Mauricio Pochettino sẽ xây dựng đội hình thế nào cho MU?

Mauricio Pochettino được bổ nhiệm làm HLV trưởng MU sau khi Michael Carrick bị sa thải. Nhà cầm quân người Argentina trở lại bóng đá Anh sau những trải nghiệm tại Southampton, Tottenham và Chelsea, đồng thời mang theo triết lý từng giúp ông xây dựng những tập thể giàu sức cạnh tranh ở Premier League.

Nhìn lại sự nghiệp huấn luyện của Pochettino, sơ đồ 4-2-3-1 thường xuyên được ông lựa chọn. Tuy nhiên, cách vận hành đội bóng có sự thay đổi tùy theo chất lượng nhân sự. Từ Southampton, Tottenham đến Paris Saint-Germain, Chelsea và đội tuyển Mỹ, chiến lược gia 54 tuổi luôn tìm cách điều chỉnh triết lý để phù hợp với những cầu thủ mình có.

Tại MU, Pochettino sẽ tiếp quản một đội hình có nhiều khác biệt so với Tottenham thời đỉnh cao của ông. Những cầu thủ trẻ giàu tiềm năng, khả năng vận động của tuyến giữa và năng lực tổ chức pressing sẽ quyết định mức độ thành công của kế hoạch mới.

Từ Southampton đến Tottenham: pressing và phát triển cầu thủ trẻ

Tại Southampton, Pochettino nhanh chóng xây dựng sơ đồ 4-2-3-1 thành lựa chọn chủ đạo. Ông giữ cấu trúc đội hình tương đối giống người tiền nhiệm Nigel Adkins nhưng thay đổi đáng kể cách chơi, đặc biệt ở khả năng gây sức ép ngay trên phần sân đối phương.

Nhà cầm quân người Argentina không phụ thuộc quá nhiều vào những bản hợp đồng mới. Dejan Lovren và Victor Wanyama là hai trong số ít tân binh nhanh chóng chiếm được vị trí chính thức. Thay vào đó, ông tập trung cải thiện những cầu thủ sẵn có như Adam Lallana, Morgan Schneiderlin, Jay Rodriguez, Luke Shaw và Nathaniel Clyne.

Lallana từng thừa nhận sự thay đổi rõ rệt trong yêu cầu chiến thuật sau khi Pochettino đến. Trước đó, anh thường chơi ở cánh trái hoặc vị trí số 10 với tương đối nhiều tự do. Nhưng dưới thời HLV người Argentina, không cầu thủ nào được phép đứng ngoài nhiệm vụ gây sức ép và hỗ trợ phòng ngự.

Pochettino tiếp tục áp dụng cách tiếp cận này tại Tottenham. Đội bóng thành London nhanh chóng trở nên nổi bật nhờ khả năng pressing quyết liệt, cường độ hoạt động cao và những đường chuyền hướng lên phía trước để triển khai tấn công nhanh. Triết lý của ông chịu ảnh hưởng lớn từ Marcelo Bielsa, bên cạnh những kinh nghiệm học hỏi từ Sir Alex Ferguson.

Sơ đồ 4-2-3-1 tiếp tục là nền tảng. Pochettino tận dụng các hậu vệ biên để tạo chiều rộng trong tấn công, đồng thời yêu cầu một tiền vệ trung tâm, thường là Eric Dier, lùi xuống hỗ trợ hai trung vệ khi đội nhà kiểm soát bóng. Nhờ đó, Dele Alli, Christian Eriksen và Son Heung-min có thể hoạt động gần Harry Kane, tạo thành nhóm tấn công có khả năng phối hợp linh hoạt.

Mô hình này giúp Tottenham phát triển mạnh mẽ, vào chung kết Champions League và ba mùa liên tiếp kết thúc Premier League trong top 3. Kane và Alli là hai ví dụ tiêu biểu cho khả năng phát triển cầu thủ trẻ của Pochettino. Kane đảm nhiệm vai trò tiền đạo trung tâm, còn Alli chơi ngay phía sau và thường xuyên xâm nhập vòng cấm.

Tuy nhiên, Tottenham dần đánh mất cường độ khi đội hình già đi. Những đôi chân không còn duy trì được khả năng hoạt động như trước, trong khi các phương án thay thế trên thị trường chuyển nhượng không đáp ứng yêu cầu. Sau 5 năm, Pochettino rời đội bóng vào năm 2019, khép lại một chu kỳ thành công nhưng cũng cho thấy giới hạn của lối chơi đòi hỏi thể lực cao.

Pochettino linh hoạt hơn tại PSG, Chelsea và đội tuyển Mỹ

Khi dẫn dắt Paris Saint-Germain, Pochettino phải điều chỉnh triết lý để phù hợp với những ngôi sao tấn công như Lionel Messi, Kylian Mbappe và Neymar. Thay vì duy trì pressing cường độ cao như tại Southampton hay Tottenham, ông chấp nhận giảm bớt yêu cầu hoạt động không bóng đối với nhóm cầu thủ chủ chốt.

