Điền kinh Trung Quốc bước vào ASIAD Aichi-Nagoya 2026 với một mục tiêu rất rõ ràng: tiếp tục đứng đầu bảng tổng sắp huy chương, qua đó kéo dài chuỗi thống trị lên 11 kỳ liên tiếp. Trong lịch sử ASIAD, Trung Quốc đã đứng số một ở nội dung điền kinh suốt 10 kỳ Đại hội gần nhất và đang tiến rất gần cột mốc 200 HCV tại đấu trường này.

Tuy nhiên, nhiệm vụ tại Nagoya khó khăn hơn đáng kể so với kỳ ASIAD trước. Trung Quốc phải thi đấu trên sân khách, trong khi Nhật Bản đang có lực lượng đồng đều và đạt trạng thái tốt nhất trong nhiều năm. Bên cạnh đó, Thái Lan cũng sở hữu những cá nhân đủ sức cạnh tranh huy chương ở các nội dung tốc độ. Chưa kể những quốc gia từ Tây Á như Qatar, Bahrain.. cũng vươn lên mạnh mẽ nhờ lực lượng VĐV nội cũng như ngoại binh nhập tịch.

Ở ASIAD lần này tuyển Trung Quốc cử 72 VĐV, gồm 36 nam và 36 nữ, tham dự toàn bộ các nội dung điền kinh. Tổng cộng có 50 bộ huy chương được trao từ ngày 23 đến 29/9 tại sân vận động Mizuho, Nagoya. So với mục tiêu giành 19 HCV, 11 HCB và 9 HCĐ ở ASIAD Hàng Châu 2022, nhiệm vụ lần này không đơn thuần là bảo vệ vị trí số một mà còn là phép thử quan trọng cho chu kỳ hướng tới Olympic Los Angeles 2028.

Nhật Bản là đối thủ lớn nhất của Trung Quốc

Nếu phải chọn một đối thủ có khả năng gây sức ép lớn nhất lên Trung Quốc, Nhật Bản chắc chắn là cái tên đầu tiên. Lợi thế sân nhà giúp đội tuyển Nhật Bản nhận được sự cổ vũ của khán giả, nhưng điều đáng chú ý hơn nằm ở sự tiến bộ về chiều sâu lực lượng trong những năm gần đây.

Ở các nội dung chạy ngắn nam, Nhật Bản đang có ưu thế rõ rệt về số lượng VĐV đạt trình độ cao. Ở cự ly 100m và 200m, Trung Quốc khó có thể xem nhẹ sức mạnh của đội chủ nhà. Thái Lan cũng có một mũi nhọn đáng chú ý là Puripol Boonson, người đủ khả năng chen vào cuộc đua huy chương ở các nội dung tốc độ.

Cuộc đối đầu giữa Trung Quốc và Nhật Bản còn được đẩy lên cao ở các nội dung tiếp sức. Đội nam Trung Quốc từng tạo nên màn ngược dòng đáng nhớ tại ASIAD Hàng Châu và tiếp tục đặt kỳ vọng vào Xie Zhenye. Anh sẽ dẫn dắt 3 đồng đội trẻ trong cuộc đua 4x100m nam sau khi Trung Quốc từng giành chức vô địch giải tiếp sức châu Á với thành tích 38 giây 08.

Xie Zhenye, vận động viên chạy nước rút hàng đầu của Trung Quốc (Ảnh: Getty Images)
Xie Zhenye, vận động viên chạy nước rút hàng đầu của Trung Quốc (Ảnh: Getty Images)

Ở nội dung nữ, Trung Quốc có sự kết hợp đáng chú ý giữa kinh nghiệm của Liang Xiaojing, sức mạnh của Ge Manqi và sự xuất hiện của Chen Yujie. Ge Manqi từng giành HCV 100m và tiếp sức tại Hàng Châu, trong khi Chen Yujie mới 17 tuổi nhưng đã đạt thành tích 11 giây 12, tốt nhất châu Á trong mùa giải này. ASIAD 2026 sẽ là lần đầu cô xuất hiện tại đấu trường châu lục.

