Điền kinh Nhật Bản nhắm nhiều hơn 17 tấm huy chương ở ASIAD 20

Từ 17 huy chương ở Hàng Châu đến tham vọng bứt phá trên sân nhà

Điền kinh là một trong những môn được chờ đợi nhất tại ASIAD 20, đặc biệt khi Nhật Bản lần đầu đăng cai Đại hội thể thao châu Á sau 32 năm. Các nội dung điền kinh diễn ra từ ngày 23 đến 29/9 tại Nagoya, với sự góp mặt của hàng loạt VĐV Nhật Bản đã tạo dấu ấn ở Olympic Paris 2024, giải vô địch thế giới Tokyo 2025 và các giải quốc tế trong năm 2026.

Ba năm trước tại Hàng Châu, Nhật Bản giành 2 HCV, 7 HCB và 8 HCĐ, tổng cộng 17 huy chương. Thành tích ấy cho thấy đội tuyển Nhật Bản có chiều sâu khá rõ, nhưng số HCV vẫn còn khiêm tốn nếu đặt cạnh lực lượng của Trung Quốc và những cường quốc điền kinh khác tại châu Á.

ASIAD 2026 mang đến một bối cảnh khác. Nhật Bản được thi đấu trên sân nhà, trong khi nhiều VĐV chủ lực đang ở giai đoạn trưởng thành về chuyên môn. Quan trọng hơn, đội hình lần này không chỉ dựa vào một vài cá nhân giàu kinh nghiệm. Nhật Bản có những ứng viên huy chương ở nhiều nhóm nội dung, từ chạy ngắn, trung bình, vượt rào đến nhảy cao, ném lao và đi bộ.

Nhóm VĐV nổi bật của Nhật Bản được kỳ vọng giành HCV ASIAD 20:

Trong số này, Kitaguchi, Muratake, Miura và Nakashima là những cái tên có khả năng tạo ra tác động lớn nhất tới cuộc đua huy chương. Đây đều là những VĐV đã được kiểm chứng ở Olympic hoặc giải vô địch thế giới, thay vì chỉ có thành tích nổi bật trong phạm vi Nhật Bản.

Kitaguchi là trường hợp đặc biệt. Cô từng giành HCV Olympic Paris ở ném lao nữ, nhưng mùa giải 2025 bị ảnh hưởng bởi chấn thương và không vượt qua vòng loại giải vô địch thế giới Tokyo. Bước sang năm 2026, Kitaguchi thay đổi HLV và tập trung cải thiện kỹ thuật. Thành quả đến ở giải World Athletics Ultimate Championships vào tháng 9, nơi cô đánh bại Yang Jiayi của Trung Quốc và lập kỷ lục Nhật Bản.

Việc Kitaguchi trở lại đúng thời điểm ASIAD diễn ra trên sân nhà giúp ném lao nữ trở thành một trong những nội dung mà Nhật Bản có cơ sở đặt mục tiêu HCV rõ ràng nhất. Tuy nhiên, Yang Jiayi mới 18 tuổi và đang có phong độ rất cao, vì vậy cuộc đối đầu giữa hai VĐV này cũng có thể trở thành một trong những điểm nhấn của điền kinh nữ châu Á.

Ở 110m rào nam, Rashid Muratake cũng có vị thế tương tự. Anh từng vào chung kết Olympic và là nhà vô địch châu Á năm 2025. Muratake đã lập thành tích 12,92 giây, cho thấy khả năng cạnh tranh với nhóm đầu châu lục. Sau khi gặp vấn đề vì chuột rút tại World Athletics Ultimate Championships, ASIAD sẽ là cơ hội để anh khép lại mùa giải bằng một màn trình diễn tốt hơn.

Miura Ryugi lại mang tới một nguồn hy vọng khác. Nội dung 3.000m vượt chướng ngại vật đòi hỏi sức bền, tốc độ và khả năng xử lý chướng ngại vật trong suốt cuộc đua. Miura hiện đứng thứ chín thế giới mùa này và dẫn đầu châu Á. Sau khi từng đứng thứ tám tại Olympic Paris, anh có đủ kinh nghiệm để bước vào cuộc đua HCV với mục tiêu rõ ràng.

Trong khi đó, Nakashima Yuki Joseph có thể là một trong những gương mặt được chú ý nhất ở đường chạy 400m nam. Kỷ lục 44,44 giây tại giải vô địch thế giới Tokyo 2025 giúp anh đứng đầu châu Á trên bảng xếp hạng thế giới. ASIAD 2026 là kỳ Đại hội châu Á đầu tiên của Nakashima, đồng nghĩa anh sẽ lần đầu thử sức trong một cuộc đua tranh ngôi vô địch châu lục ở cấp độ này.

Nếu 4 cái tên trên chuyển được phong độ ở các giải lớn thành HCV ASIAD, Nhật Bản sẽ có cơ hội cải thiện đáng kể con số 2 HCV tại Hàng Châu.