Sơ đồ 4-3-3 được sử dụng nhiều nhất tại PSG, với hai hậu vệ biên Achraf Hakimi và Nuno Mendes thường xuyên dâng cao. Tuy nhiên, đội bóng nước Pháp không còn vận hành theo phong cách pressing quyết liệt vốn gắn liền với những năm tháng đầu sự nghiệp của Pochettino.

Tại Chelsea, sau khi được bổ nhiệm vào năm 2023, ông ban đầu thử nghiệm sơ đồ 3-4-2-1 trước khi trở lại 4-2-3-1. Cole Palmer là cầu thủ hưởng lợi rõ rệt từ cách bố trí này. Tiền vệ người Anh ghi 22 bàn và có 11 kiến tạo tại Premier League trong mùa giải 2023/24, tiếp nối những trường hợp thành công như Alli và Kane tại Tottenham.

Dù vậy, Pochettino gặp khó khăn trong việc truyền tải yêu cầu chiến thuật đến toàn đội. Tháng 4/2024, ông công khai đặt câu hỏi về tinh thần và khối lượng hoạt động của các cầu thủ Chelsea. Đội bóng kết thúc mùa giải 2023/24 với tổng quãng đường di chuyển thấp thứ ba tại Premier League, trái ngược với hình ảnh Tottenham từng nằm trong nhóm dẫn đầu về chỉ số này.

Trong thời gian dẫn dắt đội tuyển Mỹ, Pochettino tiếp tục thể hiện sự linh hoạt. Ông luân phiên sử dụng hàng thủ ba người và bốn người, đồng thời khuyến khích các cầu thủ tấn công hoán đổi vị trí thay vì tuân thủ quá cứng nhắc những vị trí cố định.

Tại World Cup, 4-3-3 là sơ đồ được sử dụng nhiều nhất. Khả năng pressing đồng bộ trở thành một phần quan trọng trong cách chơi của đội tuyển Mỹ. Họ đạt trung bình 8 lần đoạt bóng ở khu vực cao mỗi trận, thuộc nhóm có chỉ số tốt nhất giải đấu. Lối chơi này giúp Mỹ gây khó khăn cho Paraguay, Australia và Bosnia & Herzegovina, trước khi dừng bước sau thất bại trước Bỉ.

Những trải nghiệm tại các môi trường khác nhau cho thấy Pochettino không còn quá cứng nhắc với một hệ thống chiến thuật. Ông vẫn ưu tiên khả năng pressing, nhưng sẵn sàng điều chỉnh cách vận hành dựa trên đặc điểm của đội hình.

Tại MU, sơ đồ 4-2-3-1 nhiều khả năng tiếp tục được sử dụng, tương tự cách Carrick bố trí đội bóng. Tuy nhiên, một số vị trí có thể được điều chỉnh để đáp ứng yêu cầu chiến thuật mới. Leny Yoro với tốc độ và khả năng bọc lót có thể phù hợp với hàng thủ dâng cao. Patrick Dorgu cũng có lợi thế về thể lực và khả năng hoạt động so với Luke Shaw, người đã 31 tuổi.

Ở tuyến giữa, Carlos Baleba có thể trở thành nhân tố quan trọng nhờ sức mạnh thể chất và khả năng bao quát không gian. Trong khi đó, Bruno Fernandes gần như chắc chắn giữ vai trò trung tâm trong các phương án tấn công ở vị trí số 10.

Dẫu vậy, Pochettino sẽ phải cân nhắc khả năng đáp ứng cường độ thi đấu của đội hình hiện tại. MU đang có một trong những đội hình xuất phát lớn tuổi nhất Premier League mùa này và chỉ đứng thứ 19 về tổng quãng đường di chuyển. Đây là những con số đáng chú ý đối với một HLV luôn đề cao khả năng hoạt động không bóng.

Bruno Fernandes, ở tuổi 32, vẫn là nhân tố sáng tạo quan trọng nhưng việc yêu cầu tiền vệ này liên tục di chuyển phía sau tiền đạo như Alli từng làm tại Tottenham có thể đặt ra những đòi hỏi khác. Pochettino cũng có thể trao cơ hội cho Shea Lacey nhằm bổ sung năng lượng và sức trẻ cho đội hình.

Khi kiểm soát bóng, MU có thể được khuyến khích triển khai những đợt tấn công trực diện và phản công nhanh, tương tự cách Pochettino từng xây dựng Tottenham và Chelsea. Tuy nhiên, thay đổi thói quen pressing của một đội bóng đang đứng thứ 19 Premier League về quãng đường di chuyển sẽ là nhiệm vụ khó khăn hơn.

Pochettino từng nói rằng ông luôn phải thay đổi để không bị tụt lại phía sau. Quan điểm ấy có thể đặc biệt quan trọng tại Old Trafford, nơi ông tiếp quản một đội hình khác xa những tập thể từng giúp mình đạt thành công ở Tottenham. Nhà cầm quân người Argentina sẽ cần tìm được sự cân bằng giữa triết lý pressing quen thuộc và khả năng thực tế của các cầu thủ MU.