Ronaldo ít ghi bàn vì "bộ não sáng tạo" của Bồ Đào Nha sa sút bất thường?

Vitinha lạc nhịp trong hệ thống của Bồ Đào Nha

Vitinha từng được xem là một trong những “la bàn” xuất sắc nhất thế giới ở tuyến giữa, nhưng tại World Cup 2026, anh lại đang trở thành phiên bản mờ nhạt của chính mình. Sau 3 trận vòng bảng, tiền vệ này không còn giữ được tầm ảnh hưởng như khi chơi dưới trướng Luis Enrique tại cấp câu lạc bộ.

Trong màu áo Bồ Đào Nha, hệ thống của HLV Roberto Martinez không giúp Vitinha phát huy được khả năng điều tiết nhịp độ cũng như sáng tạo. Sự kết hợp vốn rất trơn tru ở PSG giữa Vitinha, Fabian Ruiz và Joao Neves biến mất khi lên tuyển. Đáng chú ý, Joao Neves không phải lúc nào cũng đá chính, còn Ruben Neves lại đứng thấp, làm giảm không gian sáng tạo của Vitinha.

Trong khi đó, Bruno Fernandes hoạt động xa khu vực tổ chức trung tâm, khiến các tam giác phối hợp bị đứt gãy. Điều này khiến “bộ não” của hàng tiền vệ Bồ Đào Nha gần như bị cô lập, không thể kiểm soát nhịp độ trận đấu như kỳ vọng. Và hệ quả là cả hệ thống tấn công, bao gồm cả vai trò kết nối cho Ronaldo, cũng bị ảnh hưởng nặng nề.

Những con số phản ánh một kỳ World Cup dưới kỳ vọng

Sự sa sút của Vitinha không chỉ đến từ cảm nhận chiến thuật mà còn được thể hiện rõ qua thống kê. Anh đã đá chính cả 3 trận vòng bảng, thi đấu khoảng 250 phút, di chuyển tổng cộng gần 29 km và có tới 579 lần chạm bóng. Tuy nhiên, những con số tưởng như ấn tượng này lại không chuyển hóa thành hiệu quả thực tế.

Vitinha chỉ tạo ra 2 cơ hội rõ rệt, thắng vỏn vẹn 5 pha tranh chấp và có mức ảnh hưởng tấn công thấp hơn hẳn so với phong độ ở PSG. Chỉ số “đe dọa khung thành” của anh chỉ đạt 0,20 - một con số phản ánh rõ sự thiếu sắc bén trong các pha triển khai cuối cùng.

Điểm đánh giá trung bình của anh tại World Cup chỉ đạt 6,8, thấp hơn đáng kể so với mức 7,7 dưới màu áo PSG mùa này. Rõ ràng, Vitinha chạy nhiều hơn, chạm bóng nhiều hơn, nhưng lại ít tạo khác biệt hơn. Điều này cho thấy vấn đề không nằm ở thể lực mà ở cách vận hành chiến thuật và sự kết nối giữa các tuyến.

Thật nghịch lý nếu biết rằng Vitinha đã thực hiện thành công tất cả 54 đường chuyền trong trận hòa với Colombia, lập nên một kỷ lục lịch sử tại các kỳ World Cup. Theo số liệu của Opta, tuyển thủ Bồ Đào Nha đã trở thành tiền vệ đầu tiên đạt độ chính xác chuyền bóng 100% trong một trận đấu chính thức kể từ năm 1966. Ngôi sao 26 tuổi, người được thay ra ở phút 67, cũng trở thành cầu thủ người Bồ Đào Nha đầu tiên có độ chính xác chuyền bóng hoàn hảo ít nhất 20 lần thực hiện trong một trận đấu. 

Hơn nữa, trong 3 trận đấu đầu tiên của Bồ Đào Nha tại World Cup 2026, gặp Colombia, Uzbekistan và Cộng hòa Dân chủ Congo, Vitinha đã hoàn thành 270 trong tổng số 280 đường chuyền, với độ chính xác 96,4%.

Trong khi đó, Bồ Đào Nha cũng đang trải qua một giải đấu đáng thất vọng. Đội bóng chỉ đứng nhì bảng sau Colombia, với những trận hòa nhạt nhòa và màn trình diễn thiếu thuyết phục trước Congo cũng như Colombia. Dù không thua, họ vẫn bị đánh giá thấp về khả năng kiểm soát thế trận.

Sau trận hòa Colombia, HLV Martinez thừa nhận đội bóng chưa đạt được sự kiểm soát cần thiết trong điều kiện thi đấu khắc nghiệt. Ông nhấn mạnh yếu tố môi trường và cách thích nghi của từng đội, gián tiếp thừa nhận rằng hệ thống hiện tại chưa giúp Vitinha phát huy được hết khả năng.

Với việc phải gặp Croatia ở vòng tiếp theo và khả năng chạm trán Tây Ban Nha nếu đi tiếp, con đường phía trước của Bồ Đào Nha trở nên rất khó khăn. Và nếu Vitinha không tìm lại được nhịp chơi quen thuộc, bài toán hỗ trợ cho Ronaldo trên hàng công sẽ tiếp tục bế tắc, đẩy tham vọng của đội bóng vào rủi ro "chết yểu" tại World Cup lần này.