Boxing: Những cú đấm gây tổn thương não bộ như thế nào?

Thành Dương 24/07/2019 20:00

Những chấn thương liên quan tới não bộ, đặc biệt là chấn động não, là một vấn đề nhức nhối nhưng lại ít được đề cập trong thể thao đối kháng.
Boxing: Những cú đấm gây tổn thương não bộ như thế nào?

Thể thao đối kháng, đặc biệt là MMA và Boxing, luôn đi kèm với những cú đấm, những cú knockout. Găng tay có thể bảo vệ các võ sĩ khỏi các vết tím bầm, nhưng không làm giảm chấn động não, bởi vậy những cú đấm vẫn sẽ gây ra hậu quả rất nặng nề.

"Ăn cú đấm từ một võ sĩ nặng hơn 90 kg không dễ chịu chút nào," Võ sĩ Boxing người Mỹ Nick Parpa kể lại trải nghiệm thượng đài của chính bản thân anh. "Cảm giác như mọi thông tin trong bộ não đã loạn cào cào. Không thể nhớ ra mình đang ở đâu, đang làm gì. Mọi thứ trước mắt bỗng trở nên trắng lóa."

"Kể cả khi tầm nhìn có thể khôi phục lại sau vài giây, cảm giác bồn chồn mất phương hướng vẫn còn. Tinh thần của một võ sĩ muốn bạn tiếp tục đứng lên và chiến đấu, nhưng đôi chân thì đã nhũn như bún và không thể kiểm soát nổi."

Boxing: Những cú đấm gây tổn thương não bộ như thế nào?

Găng tay có thể bảo vệ các võ sĩ khỏi các vết tím bầm, nhưng không làm giảm chấn động não, bởi vậy những cú đấm vẫn sẽ gây ra hậu quả rất nặng nề

Vậy những cú đấm sẽ gây tổn thương đến não bộ như thế nào?

Bộ não về cơ bản là rất dễ tổn thương, bởi nó chỉ là một tập hợp mô mềm và mạch máu bên trong hộp sọ. Khi trúng một cú đấm từ đối thủ, não sẽ bị xô khỏi bị trí của nó, va vào mặt trong hộp sọ. Bị va đập, các neuron sẽ bị kéo căng, dẫn đến tổn thương và đứt gãy. Không chỉ bản thân não bộ, màng não cũng sẽ chịu nhiều ảnh hưởng nghiêm trọng từ những va đập như vậy.

Quá trình này gây ra nhiều hậu quả, từ ù tai, nói lắp, mất thăng bằng, cho đến bất tỉnh và thậm chí tử vong. Kể cả trong những chấn động không quá nghiêm trọng, người võ sĩ cũng sẽ cần một thời gian dài đến hàng tuần để các neuron hồi phục, nếu không muốn nhận hậu quả lâu dài về sau.

Cùng về những cú đấm, phần nhiều khán giả vẫn nghĩ một cú đấm đánh gục đối thủ ngay từ hiệp 1 nhìn có vẻ rất đáng sợ. Nhưng trên góc nhìn y khoa, những cú đấm knockout ngay từ những hiệp sớm của trận đấu lại ít nguy hiểm hơn những loạt đấm combo cuối trận. Điều này có thể được lý giải bởi việc toàn bộ quá trình bị knockout của một võ sĩ là do chính não bộ chủ động "tắt điện" để tự bảo vệ bản thân.

Boxing: Những cú đấm gây tổn thương não bộ như thế nào?

Những cú đấm knockout ngay từ những hiệp sớm của trận đấu lại ít nguy hiểm hơn những loạt đấm combo cuối trận

Giải thích cho cú đấm knockout, tiến sĩ Anthony Alessi, một trong những bác sĩ đầu ngành về thể thao đối kháng, chia sẻ:

"Thông thường thì các ion Kali nằm bên trong tế bào thần kinh (neuron), Natri và Canxi nằm ở màng bao phía ngoài tế bào," Tiến sĩ Alessi giải thích. "Khi bạn nhận một cú đấm vào đầu, sẽ có một chấn động tác động vào màng tế bào thần kinh, khiến các ion Canxi bị tràn vào bên trong neuron. Chúng ta gọi trạng thái đó là khi neuron bị úng Canxi, những ion này sẽ gây tổn thương lên toàn bộ tế bào, và nếu để lâu một chút, thì toàn bộ tế bào sẽ tử vong."

