Chỏ 12-6 và tay chạm sàn: Hai luật tranh cãi nhất MMA chính thức bị gỡ bỏ

Cuộc họp của Hiệp hội Ủy ban Boxing và Thể thao đối kháng Bắc Mỹ (ABC) hôm thứ ba vừa qua chính thức gỡ bỏ và thay thế hai điều luật đáng chú ý trong MMA: đòn chỏ cắm (12-6) và quy định võ sĩ nằm sàn (grounded opponent).

Trong đó, ABC chính thức gỡ bỏ quy định về đòn chỏ cắm theo hướng kim đồng hồ 12 giờ xuống 6 giờ, khi lưng của võ sĩ ra đòn vuông góc với mặt đất.

Đây cũng là đòn đánh gây tranh cãi hơn một thập kỷ qua trong Bộ luật MMA Thống nhất (Unified MMA Rules). Bởi kỹ thuật đánh chỏ này bị cấm phụ thuộc vào "tư thế thân người của võ sĩ" chứ không phải hình thái của đòn đánh. 

Và trường hợp nổi tiếng nhất lịch sử MMA về đòn chỏ cắm 12-6 thuộc về Jon Jones, khi huyền thoại người Mỹ bị xử thua vì tung đòn đánh này trong trận đấu với Matt Hamill hồi năm 2009. Đây cũng là "thất bại" duy nhất trong sự nghiệp của nhà cựu vô địch hạng bán nặng - đương kim vô địch hạng nặng của UFC. 

Sự sửa đổi tiếp theo mà ABC đưa ra là quy định về võ sĩ nằm sàn (grounded opponent)

Theo đó, quy định cũ "Bất kỳ phần cơ thể nào, ngoài một bàn chân chạm xuống sàn đấu. Để được xác định là nằm sàn, phần ức bàn tay phải chạm xuống sàn đấu, hoặc/và bất kỳ bộ phận cơ thể nào khác phải chạm xuống sàn đấu. Một đùa gối, cánh tay (không phải ngón tay) nằm dưới sàn đấu cũng xác định võ sĩ nằm sàn, dù không có bất kỳ phần cơ thể nào chạm sàn. Ở tư thế này, đá hoặc lên gối và đầu đối thủ là không hợp lệ" cũng chính thức được thay thế.

Điều luật mới quy định "Một võ sĩ được xác định là nằm sàn và các đòn đá hoặc lên gối vào đầu võ sĩ đó không hợp lệ khi bất kỳ phần cơ thể nào ngoài hai bàn tay và chân của họ chạm xuống sàn đấu." 

Quy định cũ đã tạo cơ hội cho nhiều võ sĩ sử dụng thủ thuật khi thi đấu, đó là cố tình giơ tay chạm sàn để tránh các đòn tấn công bằng chân. 

Tranh cãi về việc "xác định võ sĩ nằm sàn" cũng xuất hiện trong một trận đấu tại UFC 297. Ở hiệp 3 cuộc so tài giữa Arnold Allen và Movsar Evloev, Allen đã tung nhiều đòn gối khi một tay của Evloev chạm sàn, khiến tình huống bị dừng và võ sĩ người Anh mất đi lợi thế. 

Các quyết định trên được đưa ra trong cuộc họp giữa các giám đốc điều hành Ủy ban Thể thao bang Nevada (NSAC), bang California (CSAC) cùng nhiều cán bộ là các trọng tài có uy tín như Marc Goddard, Herb Dean hay John McCarthy.

Tuy nhiên, sự thay đổi được ABC ban hành chỉ được áp dụng bắt đầu từ ngày 1 tháng 11 năm 2024. Điều đó đồng nghĩa với việc các võ sĩ thi đấu tại những giải áp dụng Bộ luật MMA Thống nhất của ABC vẫn phải dựa trên những quy định cũ, trước khi được áp dụng điều luật mới.