Thông thường, người ta vẫn coi những người cao, chân dài có lợi thế hơn hẳn trong việc chạy. Điều này hiển nhiên đúng khi có rất nhiều VĐV cao lớn đã thành công trong thể thao nói chung, điền kinh nói riêng.
Nhưng khi áp dụng định lý này ở nội dung chạy ngắn, đặc biệt là chạy tốc độ nữ khoảng một thập kỷ gần đây thì dường như cao chưa phải là lợi thế khi chạy ngắn.
Những ví dụ điển hình
Shelly-Ann Fraser Pryce được coi là một trong những nữ VĐV chạy ngắn thành công nhất trong lịch sử. Cô gái sinh năm 1986 vẫn là một đối thủ cực kỳ đáng gờm dù đã 36 tuổi.
Fraser Pryce đã có rất nhiều danh hiệu lớn nhỏ ở những cự ly ngắn như 100m, 200m, 4x100m… Cô vô địch Olympic, thế giới, châu lục… có danh hiệu vô địch thế giới chạy 100m nữ từ năm 2009. Và đến tận bây giờ, dù không còn ở độ tuổi lý tưởng, Fraser Pryce vẫn vừa giành HCĐ 100m nữ giải điền kinh vô địch thế giới 2023 tại Hungary với thông số 10 giây 77 (10.77).
Fraser Pryce hiển nhiên không phải là VĐV có chiều cao lý tưởng khi chỉ cao 1.50m. Cô từng tạo ra một hình ảnh vô cùng đặc biệt khi chạy cạnh đối thủ Blessing Ogkabre (Nigeria), người cao tới… 1.80m, và cô vẫn giành chiến thắng rất thuyết phục.
Nhà vô địch thế giới Sha’Carri Richardson (Mỹ) vừa gây sốc khi giành chiến thắng tại Budapest hôm 21/8/2023 với thông số tốt nhất thế giới năm 2023 là 10.65. Và cô cũng chỉ cao 1.52m.
Những nghiên cứu gây chú ý
Một nghiên cứu được tiến hành từ năm 2005 thu thập dữ liệu về những VĐV chạy tốc độ đã chỉ ra những mặt ưu và nhược điểm của chiều cao. Bản nghiên cứu bởi Watts năm 2012 cũng chỉ ra những thông số về hình thể, cấu trúc cơ thể, gen di truyền và cả sự khổ luyện mới là những thứ tạo nên thành công của một VĐV chạy tốc độ.
Kết quả cho thấy, những nữ VĐV có chiều cao khiêm tốn lại chiếm ưu thế ở những cự ly chạy ngắn. Họ có sải chân ngắn nhưng guồng chạy lại rất nhanh. Và đối lập, những VĐV có chiều cao tốt, sải chân dài thì thường thành công ở những nội dung chạy dài hơn (Schiffer, 2009).
Những định kiến hay bản chất về chuyện thành tích của VĐV nữ chạy ngắn có liên quan đến chiều cao đã thay đổi rất nhiều. Đúng là chiều cao có sức ảnh hưởng nhưng lạ không phải là yếu tố quyết định thành công về mặt thành tích.
Những nữ VĐV chạy nước rút có chiều cao khiêm tốn lại được thiên phú vóc dáng đặc biệt, có khả năng khiến những đối thủ cao hơn mình gặp khó trong những cuộc chạy nước rút. Đặc biệt khi quá trình tập luyện của họ được điều chỉnh để khuếch đại sức mạnh tần số sải chân bẩm sinh của những VĐV thấp.
Thời lên ngôi của những VĐV chạy tốc độ có chiều cao khiêm tốn
Ở thời hiện đại, khi một phần triệu giây cũng là một thông số cực kỳ quan trọng trong điền kinh, thì để cải thiện thông số là điều rất khó. Những quan sát mang tính chất nghiên cứu gần đây cho thấy các VĐV chạy tốc độ có xu hướng thành công nằm ở những VĐV thấp. Sự thật này đã thách thức định kiến đã ăn sâu vào tiềm thức của nhân loại về thể chất lý tưởng để chạy nước rút thành công.
Những VĐV có chiều cao khiêm tốn sở hữu khả năng bứt tốc cực kỳ ấn tượng ngay khi xuất phát. Họ sở hữu guồng chân nhanh siêu ấn tượng, với những bước chân ngắn giúp họ duy trì tốc độ ở khoảng thời gian lâu hơn.