Bên cạnh nhóm ứng viên hàng đầu, chiều sâu của Nhật Bản cũng nằm ở những nội dung có khả năng mang về HCB và HCĐ. Tanaka Nozomi đăng ký cả 1.500m, 5.000m và 10.000m. Cô không nhất thiết phải được xem là ứng viên HCV ở cả ba nội dung, nhưng sự hiện diện của một VĐV giàu kinh nghiệm ở nhiều cự ly giúp Nhật Bản mở rộng cơ hội giành huy chương.

Tanaka từng là VĐV nữ Nhật Bản đầu tiên vào chung kết 1.500m Olympic và đứng thứ tám tại Tokyo 2020. Cô cũng đang giữ kỷ lục quốc gia ở 1.500m và 5.000m. Việc thi đấu trên sân nhà có thể tạo thêm động lực, nhưng lịch thi đấu dày cũng đặt ra bài toán phân phối sức khi cô tham dự tới ba nội dung.

Thế hệ trẻ và lợi thế sân nhà có thể quyết định số huy chương

Một điểm đáng chú ý của đội tuyển Nhật Bản là sự xuất hiện đồng thời của những VĐV đã thành danh và lớp trẻ đang tiến rất nhanh.

Kubo Rin mới 18 tuổi nhưng đã giữ kỷ lục Nhật Bản 800m nữ. Cô từng giành HCB giải vô địch châu Á năm 2025 và vô địch Nhật Bản ba năm liên tiếp. Sau khi đứng thứ năm tại giải vô địch U20 thế giới, Kubo sẽ có cơ hội biến sự tiếc nuối đó thành động lực ở sân chơi châu lục.

Ochiai Akira cũng bước vào ASIAD với tư cách chủ nhân kỷ lục Nhật Bản 800m nam. Anh từng giành HCB tại giải vô địch điền kinh trong nhà châu Á năm 2026. Cả Kubo lẫn Ochiai đều chưa có bề dày thành tích quốc tế như Kitaguchi hay Muratake, nhưng việc họ đã phá kỷ lục quốc gia cho thấy Nhật Bản đang có một thế hệ kế cận đáng chú ý.

Goto Taiki là trường hợp khác. VĐV này đang giữ kỷ lục châu Á U20 ở 400m rào và từng trở thành VĐV học sinh đầu tiên vô địch nội dung này tại giải vô địch Nhật Bản. ASIAD sẽ là bài kiểm tra lớn hơn nhiều khi anh phải đối đầu những VĐV trưởng thành của châu lục.

Ngày 27/9 có thể là một trong những thời điểm quan trọng nhất đối với tham vọng của Nhật Bản. Kitaguchi tranh HCV ném lao, Muratake thi đấu 110m rào và Akamatsu hướng tới huy chương nhảy cao. Nếu cả ba đạt phong độ cao, chủ nhà có thể tích lũy nhiều huy chương trong cùng một ngày.

Đến ngày 28/9, sự chú ý chuyển sang Miura và các đội tiếp sức. Miura có vị trí rất tốt trên bảng xếp hạng thế giới, trong khi đội 4x100m nam Nhật Bản muốn cải thiện thành tích HCB tại Hàng Châu. Đây là nội dung mà Nhật Bản có truyền thống mạnh ở châu Á và thường được đánh giá cao nhờ khả năng phối hợp trao gậy.

Ngày cuối cùng tiếp tục mang tới cơ hội huy chương ở 800m và các nội dung tiếp sức 4x400m. Đội 4x400m nam Nhật Bản từng lập kỷ lục châu Á tại Olympic Paris 2024, vì vậy cuộc đua cuối cùng của chương trình điền kinh ASIAD 2026 cũng có thể trở thành một trong những màn trình diễn được chờ đợi nhất của chủ nhà.

Lợi thế sân nhà không tự động tạo ra huy chương, nhưng Nhật Bản có nhiều yếu tố để tận dụng nó. Các VĐV quen thuộc với điều kiện thi đấu, khán giả có thể tạo thêm động lực, trong khi lịch thi đấu được xây dựng với nhiều thời điểm mà những ứng viên hàng đầu của chủ nhà cùng xuất hiện.

Thách thức lớn nhất vẫn đến từ Trung Quốc và các cường quốc điền kinh khác của châu Á. Nhật Bản muốn vượt mốc 17 huy chương tại Hàng Châu cần duy trì sự hiện diện ở nhiều nội dung thay vì phụ thuộc vào một vài HCV. Chính chiều sâu ấy sẽ quyết định liệu chủ nhà có thể biến lợi thế sân nhà thành một bước tiến thực sự về thành tích hay không.

Sau 2 HCV, 7 HCB và 8 HCĐ tại Hàng Châu, mục tiêu của điền kinh Nhật Bản lần này vì thế không đơn thuần là bảo vệ thành tích cũ. Với Kitaguchi, Murata, Miura, Nakashima cùng thế hệ trẻ như Kubo, Ochiai và Goto, Aichi-Nagoya là cơ hội để Nhật Bản chứng minh rằng những thành công ở Olympic và đấu trường thế giới có thể được chuyển hóa thành sức mạnh trên sân chơi châu lục.