Úp rổ là kỹ thuật gây hưng phấn nhất cho đám đông khán giả, ấy vậy mà nó từng có nguy cơ bị biến mất khỏi bóng rổ Mỹ.
Khi giáo sư James Naismith phát minh ra bóng rổ, chiều cao của rổ được đặt ở khoảng cách 10 feet (3m05) so với mặt đất. Hứng thú với môn thể thao mới, nhiều người chuyên tâm tận hưởng sự thú vị của nó thay vì quan tâm thay đổi những thứ mặc định.
Nhưng cho đến đầu thế kỷ 20, một phong trào cải biến đã diễn ra rầm rộ và nhiều ý tưởng trong đó đã gây tranh cãi kịch liệt. Được biết với miêu tả “kế hoạch giết chết các cú úp rổ”, hàng loạt các đề xuất có minh chứng được đưa ra xuất phát từ một giáo viên mang tên Forrest Phog Allen.
Từng là một sinh viên được đào tạo bởi Naismith nhưng Allen có định kiến khá nặng về các cú úp rổ. Ông cho rằng: “Úp rổ không phải là bóng rổ. Bóng rổ chỉ có ném”.
Nguyên nhân khó chịu đến từ việc ghi điểm quá dễ dàng của những cầu thủ có chiều cao vượt trội, họ chỉ cần chiếm vị trí tốt rồi vươn tay úp rổ thay vì thực hiện cú ném thông thường.

Đáng nói ở chỗ ý kiến của Allen lại được không ít người ủng hộ. Chủ yếu đề xuất của họ đưa ra nằm ở việc thay đổi chiều cao của vành rổ, cụ thể từ 10 feet (3m05) nâng lên thành 12 feet (3m65).
Ngoài úp rổ, khi các trung phong da màu như George Mikan, Bill Russell hay Wilt Chamberlain hoành hành với các kỹ thuật ghi điểm và rebound ưu việt, ý tưởng 12 feet thậm chí còn suýt được thực hiện tại giải bóng rổ NBA. Riêng tại trường đại học Kansas của Allen, ông ta đã bắt đầu thử nghiệm cột rổ cao 12 feet vào năm 1934.
Tuy nhiên, rổ cao thì lại gây khó khăn cho những cầu thủ có chiều cao hạn chế. Bởi vậy mà sự thay đổi này chưa được áp dụng ngay. Thay vào đó, các điều luật khác được thảo luận nhằm hạn chế sự lấn át của các big men ví dụ như luật Goaltending, hay thậm chí cả luật cấm úp rổ. Đây chính là cơn đại nạn đầu tiên của kỹ thuật úp rổ. Trong 20 năm giằng co, các nhà làm luật đã tranh cãi liên tục về vấn đề này.
Sự việc bị thổi bùng lên khi xuất hiện Gus Johnson, cầu thủ đầu tiên có cú úp rổ hủy diệt làm tan vỡ phần bảng rổ phía sau.
Khi đó, cụm từ vỡ bảng rổ được xem như một kiểu tai nạn chấn động trong bóng rổ. Nó được định nghĩa như sau: “Là tình huống xảy ra khi một cầu thủ thực hiện cú tung người úp rổ làm vỡ hỏng phần bảng phía sau vành rổ. Rủi ro này có thể khiến trận đấu bị hủy, hoặc bị trì hoãn, gây ra thương tích trầm trọng cho con người và làm thiệt hại chi phí vật chất”.

