này bởi họ có khả năng xử lý nhanh và khai thác khoảng trống. Chelsea không cần thực hiện hàng chục đường chuyền để tiến lên phía trước. Một pha đoạt bóng đúng thời điểm cũng có thể lập tức trở thành một cơ hội ghi bàn.

Alonso vì thế không coi tỷ lệ kiểm soát bóng là mục tiêu cần đạt được. “Dữ liệu không quan trọng. Quan trọng là cách chúng tôi chơi và những gì có thể làm tốt hơn. Tôi không nói rằng hôm nay chúng tôi cần kiểm soát bóng 60% hay 20%. Tôi không bao giờ nói về những thứ như vậy. Quan trọng là cách chuẩn bị và làm thế nào để trở nên cạnh tranh hơn”, HLV người Tây Ban Nha nói.

Trận thắng Fulham cho thấy Chelsea đã đi theo hướng này ngay từ vòng đấu đầu tiên. Fulham cầm bóng nhiều hơn nhưng The Blues lại tạo ra nhiều cú dứt điểm và có bàn thắng kỳ vọng (xG) cao hơn.

Thống kê trận Fulham - Chelsea

Fulham

Chelsea

Dứt điểm

14

18

Dứt điểm trúng đích

6

6

Bàn thắng kỳ vọng (xG)

1,33

2,34

Chạm bóng trong vòng cấm đối phương

25

38

Kiểm soát bóng

61,5%

38,5%

Hai bảng thống kê cho thấy một điểm chung: Chelsea không cần chiếm ưu thế về thời lượng kiểm soát bóng để tạo ra nhiều cơ hội hơn đối thủ. Trước Fulham, họ có 38,5% thời lượng cầm bóng nhưng tung ra 18 cú dứt điểm, trong khi Fulham có 61,5% quyền kiểm soát bóng nhưng chỉ dứt điểm 14 lần. Trước Brighton, khoảng cách về kiểm soát bóng còn lớn hơn nhưng Chelsea vẫn có xG 2,93 so với 1,41 của đối thủ.

Đây không phải là bóng đá kiểm soát theo kiểu truyền thống. Alonso đang ưu tiên khả năng đưa bóng đến khu vực nguy hiểm nhanh nhất có thể thay vì duy trì quyền kiểm soát bóng trong thời gian dài.

Chelsea vẫn còn nhiều vấn đề nếu muốn đua vô địch

Cách tiếp cận của Alonso đang đem lại kết quả, nhưng 2 trận đầu tiên cũng cho thấy giới hạn của nó. Chelsea ghi 7 bàn nhưng thủng lưới 5 lần, trong đó trận gặp Brighton là lời cảnh báo khá rõ.

Sau khi dẫn 3-0 sau hơn 30 phút, Chelsea không duy trì được khoảng cách. Brighton liên tục gây sức ép và rút ngắn tỷ số xuống 2-3. Đội bóng của Fabian Hurzeler thậm chí có thời điểm khiến Chelsea phải lùi sâu để bảo vệ lợi thế.

Alonso thừa nhận Chelsea đã quá chú trọng đến kết quả sau khi tạo ra lợi thế lớn. Ông cho rằng đội bóng cần kiểm soát những thời điểm như vậy tốt hơn trong tương lai.

Chelsea kiểm soát bóng ít nhưng vẫn đạt hiệu quả tấn công cao (Ảnh: Independent)
Chelsea kiểm soát bóng ít nhưng vẫn đạt hiệu quả tấn công cao (Ảnh: Independent)

Đây cũng là điểm khiến Chelsea hiện tại khác với đội bóng từng vô địch Premier League dưới thời Antonio Conte. Alonso có một số ý tưởng tương đồng với người tiền nhiệm, chẳng hạn việc sử dụng Pedro Neto ở vị trí chạy cánh phải tương tự vai trò Victor Moses từng đảm nhiệm. Neto cũng ghi bàn trước Brighton sau khi xâm nhập vòng cấm và kết thúc đường chuyền của Rogers.

Tuy nhiên, Chelsea của Conte chắc chắn hơn rất nhiều trong phòng ngự. Đội bóng hiện tại chưa tìm được sự cân bằng giữa khả năng chuyển trạng thái và khả năng bảo vệ khung thành.

Neto góp phần vào bàn mở tỷ số của Brighton khi bỏ lỡ pha tranh chấp trước khi Malick Yalcouye tung cú vô-lê đẹp mắt. Thủ môn Emiliano Martinez, trong trận ra mắt Chelsea, không thể làm gì trước cú sút này.