Nhật Bản cũng có lợi thế lớn ở nội dung đi bộ. Yamanishi Kazuhiro, VĐV đang giữ kỷ lục thế giới, là một trong những ứng viên hàng đầu ở nội dung đi bộ nam. Với lợi thế sân nhà cùng đẳng cấp đã được khẳng định, đây là một trong những nội dung Trung Quốc phải đối mặt với thử thách lớn nhất.

Ở nội dung 100m rào nữ, cuộc cạnh tranh thậm chí còn có tính đối đầu trực tiếp. Wu Yanni và Lin Yuwei sẽ phải so tài với Nakamura Hitomi, người vừa thiết lập kỷ lục quốc gia Nhật Bản mới với thành tích 12 giây 62. Wu Yanni từng chạy 12 giây 99 trong điều kiện gió ngược ở mùa giải này và đang cho thấy khả năng phá cột mốc 13 giây.

Wu Yanni, một thành viên của đội tuyển điền kinh Trung Quốc (Ảnh: Getty Images)
Wu Yanni, một thành viên của đội tuyển điền kinh Trung Quốc (Ảnh: Getty Images)

Tuy nhiên, Nhật Bản không phải đối thủ duy nhất có thể lấy đi những tấm HCV của Trung Quốc. Thái Lan đặc biệt đáng chú ý ở các nội dung chạy ngắn nam, nơi Puripol có khả năng cạnh tranh sòng phẳng với các VĐV hàng đầu châu Á. Với Trung Quốc, đây là lĩnh vực mà việc giành HCV ở từng nội dung đơn sẽ khó khăn hơn so với các nhóm nội dung ném và đẩy.

Điều đó lý giải vì sao Trung Quốc đặt trọng tâm vào những thế mạnh truyền thống để tạo khoảng cách trên bảng vàng.

Những "mỏ vàng" giúp Trung Quốc bảo vệ vị trí số một

Các nội dung ném nữ tiếp tục là nền tảng quan trọng nhất của điền kinh Trung Quốc. Ở ném búa nữ, Zhang Jiale và Zhao Jie cùng góp mặt. Zhang Jiale vừa ném 78m64 tại giải vô địch quốc gia, vượt qua kỷ lục châu Á 78m22 do chính Zhao Jie thiết lập hồi tháng 4. Thành tích này cho thấy Trung Quốc đang có cuộc cạnh tranh nội bộ rất mạnh và đồng thời sở hữu hai ứng viên hàng đầu cho HCV.

Ném lao nữ thậm chí còn có một ứng viên đặc biệt nổi bật. Yan Ziyi, mới 18 tuổi, toàn thắng cả 5 chặng Diamond League mà cô tham dự mùa này, với tất cả thành tích đều vượt 67m. Tại Diamond League Hạ Môn hồi tháng 5, cô đạt 71m74, thành tích tốt thứ hai trong lịch sử thế giới, đồng thời phá kỷ lục châu Á và kỷ lục thế giới trẻ.

Vận động viên 18 tuổi Yan Ziyi là một trong những ngôi sao trẻ triển vọng nhất tại ASIAD 2026 (Ảnh: Getty Images)
Vận động viên 18 tuổi Yan Ziyi là một trong những ngôi sao trẻ triển vọng nhất tại ASIAD 2026 (Ảnh: Getty Images)

Ném đĩa nữ là một "mỏ vàng" khác của Trung Quốc. Feng Bin bước vào ASIAD với danh hiệu vô địch Diamond League Finals và thành tích tốt nhất mùa giải là 67m46. Sau khi Gong Lijiao giải nghệ, Trung Quốc vẫn duy trì được vị thế dẫn đầu châu Á ở ném đẩy nữ. Zhang Linru đang giữ thành tích tốt nhất châu Á mùa này với 19m63, còn Song Jiayuan cũng bước vào cuộc tranh chấp HCV sau chức vô địch Asian Beach Games và ngôi á quân giải vô địch quốc gia.

Ở nhảy sào nữ, Niu Chunge cũng tạo thêm một điểm tựa cho đội tuyển Trung Quốc. Cô đã vượt qua mức 4m73, nâng kỷ lục châu Á thêm 1 cm sau 7 năm tồn tại. Những thành tích này cho thấy Trung Quốc vẫn có khả năng tích lũy HCV ở các nội dung mà họ vốn có truyền thống mạnh.