"Để tự cứu và đưa các ion trở về trạng thái cân bằng, các tế bào thần kinh có những hệ thống bơm tinh vi cấp tốc rút hết ion Canxi ra ngoài thành tế bào. Việc này tiêu hao kha khá năng lượng. Do đó, não sẽ chủ động "cúp máy", và đó là lý do tại sao chúng ta bị knockout."

Khác với trường hợp bị knockout sớm, một võ sĩ đã thi đấu đến 8 - 12 hiệp Boxing thường đã phải chịu rất nhiều cú đấm trong suốt trận đấu, nhất là nếu cuộc chơi thiên về hướng đôi công.

Cứ với mỗi cú đấm trúng đầu - kèm thêm việc võ sĩ bị mất nước, hụt điện giải trong suốt quá trình thi đấu căng thẳng - thì nguy cơ não bộ, nhất là màng não, bị dập, bị tổn thương bởi những cú đấm lại càng tăng. Trong trường hợp tệ nhất, những cú đấm đó sẽ không chỉ gây ra chấn động não, mà còn gây ra xuất huyết não và dẫn đến tử vong như trường hợp đau lòng của võ sĩ người Nga Maxim Dadashev mới đây.

Boxing: Những cú đấm gây tổn thương não bộ như thế nào?

Võ sĩ người Nga Maxim Dadashev đã qua đời sau trận đấu ngày 19/7 vừa qua do xuất huyết não

Bởi vậy, kỹ năng, hiểu biết và cả kinh nghiệm của trọng tài và bác sĩ sàn đấu - những người quyết định cho dừng hay tiếp tục trận đấu - là những nhân tố đầu tiên phải xét đến khi tìm cách ngăn ngừa những tai nạn về não cho võ sĩ. Theo sau là sự tinh ý đến từ HLV và đồng đội, những người có thể nhận ra tình trạng khác thường của võ sĩ có đến mức nguy hiểm hay không.

Dẫu sao, đó vẫn chỉ là những nhân tố rất chủ quan. Trong năm 2017, đã có đề xuất về việc gắn cảm biến (sensor) vào găng để đo sức công phá của những cú đấm, giúp tính toán một phần mức độ nguy hiểm để cảnh báo khi võ sĩ đã nhận đòn quá nhiều. Tuy nhiên, do giá thành quá đắt đỏ và những khó khăn trong việc xác định các công thức tính toán, đây là một đề án vẫn cần nhiều nghiên cứu trước khi triển khai.

Thành Dương

Bình luận

Tony Ferguson sẽ kết liễu Khabib bằng đòn siết hiếm thấy D’Arce?

Tony Ferguson sẽ kết liễu Khabib bằng đòn siết hiếm thấy D’Arce?

22/10/2019 22:00

Liệu một chuyên gia thực hiện các đòn khóa như Tony Ferguson có thể làm được kì tích trước áp lực của Khabib. Hơn nữa lại bằng một đòn khóa hiếm thấy trong MMA.

Neymar với cơn ác mộng chấn thương hơn 300 ngày

Neymar với cơn ác mộng chấn thương hơn 300 ngày

22/10/2019 22:00

Sự nghiệp của Neymar tại CLB PSG liên tục bị gián đoạn do những chấn thương dài hạn mà tiền đạo người Brazil thường xuyên mắc phải.

Bảng xếp hạng KDA vòng bảng CKTG: Griffin thống trị!

Bảng xếp hạng KDA vòng bảng CKTG: Griffin thống trị!

22/10/2019 22:00

Giai đoạn vòng bảng kết thúc cũng là lúc người ta chứng kiến sự thống trị của khu vực LCK khi cả 3 đội tuyển SK Telecom T1, Griffin và Damwon Gaming đều tiến vào tứ kết với ngôi vị dẫn đầu. Ở một BXH khác về KDA, tiếp tục vẫn là sự vượt trội của 3 cái tên ấy.