Tuyến giữa cũng đang khiến Alonso đau đầu. Enzo Fernandez tiếp tục vắng mặt, trong khi Moises Caicedo chưa đủ thể lực để đá chính. Tiền vệ người Ecuador được đưa vào sân khi Chelsea cần bảo vệ lợi thế trước Brighton nhưng sau đó lại phải rời sân.

Chelsea đang quan tâm đến Lamine Camara của Monaco, và tình hình tuyến giữa hiện tại cho thấy nhu cầu bổ sung nhân sự không phải không có cơ sở. Khi một đội bóng chủ động nhường quyền kiểm soát bóng, khả năng tranh chấp, thu hồi bóng và thoát pressing của các tiền vệ càng trở nên quan trọng.

Chelsea của Xabi Alonso toàn thắng sau 2 lượt trận Ngoại hạng Anh (Ảnh: Independent)
Chelsea của Xabi Alonso toàn thắng sau 2 lượt trận Ngoại hạng Anh (Ảnh: Independent)

Chelsea cũng đang có những con số đáng chú ý khác. Họ là đội bóng thứ hai trong lịch sử Premier League ghi bàn trong 4 phút đầu tiên ở cả hai trận mở màn mùa giải, sau Bolton Wanderers mùa 2002/03. Alonso cũng là HLV thứ tư chứng kiến đội bóng của mình ghi ít nhất 7 bàn trong hai trận Premier League đầu tiên, sau Bobby Robson, Michael Laudrup và Marcelo Bielsa.

Joao Pedro tạo nên một dấu ấn đặc biệt khi vừa ghi bàn, vừa kiến tạo và vừa phản lưới nhà trước Brighton. Anh là cầu thủ thứ sáu trong lịch sử Premier League làm được điều này và là người đầu tiên của Chelsea đạt thành tích trên.

Những thống kê ấy phản ánh sức mạnh tấn công mà Alonso đang có trong tay. Cole Palmer có thể tạo ra khác biệt từ những tình huống cá nhân, Rogers rất nguy hiểm khi có khoảng trống, còn Joao Pedro và Neto đều phù hợp với cách chuyển trạng thái nhanh.

Nhưng để cạnh tranh chức vô địch, Chelsea sẽ phải chứng minh rằng họ không chỉ thắng được những trận đấu mở mà còn có thể xử lý những thời điểm đối thủ kiểm soát hoàn toàn thế trận.

Trận gặp Arsenal sẽ cho câu trả lời đáng chú ý hơn. Arsenal có khả năng kiểm soát bóng tốt, gây sức ép liên tục và duy trì quyền chủ động trong thời gian dài. Chelsea có thể tiếp tục lựa chọn cách chơi ít bóng, nhưng sẽ phải chứng minh rằng họ đủ khả năng ngăn đối thủ biến quyền kiểm soát ấy thành những cơ hội thực sự nguy hiểm.

Sau 2 vòng đấu, chưa có lý do để kết luận Chelsea phải thay đổi triết lý. Những gì Alonso đang làm đã mang lại 6 điểm và 7 bàn thắng. Vấn đề nằm ở việc liệu đội bóng có thể duy trì hiệu quả ấy khi chất lượng đối thủ tăng lên hay không.

25,6% kiểm soát bóng trước Brighton tự nó không phải một vấn đề. Chelsea vẫn tạo ra xG 2,93, tung ra 17 cú dứt điểm và giành chiến thắng 4-3. Nhưng nếu tỷ lệ kiểm soát bóng thấp đi kèm với việc đối thủ tạo ra nhiều cơ hội hơn, Chelsea sẽ rất khó dựa vào những khoảnh khắc cá nhân để giải quyết mọi trận đấu.

Vì vậy, điều đáng theo dõi ở Chelsea không phải là họ có cố nâng tỷ lệ kiểm soát bóng lên 50 hay 60% hay không. Câu hỏi thực tế hơn là Alonso có thể biến việc nhường bóng thành một lựa chọn chiến thuật ổn định đến mức nào.

Hai trận đầu mùa cho thấy Chelsea đang chấp nhận để đối thủ cầm bóng để đổi lấy không gian cho hàng công. Đó là một lựa chọn đáng chú ý, nhưng để nó trở thành công thức cạnh tranh chức vô địch, Chelsea vẫn cần cải thiện khả năng phòng ngự và sự ổn định ở tuyến giữa.

Nếu làm được điều đó, Chelsea có thể tiếp tục thắng mà không cần chiếm phần lớn thời lượng kiểm soát bóng. Còn nếu không, chính con số 25,6% trước Brighton sẽ trở thành lời nhắc rằng có một ranh giới khá rõ giữa chủ động nhường bóng và bị đối thủ kiểm soát trận đấu.