Một trong những gương mặt đáng chú ý nhất của thế hệ mới là Chen Yuanjiang ở 110m rào nam. Thành tích 13 giây 13 đưa anh vào nhóm VĐV hàng đầu châu Á và mở ra khả năng cạnh tranh huy chương tại Nagoya.

Sự kết hợp giữa các cựu binh và những tài năng trẻ chính là điểm đáng chú ý nhất của đội tuyển Trung Quốc. Nhiều VĐV thuộc thế hệ sinh sau năm 2000 đã bước vào nhóm chủ lực. Chen Yujie mới 17 tuổi, Yan Ziyi 18 tuổi, trong khi Chen Yuanjiang mới 20 tuổi. ASIAD 2026 vì thế không chỉ là cuộc chiến bảo vệ ngôi đầu mà còn là cơ hội để Trung Quốc kiểm chứng lực lượng cho Olympic Los Angeles.

Về lịch thi đấu, điền kinh ASIAD 2026 sẽ bắt đầu ngày 23/9 với hai nội dung đi bộ bán marathon nam và nữ lúc 5h30 sáng giờ Việt Nam. Các nội dung chung kết diễn ra dồn dập trong bảy ngày, với nhiều thời điểm đáng chú ý.

Ngày

Nội dung đáng chú ý

Giờ Việt Nam

23/9

Đi bộ bán marathon nam, nữ

5h30

24/9

3 bước nữ

17h44

Đĩa nam

18h55

10.000m nữ

19h25

Tiếp sức hỗn hợp 4x400m

20h15

25/9

Đẩy tạ nữ

17h05

Nhảy sào nữ

18h03

800m nữ - 7 môn phối hợp

18h11

10.000m nam

18h32

Ném búa nam

18h40

100m nữ

20h05

100m nam

20h15

26/9

Marathon nam

5h30

Marathon nữ

5h50

Đẩy tạ nam

18h00

3 bước nam

18h35

400m nữ

19h45

400m nam

20h03

1.500m nữ

20h15

27/9

Marathon đi bộ nam, nữ

Chưa nêu giờ

Nhảy xa nữ

17h10

200m nữ

17h35

200m nam

17h45

110m rào nam

18h08

Nhảy cao nam

18h15

100m rào nữ

18h23

Ném lao nữ

19h03

3.000m vượt chướng ngại vật nữ

19h22

28/9

Đĩa nữ

16h15

400m rào nữ

17h23

400m rào nam

17h33

3.000m vượt chướng ngại vật nam

17h42

Nhảy xa nam

17h55

1.500m nam

18h05

Ném lao nam

18h25

5.000m nữ

18h43

4x100m nữ

20h04

4x100m nam

20h23

29/9

Nhảy sào nam

16h15

Nhảy cao nữ

17h18

Ném búa nữ

17h35

800m nữ

17h50

800m nam

18h05

5.000m nam

18h15

4x100m hỗn hợp

18h48

4x400m nữ

19h05

4x400m nam

19h17

Với 50 bộ huy chương, cuộc đua giữa Trung Quốc và Nhật Bản sẽ quyết định phần lớn cục diện bảng vàng điền kinh ASIAD 2026. Trung Quốc có nền tảng rất mạnh ở các nội dung ném, đẩy và một số nội dung nữ, nhưng Nhật Bản đang có lợi thế đáng kể ở chạy ngắn, tiếp sức và đi bộ. Thái Lan cũng có thể chen vào cuộc đua ở nhóm tốc độ.

Bởi vậy, để kéo dài chuỗi 10 kỳ liên tiếp đứng đầu thành 11 kỳ, Trung Quốc cần tận dụng tối đa những "mỏ vàng" truyền thống đồng thời hạn chế tổn thất ở các nội dung mà Nhật Bản đang vươn lên mạnh mẽ. Nagoya sẽ là phép thử thực sự cho vị thế số một của điền kinh Trung Quốc tại châu Á.