Van Gaal và dấu hỏi về chiến thuật

Trước mỗi một trận đấu, Ban huấn luyện (BHL) luôn phải lên phương án chiến thuật với mỗi đối thủ khác nhau và chọn ra những con người phù hợp để triển khai ý đồ về chiến thuật đó. Tuy nhiên, trong một trận đấu kéo dài 90 phút hoặc hơn, những tình huống diễn ra trên sân luôn có sự biến thiên rất lớn, và dù có chuẩn bị trước những phương án mang tính dự phòng nhưng sai số là điều hoàn toàn có thể xảy ra, ví dụ như một cầu thủ bất ngờ sa sút về phong độ, gặp vấn đề về thể lực hoặc xảy ra một tình huống va chạm dẫn tới chấn thương.

Trừ trường hợp phải điều chỉnh về mặt con người mang tính bắt buộc như chấn thương không thể thi đấu tiếp, những sự thay người chỉ diễn ra khi một vị trí trên sân không thể tiếp tục đáp ứng được yêu cầu mà BHL đã đề ra, và xuất phát từ hai nguyên nhân chính đó là: Thể lực không còn được đảm bảo hoặc Sai lầm về mặt chiến thuật.

Trong bóng đá hiện đại, yêu cầu về thể lực cũng như sức bền ngày càng khắt khe. Đặc thù của mỗi vị trí trên sân là khác nhau, nhưng tính trung bình trong một trận đấu, các cầu thủ thường chỉ có thể hoạt động với cường độ cao trong khoảng từ 60 - 65 phút. Sau khoảng thời gian, các phương án thay thế về con người cũng sẽ được BHL tính đến và sử dụng.

Ở trận thua mới đây của Man Utd trước West Ham, HLV Louis van Gaal đã quyết định thay thế Morgan Schneiderlin bằng Michael Carrick ngay sau giờ nghỉ giữa hiệp dù Schnerderlin không cho thấy anh gặp phải vấn đề nào về chấn thương hay thể lực. Và khi nhìn lại từ đầu mùa Premier League tới nay, người ta mới giật mình đây không phải là lần hiếm hoi mà ông Van Gaal có sự thay đổi người chỉ sau 45 phút đầu trận.

Trước đó, trong trận thua 0-3 trên sân White Hart Lane của Tottenham, Marcus Rashford cũng đã phải rời sân ngay sau hiệp 1 và người thế chỗ anh là Ashley Young. Ngược lại một tuần nữa, Timothy Fosu-Mensah là người thay thế cho Marcos Rojo khi trận đấu mới đi được một nữa. Tính đến thời điểm này khi mùa giải chỉ còn đúng 1 vòng nữa sẽ hạ màn, chiến lược gia người Hà Lan và các đồng sự đã thực hiện tổng cộng 12 quyền thay đổi người trong 11 trận chỉ sau 45 phút đầu tiên.

Trong 11 trận đấu kể trên, Man Utd giành thắng 5 và thua 5 trận khác. Khoan chưa bàn tới mức độ hiệu quả trong những quyết định thay người này, chỉ riêng tần suất thực hiện đã là một vấn đề. "Già" nhất trong số cầu thủ bị ông Van Gaal thay ra giữa chừng là Maroune Fellaini, người năm nay 29 tuổi - tức họ đều là những người đang trong giai đoạn sung sức nhất của sự nghiệp.

Đáng lưu tâm hơn, chỉ 1 sự thay đổi người duy nhất được ông Van Gaal thực hiện là ở vị trí tiền đạo mũi nhọn, còn có đến 6 lần diễn ra ở hàng tiền vệ và 4 lần ở vị trí hậu vệ cánh - con số khiến các CĐV Man Utd không khỏi có sự liên tưởng tới lối chơi nghèo nàn của đội nhà, và những sai lầm về mặt chiến thuật của ông Van Gaal.

Ngoài ra, việc một cầu thủ đang thi đấu - chưa bàn tới hay hay dở - nhưng phải nhận thông tin mình chỉ đá được 45 phút đã phải ra nghỉ rõ ràng sẽ ảnh hưởng không tốt đến tâm lý anh ta, điển hình là Memphis Depay, người được tin dùng hồi đầu mùa nhưng đã mất hút kể từ đầu năm 2016 vì phong độ sa sút thê thảm.

12 lần mùa này và thêm 9 lần nữa mùa 2014/15, tổng cộng ông Van Gaal đã thay người ngay sau hiệp 1 tới 21 lần chỉ sau 2 mùa giải dẫn dắt Man Utd. Và trong quãng thời gian 2 năm, con số này nhiều hơn Man City, Tottenham và Arsenal - những đội đang trong Top 4 hiện tại - lần lượt 6, 12 và 15 lần. Còn nếu so sánh với người tiền nhiệm Sir Alex Ferguson, trong 5 năm cuối cùng cầm Man Utd, chiến lược gia người Scotland chỉ thực hiện có 26 lần thay người ngay sau giờ nghỉ. Mà ai cũng biết, sự ổn định là yếu tố quan trọng nhất ở một giải đấu có tính chất đường trường như Premier League.