Lứa trẻ liên tục thăng hoa, đã đến lúc Hà Nội để Quang Hải xuất ngoại!

Lứa trẻ liên tục thăng hoa, đã đến lúc Hà Nội để Quang Hải xuất ngoại!

22/10/2019 21:53

Trong bối cảnh những trụ cột như Quang Hải hay Đức Huy đang nhận được sự quan tâm của những đội bóng nước ngoài, các cấp độ U của Hà Nội FC cho thấy mình sẵn sàng thay thế vị trí của những người đàn anh tại đội 1.

Kết quả U21 Jong De Graafschap vs U21 Jong Heerenveen (FT 1-3): Văn Hậu kiến tạo đầu tiên

Kết quả U21 Jong De Graafschap vs U21 Jong Heerenveen (FT 1-3): Văn Hậu kiến tạo đầu tiên

22/10/2019 21:10

Kết quả U21 Jong De Graafschap vs U21 Jong Heerenveen (19h30 ngày 22/10). U21 Jong Heerenveen dẫn trước 3-0 với những pha lập công của Heide, Smit và Skovgaard . Đến nửa cuối hiệp hai thì đội chủ nhà có bàn thắng rút ngắn tỷ số. Văn Hậu đã để lại ấn tượng với đường kiến tạo cho đồng đội lập công.

Real Madrid với 7 vấn đề hóc búa trước trận gặp Galatasaray ở Cúp C1

Real Madrid với 7 vấn đề hóc búa trước trận gặp Galatasaray ở Cúp C1

22/10/2019 21:00

Real Madrid đã thua sốc Real Mallorca ở trận đấu gần nhất và bộc lộ rất nhiều vấn đề trước cuộc chạm trán Galatasaray ở lượt trận thứ 3 vòng bảng Cúp C1 châu Âu mùa này.

Tin bóng đá 22/10: Hai ngôi sao Chelsea vắng mặt ở trận gặp Ajax tại Cúp C1

Tin bóng đá 22/10: Hai ngôi sao Chelsea vắng mặt ở trận gặp Ajax tại Cúp C1

22/10/2019 20:43

Những thông tin mới nhất ở các CLB hàng đầu MU, Man City, Chelsea, Arsenal, Liverpool, Real Madrid, Barca... trong ngày 22/10 sẽ được cập nhật liên tục.

Bảng xếp hạng futsal Đông Nam Á 2019 của ĐT Việt Nam

Bảng xếp hạng futsal Đông Nam Á 2019 của ĐT Việt Nam

22/10/2019 20:30

Bảng xếp hạng futsal Đông Nam Á 2019. Cập nhật kết quả và bảng xếp hạng của ĐT futsal Việt Nam tại giải vô địch futsal Đông Nam Á 2019.

Tổng kết tuần đầu hội quân của đội tuyển bóng rổ Việt Nam

Tổng kết tuần đầu hội quân của đội tuyển bóng rổ Việt Nam

22/10/2019 20:30

Đội tuyển bóng rổ Việt Nam đã có tuần tập luyện đầu tiên vô hùng hào hứng, quyết tâm và đầy hiệu quả. Đây là những tín hiệu vui đầu tiên cho thầy trò HLV Kevin Yurkus cho quá trình chuẩn bị dự SEA Games 30.

1,5 tỷ đồng thưởng nóng VĐV Việt Nam giành huy chương vàng SEA Games 30

1,5 tỷ đồng thưởng nóng VĐV Việt Nam giành huy chương vàng SEA Games 30

22/10/2019 20:29

Các vận động viên Việt Nam tham dự SEA Games 30 tại Philippines từ 30/11 đến 11/12/2019 tới đây sẽ có cơ hội nhận tổng giải thưởng 1,5 tỷ đồng nếu giành huy chương vàng. Tiền thưởng nóng đến từ nhà tài trợ Bia Saigon.