569 (11x) điểm và hạng 18 vòng loại tại nội dung 25m súng ngắn bắn nhanh nam ở ASIAD 2026 là kết quả của Hà Minh Thành trong lần thi đấu ở Đại hội đỉnh cao châu Á 2026 - rất có thể là lần cuối cùng trong sự nghiệp. Con số đó không đủ đưa Thành vượt qua vòng loại và bước vào chung kết, nơi chỉ 8 xạ thủ xuất sắc nhất được tranh tài.
25m súng ngắn bắn nhanh là một trong những nội dung có trình độ cạnh tranh cao nhất trong bắn súng châu Á, với sự tham dự thường xuyên của các cường quốc như Trung Quốc, Hàn Quốc, Kazakhstan và Ấn Độ. Khoảng cách giữa mức điểm của Hà Minh Thành và ngưỡng vào chung kết (576 điểm) phản ánh thực tế rằng mặt bằng chung của khu vực đã được nâng lên đáng kể trong những năm gần đây.
Nhìn vào lịch sử thi đấu ASIAD của Thành, bức tranh trở nên càng rõ hơn. Tại ASIAD 16 (2010, Quảng Châu), Hà Minh Thành từng giành HCB nội dung 25m súng ngắn bắn nhanh đơn nam và HCĐ đồng đội. Đó là thời điểm anh ở gần đỉnh cao nhất trong sự nghiệp ASIAD. Bốn năm sau ở Incheon Thành có tấm HCĐ 25m súng ngắn tiêu chuẩn. Nhưng từ ASIAD 18 (2018, Jakarta) và ASIAD 19 (2023, Hàng Châu), Thành không giành được huy chương. Kết quả tại ASIAD 20 tiếp nối xu hướng đó, nó cho thấy khoảng cách giữa Việt Nam và nhóm dẫn đầu châu Á trong nội dung này chưa được thu hẹp, dù hôm qua Phạm Quang Huy đã lọt vào chung kết và dừng bước ở top 4.
16 năm theo đuổi giấc mơ vàng ASIAD...
Hà Minh Thành bắt đầu làm quen với bắn súng từ năm 2002 trong môi trường quân đội, sau đó khoác áo đội tuyển quốc gia từ năm 2006. Hành trình ASIAD của anh bắt đầu tại Quảng Châu năm 2010 với những gì có thể gọi là đỉnh cao sự nghiệp quốc tế: HCB nội dung 25m súng ngắn bắn nhanh đơn nam và HCĐ đồng đội. Thành tích đó đặt anh vào nhóm xạ thủ châu Á đáng gờm nhất thời điểm đó và làm nên kỳ vọng cho những kỳ ASIAD tiếp theo.
Bốn năm sau, tại ASIAD 17 (2014, Incheon), Hà Minh Thành tiếp tục có mặt trên bục nhận huy chương với tấm HCĐ nội dung 25m súng ngắn tiêu chuẩn cá nhân nam. Đó là lần thứ hai và cũng là lần cuối cùng anh chạm tay vào huy chương ASIAD. Giấc mơ về tấm HCV châu Á, thứ duy nhất còn thiếu trong bộ sưu tập, vẫn nằm ngoài tầm với.
Tại ASIAD 18 và ASIAD 19, anh ra về tay trắng. Lý do cụ thể đằng sau sự sa sút đó, là tuổi tác, mức độ cạnh tranh tăng cao hay các yếu tố khác, vẫn chưa được làm rõ hoàn toàn. Điều chắc chắn là sân chơi châu Á ngày càng khắc nghiệt hơn, trong khi các đối thủ trẻ hơn từ Trung Quốc, Hàn Quốc, Ấn Độ liên tục được bổ sung.
Hai xạ thủ tranh HCV ở trường bắn tại Nagoya chiều qua, một đến từ Hàn Quốc và một từ Trung Quốc đều dưới ngưỡng 27 tuổi, nhưng một trong số họ đã là nhà vô địch và giữ kỷ lục thế giới. Thậm chí, kết quả cuối cùng cả Lee Hyungeok và Su Lianbofan đều phá kỷ lục châu Á ở loạt bắn chung kết. Cuộc đấu hôm qua như thể minh chứng rằng đấu súng ASIAD giờ "không có đất cho người già". Và ngồi trên khán đài theo dõi, Thành hẳn thấm thía hơn ai hết điều đó, dù cuối năm ngoái anh vẫn cho thấy khả năng duy trì phong độ tốt với tấm HCV tại SEA Games 33 và phá kỷ lục Đại hội ở nội dung 25m súng ngắn bắn nhanh.