Khi nghiên cứu về trung tâm trọng lực tối ưu, các chuyên gia nhận thấy rằng: trọng tâm thấp hơn có thể giúp giữ thăng bằng và ổn định tốt hơn, đặc biệt là trong giai đoạn tăng tốc.
Bên cạnh đó, VĐV có chiều cao khiêm tốn thì có sải tay và chân ngắn hơn, cũng đồng nghĩa với việc tiêu tốn ít năng lượng hơn khi di chuyển, có khả năng dẫn đến chạy nước rút hiệu quả hơn hẳn.
Sự thăng tiến của các VĐV nữ có chiều cao khiêm tốn khi chạy tốc độ đã làm thay đổi hoàn toàn về phương pháp huấn luyện khi tập luyện và áp dụng vào thi đấu. Các HLV hiện nay tập trung hơn vào việc nâng cao tần số sải chân, sức mạnh bùng nổ và kỹ thuật thay vì chỉ cố gắng tối đa hóa độ dài sải chân.
Ngược lại, những nữ VĐV chạy nước cao vượt trội thường phải vật lộn với những thử thách liên quan đến chính chiều cao của họ, mà tăng chuyển động ngang trong khi chạy là ví dụ điển hình.
Sự dịch chuyển ngang được quyết định bởi hông rộng hơn, khiến trọng tâm của VĐV đi theo quỹ đạo chữ “S” khi tăng tốc. Điều khác lạ là sự khác biệt về chiều cao ở VĐV nữ chạy tốc độ dường như lại không đúng đối với các nam VĐV khi kỷ lục gia thế giới Usain Bolt của Jamaica cao tới 1.96m nhưng chạy thì vô cùng đỉnh cao.
Chính vì vậy, chiều cao có ảnh hưởng thế nào đối với những nữ VĐV chạy tốc độ, hay so với cả nam VĐV, vẫn là một điều gì đó chưa thể giải thích rõ ràng được. Biết đâu, trong tương lai, khi có một nữ VĐV chạy tốc độ thượng thặng sở hữu chiều cao vượt trội, thì những định kiến hay nghiên cứu khoa học sẽ một lần nữa phải xem xét lại (?!).
Nội dung đi bộ 35km vừa kết thúc, mở màn cho ngày thi đấu thứ 6 của giải điền kinh vô địch thế giới. Một hình ảnh đẹp và lãng mạn diễn ra ngay tại vạch đích với màn cầu hôn mùi mẫn của hai VĐV Slovakia.
Karsten Warholm đi vào lịch sử điền kinh thế giới khi là người đầu tiên ba lần giành HCV chạy 400m rào nam và kỳ tích tại World Athletics Championships Budapest 23 được thiết lập sau khi VĐV này trải qua thời gian dài chấn thương.
Những ai đã từng theo dõi môn điền kinh Olympic Tokyo 2020 hẳn còn nhớ màn ăn mừng đầy cảm xúc và câu chuyện đẫm lệ đằng sau hai nhân vật cùng nhận HCV nhảy cao nam, hẳn sẽ lại có cảm giác ấy sau 2 năm.
Sibusiso Matsenjwa là một trong những VĐV chạy tốc độ đặc biệt nhất tại giải điền kinh vô địch thế giới 2023 đang diễn ra tại Hungary. Từ một VĐV ngheo, phải đi mượn giày đinh để chạy, anh đã trở nên nổi tiếng và được ví như Usain Bolt của Eswatini.
Nhà vô địch chạy tốc độ châu Á, SEA Games Veronica Shanti Pereira của Singapore, không thể giành vé vào bán kết nội dung chạy 100m giải điền kinh thế giới 2023.
Nguyễn Thị Oanh đã kết thúc phần thi chạy 1500m nữ của mình tại giải điền kinh thế giới 2023 ở Hungary 19/8/2023. Người thầy trực tiếp dìu dắt cô gái Bắc Giang nhiều năm qua nhận xét gì về học trò?
Dù không giành vé đi tiếp, nhưng đại diện duy nhất của điền kinh Việt Nam tại giải thế giới năm nay là Nguyễn Thị Oanh vẫn thi đấu xuất sắc, vượt qua chính mình để có kỷ lục cá nhân nội dung chạy 1500m nữ.
Bình luận
Jude Bellingham sẽ buộc phải cạnh tranh quyết liệt suất đá chính ở World Cup 2026 khi cái mác "cầu thủ Anh đắt giá nhất lịch sử" vẫn là chưa đủ...
