"Hội chứng phụ thuộc Messi" đe dọa cơ hội vô địch World Cup của Argentina?

Khái niệm "Messidependencia" (hội chứng phụ thuộc Messi) vốn chẳng xa lạ gì với bóng đá thế giới, từ chương huy hoàng tại Barcelona cho đến hành trình xưng vương của tuyển Argentina tại Qatar 2022.

Tuy nhiên, khi giải đấu năm 2026 đang diễn ra và số 10 huyền thoại đã ở tuổi 39, hội chứng này không còn là điểm tựa, mà đang trở thành một rủi ro lớn trong hành trình bảo vệ ngôi vô địch.

Trong chiến dịch bảo vệ ngai vàng, câu hỏi lớn nhất đặt ra cho Argentina không phải là "Liệu Messi có quá già hay không?", mà là "Liệu các đồng đội có đủ năng lực để làm bệ phóng cho anh?.

Trong khi Bồ Đào Nha sở hữu chiều sâu đội hình đáng kể nhưng vẫn đang tìm lời giải cho vai trò của Cristiano Ronaldo, Argentina lại ở chiều ngược lại: họ vẫn có một Messi tạo khác biệt, nhưng hệ thống xung quanh chưa mang lại đủ sự chia sẻ.

Mức độ phụ thuộc của Argentina vào người đội trưởng kỳ cựu được thể hiện khá rõ qua các thống kê chuyên môn. Messi đã in dấu giày trực tiếp vào 9 trên tổng số 17 bàn thắng của toàn đội tại giải đấu lần này. 

Trừ các pha lập công của anh, Argentina chỉ có duy nhất một cầu thủ ghi được nhiều hơn một bàn thắng, là Lautaro Martinez (2 bàn). Điều này cho thấy nguồn bàn thắng của Argentina vẫn chưa thực sự đa dạng.

Để khỏa lấp sự bế tắc của các vệ tinh, Messi buộc phải cày ải 100 phút trong trận gặp Ai Cập, 120 phút căng thẳng trước Cape Verde lẫn Thụy Sỹ.

"Đó không phải là điều khiến chúng tôi lo lắng. Tôi muốn các bàn thắng được chia đều cho các cầu thủ", HLV Lionel Scaloni bày tỏ. Nhưng thực tế trên sân đang chống lại mong muốn của chiến lược gia này.

Bên cạnh các con số, yếu tố vô hình nhưng quan trọng nhất mà Messi mang lại là nguồn cảm hứng. Tại World Cup 2022, anh ghi 7 bàn và kiến tạo 3.

Bốn thập kỷ trước, Diego Maradona là nhân tố trung tâm trong hành trình đưa Argentina lên đỉnh thế giới năm 1986 với 5 bàn thắng và 5 kiến tạo.

Messi hiện tại đang đứng trước cơ hội tái lập cột mốc đóng góp 2 chữ số này trước Anh ở bán kết. Tuy nhiên, Maradona của năm 1986 đang ở độ tuổi sung mãn nhất sự nghiệp, còn Messi của năm 2026 đã là một "lão tướng" 39 tuổi theo hệ quy chiếu thể thao đỉnh cao.

Về mặt nhân sự, Argentina mang đến giải đấu năm nay sự ổn định đáng kinh ngạc với 16 cái tên từng lên ngôi tại Qatar được giữ lại. Sơ đồ xuất phát của Scaloni vẫn có từ 8 đến 9 vị trí quen thuộc. Thế nhưng, cỗ máy chiến thắng ấy không còn vận hành trơn tru vì hai lý do cốt lõi.

Đầu tiên là khoảng trống không thể khỏa lấp mang tên Angel Di Maria và chưa tìm được người thay thế xứng đáng. Sự vắng mặt của người hùng chuyên ghi bàn trong các trận chung kết chính là tổn thất lớn nhất của Argentina. Thiếu đi một mũi khoan biên đẳng cấp, có khả năng tự xoay sở và kéo giãn đội hình đối phương, Argentina mất đi phương án chia lửa tối ưu với Messi trong khâu kéo bóng và sáng tạo.

Thứ hai là sự sa sút về mặt thể chất và chiến thuật. Tại Qatar 2022, Argentina chỉ gặp khó trước các ông lớn như Hà Lan hay Pháp. Còn hiện tại, họ chật vật, bị áp đảo về thể lực và liên tục rơi vào thế bám đuổi trước các đối thủ dưới cơ như Ai Cập, Cape Verde hay Thụy Sỹ. Việc HLV Scaloni tập trung quá nhiều tiền vệ ở khu vực trung lộ để vây quanh và hỗ trợ Messi vô tình làm lộ ra những khoảng trống mênh mông ở hai hành lang cánh, biến Argentina thành mồi ngon cho các bẫy phản công tốc độ.

Hàng thủ vốn là điểm tựa nay cũng trở nên mong manh. Cặp trung vệ Cristian Romero và Lisandro Martinez dù tích cực lên tham gia tấn công nhưng lại để lộ những khoảng trống ở phía sau (Martinez mắc lỗi vị trí trực tiếp trong cả 2 bàn thua trước Ai Cập). Đồng thời, việc thiếu vắng các hậu vệ biên đẳng cấp thế giới khiến khả năng phòng ngự tầm thấp của Argentina trở nên mong manh hơn bao giờ hết.

Nên nhớ, Albiceleste để thủng lưới 6 bàn ở cả 4 trận gần nhất. Họ cũng chưa chạm trán bất cứ đối thủ nào trong Top 10 trên hành trình tiến vào bán kết.

Nhìn nhận một cách thẳng thắn, ngoài Messi, bóng đá Argentina không còn sở hữu nhiều cá nhân tạo khác biệt như các thế hệ trước. Julian Alvarez hay Lautaro Martinez là những tiền đạo giỏi, nhưng họ chưa thể vươn tầm đến đẳng cấp gánh đội như Kylian Mbappe, Erling Haaland hay Harry Kane. Xét về chiều sâu đội hình, tập thể này không thể sánh bằng thế hệ World Cup 2002 hay 2006.

Kỷ nguyên thống trị của Scaloni được xây dựng dựa trên việc tối ưu hóa thiên tài của Messi. Nhưng ở tuổi 39, thể lực của anh có giới hạn. Càng vào sâu, áp lực đè nặng lên đôi chân của El Pulga sẽ càng khủng khiếp. Nếu Albiceleste muốn bảo vệ ngai vàng, các đồng đội của Messi buộc phải bước ra khỏi vùng an toàn, tự gánh vác trách nhiệm thay vì liên tục hướng mắt tìm kiếm người đội trưởng mỗi khi bế tắc.

Điều Argentina cần lúc này không phải là giảm vai trò của Messi, mà là tăng vai trò của những vệ tinh xung quanh anh. Khi Julián Álvarez, Lautaro Martínez, Enzo Fernández hay Mac Allister chia sẻ được trách nhiệm tạo khác biệt, Messi sẽ không còn phải một mình gánh vác cả khâu tổ chức lẫn kết thúc. Đó có lẽ mới là chìa khóa để Albiceleste bảo vệ thành công chức vô địch.