Tuổi U45 và giới hạn của một xạ thủ trên đấu trường châu Á
Bắn súng có một đặc thù khác biệt so với phần lớn môn thể thao khác. Sức mạnh cơ bắp và tốc độ phản xạ không phải yếu tố quyết định duy nhất. Kinh nghiệm tích lũy, khả năng kiểm soát hơi thở, độ ổn định tinh thần và tư duy chiến thuật là những lợi thế mà các xạ thủ lớn tuổi thường có được sau hàng chục năm luyện tập. Đó là lý do nhiều xạ thủ đẳng cấp quốc tế duy trì sự nghiệp thi đấu đỉnh cao đến tận ngoài 35, thậm chí 40 tuổi.
Câu chuyện Hoàng Xuân Vinh giành HCV Olympic ở tuổi 42 là minh chứng sống động đẹp đẽ cho hành trình theo đuổi bền bỉ.
Tuy nhiên, tuổi tác cũng mang đến những giới hạn không thể phủ nhận. Độ ổn định của tay, khả năng duy trì tập trung trong các loạt bắn dài và tốc độ xử lý thông tin đều có xu hướng giảm dần theo thời gian. Trong nội dung 25m súng ngắn bắn nhanh, nơi phản xạ và nhịp độ thực hiện có vai trò quan trọng, đây là những bất lợi rõ ràng.
Thành tích của Hà Minh Thành tại ASIAD 20 cần được đọc trong bối cảnh đó. Ở tuổi 41, anh vẫn đủ tiêu chuẩn thi đấu cấp châu Á, một điều không phải xạ thủ nào cũng làm được. Nhưng khoảng cách giữa anh và nhóm tranh huy chương, vốn gồm các xạ thủ được đầu tư bài bản từ các cường quốc bắn súng, phản ánh thực tế rằng tuổi tác, dù không phải rào cản tuyệt đối, vẫn là một biến số không thể bỏ qua.
Bắn súng Việt Nam ở ASIAD: Khoảng cách với châu Á nhìn từ câu chuyện Hà Minh Thành
Nhìn vào thành tích ASIAD theo chiều dài, Việt Nam có những điểm sáng đáng ghi nhận, chủ yếu đến từ các cá nhân xuất sắc hơn là từ "một hệ thống sản xuất xạ thủ giành huy chương nhất quán". Hà Minh Thành là ví dụ điển hình: HCB và HCĐ tại ASIAD 16 và 17 đến từ tài năng cá nhân và sự kiên trì, không phải từ "một cỗ máy đào tạo được đầu tư quy mô tốn kém" như Trung Quốc hay Hàn Quốc.
Khoảng cách đó không phải không được nhận ra. Tháng 2 năm 2025, chính Hà Minh Thành cùng Phạm Quang Huy và Vũ Tiến Nam giành HCV đồng đội tại Cúp châu Á, cho thấy Việt Nam vẫn có khả năng cạnh tranh ở những giải đấu tầm trung. Nhưng ASIAD là bậc cao hơn, nơi các quốc gia đầu tư hệ thống chuyên nghiệp và chiều sâu lực lượng có lợi thế rõ ràng.
Vai trò của thế hệ xạ thủ như Hà Minh Thành trong bức tranh đó là ý nghĩa kép. Một mặt, anh là người mang về huy chương, duy trì diện mạo của bắn súng Việt Nam ở đấu trường châu Á. Mặt khác, anh là người truyền kinh nghiệm cho lớp kế tiếp, một vai trò ngày càng quan trọng hơn khi anh bước sang độ tuổi 41. Nhưng kết quả sa sút của bắn súng Việt Nam tại ASIAD lần này vừa là hồi chuông nhắc nhở về khoảng cách còn tồn tại, vừa là lời kêu gọi đầu tư mang tính hệ thống thay vì chỉ trông chờ vào những cá nhân đơn lẻ và chờ đợi ở khoảnh khắc xuất thần gắn với may rủi.
Sau cùng, khi Hà Minh Thành bước ra khỏi trường bắn ASIAD - và có thể sẽ không bao giờ trở lại đó trong tương lai, câu hỏi lớn hơn không còn là anh có thể bắn được bao nhiêu điểm nữa, mà là bắn súng Việt Nam sẽ làm gì với kinh nghiệm 15 năm anh để lại và ai sẽ tiếp tục mang giấc mơ vàng châu Á đó đi xa hơn, không chỉ ở nội dung 25m súng ngắn mà ở cả những nội dung khác.
Bình luận (0)
Đăng nhập để bình luận và tương tác với cộng đồng