Đội tuyển Thụy Sĩ vừa khiếu nại lên nước chủ nhà Mỹ vì sân tập World Cup 2026 của đội tuyển này xuất hiện... rắn độc nguy hiểm.
Sân BC Place tại Vancouver nổi bật với mái vòm hiện đại có thể đóng mở, hứa hẹn trở thành một trong những điểm đến đáng chú ý tại World Cup 2026.
Cập nhật link trực tiếp giải bóng chuyền AVC Cup hôm nay 8/6, trận đấu giữa Việt Nam vs Indonesia trong khuôn khổ bảng B diễn ra lúc 17h.
Sự vươn lên của các đơn vị như Lâm Đồng, Đồng Nai hay Bắc Ninh cho thấy khoảng cách giữa các trung tâm đào tạo đang dần được thu hẹp.
Tỏa sáng rực rỡ trong trận giao hữu trước thềm World Cup, thần đồng 19 tuổi Endrick chứng minh anh là lựa chọn hoàn hảo nhất cho vị trí trung phong của Brazil.
Ở tuổi 38, Lionel Messi chuẩn bị bước vào kỳ World Cup cuối cùng. Để thay thế anh, HLV Scaloni đã âm thầm xây dựng một thế hệ hạt giống mới đầy tài năng.
Sân bóng huyền thoại Azteca chuẩn bị đi vào lịch sử khi trở thành sân đầu tiên ba lần tổ chức lễ khai mạc World Cup, ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh.
Thất bại 0-4 trước đồng hương Odo Satsuki trong trận chung kết đơn nữ giải WTT Contender Skopje ngày 8/6 một lần nữa đặt ra dấu hỏi về năng lực thực sự của Hashimoto Honoka.
HLV Ronald Koeman cho biết Hà Lan sẽ sử dụng đội hình mạnh nhất trong trận giao hữu với Uzbekistan tại New York vào rạng sáng thứ Ba này.
Sân AT&T ở Dallas (Mỹ) sẽ là một trong những điểm nóng của World Cup 2026 nhờ sức chứa khổng lồ và bầu không khí cuồng nhiệt bậc nhất nước Mỹ.
HLV ĐT Anh khẳng định Declan Rice mới là đội phó, bên cạnh thủ quân Harry Kane, cho dù Jude Bellingham đeo băng đội trưởng ở hiệp 2 trận thắng New Zealand.
Đôi nam Goh Sze Fei và Nur Izzuddin cho biết sẽ chuyển toàn bộ số tiền thưởng trị giá hơn 2,8 tỷ đồng từ chức vô địch Indonesia Open 2026 về cho vợ của họ.
Yuki Fukushima và Mayu Matsumoto đã xuất sắc đánh bại cặp ĐKVĐ người Trung Quốc kiêm số 1 thế giới Liu Shengshu và Tan Ning để vô địch đôi nữ giải Indonesia Open 2026.
Hậu vệ phải từng là biểu tượng cho sự ổn định và thống trị của bóng đá Brazil. Nhưng trước thềm World Cup 2026 vị trí này một lần nữa là nỗi ám ảnh.
Becamex TPHCM chính thức chia tay V.League sau 22 năm gắn bó, trở thành cựu vương mới nhất rơi vào vòng xoáy thoái trào của bóng đá Việt Nam.
Sân BMO Field tại Toronto hứa hẹn mang đến bầu không khí bóng đá sôi động bậc nhất Canada tại World Cup 2026 với vị trí nằm ngay giữa trung tâm thành phố.
Tay vợt hạng 14 thế giới Victor Lai đã viết nên trang sử mới cho cầu lông Canada khi đánh bại Jonatan Christie trong trận chung kết đơn nam Indonesia Open 2026.
Ở trận chung kết đơn nữ của giải cầu lông Indonesia Open 2026, An Se-young đã đánh bại đối thủ nhiều duyên nợ là số 3 thế giới Akane Yamaguchi.
Cơ hội đi tiếp của U19 Việt Nam hiện không còn nằm trong tay mình, khi kết quả trận đấu giữa U19 Thái Lan và U19 Malaysia có thể quyết định tấm vé bán kết U19 Đông Nam Á 2026.
World Cup 2026 còn chưa khai màn nhưng danh sách những cầu thủ lỡ hẹn vì chấn thương đã bắt đầu nối dài.
Tay vợt số 3 thế giới Alexander Zverev đã giành danh hiệu Grand Slam đầu tiên trong sự nghiệp, sau khi đánh bại Flavio Cobolli tại chung kết Roland Garros 2026.
Đang tận hưởng kỳ nghỉ tại quê nhà và gần như hết hy vọng lên tuyển, Ederson bất ngờ nhận cuộc gọi từ HLV Carlo Ancelotti để thay thế Wesley cùng Brazil dự World Cup 2026.
Đội tuyển Nhật Bản đang đặc biệt chú trọng rèn luyện kỹ năng đá phạt với sự hỗ trợ của bậc thầy sút phạt Shunsuke Nakamura trước thềm World Cup 2026.
HLV Lionel Scaloni trao cơ hội cho 4 cầu thủ lần đầu khoác áo tuyển Argentina trong trận giao hữu với Honduras, qua đó mở rộng lựa chọn nhân sự trước World Cup 2026.
Bằng việc xếp nhiều trận thi đấu vào giữa trưa và đầu giờ chiều tại các "chảo lửa" Bắc Mỹ, lịch trình thi đấu World Cup 2026 được đánh giá khắc nghiệt nhất lịch sử...
Thế giới bóng đá vừa trải qua một phen bàng hoàng khi chứng kiến tiền vệ tài hoa Christian Eriksen một lần nữa đổ gục xuống sân cỏ.
Liên đoàn Bóng đá Đan Mạch lập tức kích hoạt các biện pháp hỗ trợ tâm lý đặc biệt cho dàn cầu thủ sau cú sốc chứng kiến tiền vệ Christian Eriksen đổ gục trên sân cỏ.
Hành công xa xỉ của tuyển Pháp gần như hoàn thiện cho World Cup 2026, ngoại trừ cánh trái - nơi hai ngôi sao PSG đang tạo ra dấu hỏi về sự lựa chọn...
Vừa tái đắc cử chủ tịch Real Madrid đến năm 2030, Florentino Perez đã ngay lập tức nhận cú sốc khi Bayern Munich lên tiếng về tương lai của Michael Olise.
Francesco Pio Esposito tiếp tục sắm vai người hùng giúp tuyển Italia hạ Hy Lạp 1-0 ngay trên sân khách, duy trì mạch toàn thắng dưới thời HLV tạm quyền Silvio Baldini.
Bất chấp những diễn biến phức tạp từ chấn thương rách cơ bắp chân Neymar, HLV Ancelotti tuyên bố sẽ không thay đổi danh sách 26 tuyển thủ Brazil.
Hạ U17 Bỉ kịch tính trên chấm luân lưu sau kết quả hòa 1-1 ở giờ đấu chính thức, U17 Italia xuất sắc bảo vệ thành công ngôi vương châu Âu, tái hiện hành trình nghẹt thở của các đàn anh năm 2021.
Duyên nợ giữa hai "kình địch truyền kiếp" của bóng đá châu Á là Hàn Quốc và Nhật Bản đang đứng trước cơ hội lịch sử được giải quyết ở World Cup.
Chỉ cần một trận hòa để vào bán kết U19 Đông Nam Á 2026, nhưng U19 Việt Nam đã gục ngã trước chủ nhà Indonesia bởi những sai lầm ở thời khắc quyết định.
Từng thua sớm tại giải cầu lông Việt Nam Open Super 100, Christiansen và Boje đã thể hiện sự tiến bộ vượt bậc bằng danh hiệu Indonesia Open Super 1000.
Bị thủng lưới từ chấm phạt đền sau một tình huống gây tranh cãi, U19 Việt Nam nhận thất bại 1-2 trước U19 Indonesia, qua đó mất quyền tự quyết cuộc đua giành vé vào bán kết U19 Đông Nam Á 2026.
Barcelona đã đưa ra những tín hiệu tích cực về quá trình hồi phục của ngôi sao trẻ Lamine Yamal trước thềm World Cup 2026.
Hành trình lên ngôi vô địch của Nguyễn Chí Long tại nội dung Carom 3 băng nam giải HBSF Tour 1 năm 2026 ghi nhận khả năng kiểm soát thế trận ở những thời điểm áp lực cao.
Vòng đấu cuối V.League 2025/26 tạo nên cuộc đua trụ hạng chưa từng có trong lịch sử khi ba đội cùng điểm số. Nhưng sau tất cả, mọi thứ lại khép lại theo cách nhiều người đã dự đoán từ trước.