Và nhà làm luật Allen lại bắt đầu lên tiếng ủng hộ quyết liệt cho luật cấm úp rổ. Sự tác động của Allen đã thành công khi vào năm 1967, úp rổ bắt đầu bị cấm tại các trường đại học và trung học trên toàn nước Mỹ.
Mục đích của nó nhằm ngăn chặn các chấn thương và gây thiệt hại cho cơ sở vật chất. Theo đà, điều luật này đã tiến rất gần tới việc áp dụng tại giải bóng rổ NBA khi Darryl Dawkins, kẻ phá hoại bảng rổ thật sự xuất hiện.
Trong mùa giải NBA 1979-80, Dawkins với những cú úp rổ thừa sức mạnh đã 2 lần phá tan phần bảng rổ. Những miếng thủy tinh văng tung tóe gây nên cảnh tượng kinh hãi cho các khán giả. Trong tình huống đó, ban tổ chức NBA bắt đầu thảo luận về việc chuẩn bị áp dụng điều luật cấm úp rổ cho mùa giải sau.
Vậy điều gì đã cứu rỗi để người hâm mộ bóng rổ vẫn được chứng kiến các pha úp rổ như ngày nay? Thực tế, sự biết ơn nên được dành cho Arthur Ehrat, một kỹ sư làm việc tại bang Illinois, nước Mỹ.
Theo lời kể, Ehrat đã được cháu họ của ông, vốn là trợ lý huấn luyện viên tại đội bóng rổ đại học Saint Louis, nhờ yêu cầu thiết kế một bộ phận giúp hỗ trợ tăng cường lực chịu của bảng rổ với các cú úp rổ.
Khoảng 1 năm sau, Ehrat ra mắt sáng kiến của mình, thực chất là một cấu trúc lò xo dùng để lắp đặt vào phần nối giữa bảng rổ và vành rổ. Ehrat gọi thiết bị của ông là Người cải tổ, nhưng người hiện đại ngày nay vẫn hay gọi nó bằng cụm từ đơn giản, nẹp đàn hồi. Khi gắn thêm bộ phận này vào vành rổ, nó sẽ giúp tạo nên sự đàn hồi làm giảm trọng lượng và áp lực lên phần bảng rổ phía sau.

Ban đầu, phát minh của Ehrat tính toán sẽ chịu được khoảng trọng lượng 56 cân. Năm 1978, nó được thử nghiệm tại trường đại học Saint Louis rồi dần được biết tới ở một số nơi khác. Và khi giải bóng rổ nhà nghề Mỹ chuẩn bị áp dụng luật cấm úp rổ, nhiều người đã đề cử phát kiến nẹp đàn hồi vào giải đấu.
Năm 1981, ban chuyên gia NBA đã ngồi lại với nhau để quyết định ý kiến lắp đặt toàn bộ các bảng rổ với thiết bị chịu lực mới. Một điều kiện được đưa ra là Ehrat phải giúp họ cải tiến thiết bị giúp chịu được trọng lượng cao gấp đôi. Điều này không có gì khó khăn khi chỉ cần tính toán lại các vị trí sắp đặt và bổ sung thêm các lò xo.
Như vậy, không những úp rổ đã được cứu sống vào phút chót mà còn giải tỏa hẳn nguy cơ bị dẹp bỏ trong suốt thời gian kể từ năm 1940. Về sau, bóng rổ thế giới vẫn chứng kiến rất nhiều những pha úp gãy rổ nhưng vấn đề được giải quyết đơn giản nhanh chóng. Cùng lắm là các nhà làm luật chỉ đưa ra điều luật cấm các cầu thủ bám vít trên vành rổ trừ trường hợp giữ an toàn cho bản thân hoặc người khác.
Nếu không có phát minh của Ehrat, NBA nói riêng và bóng rổ Mỹ nói chung sẽ mất đi tính hấp dẫn và sức thu hút khán giả. Úp rổ luôn là kỹ thuật gây thích thú nhất, điều này vốn không cần phải bàn cãi.
Bình luận
Sau trận đấu, hình ảnh Wang Chuqin với đôi mắt đỏ, liên tục tự trách bản thân khi trao đổi cùng HLV Wang Hao khiến nhiều người hâm mộ không khỏi xót xa.
BXH FST 2026 - Giải Đấu First Stand mở màn cho mùa giải Esports LMHT hàng năm và quy tụ đội tuyển hàng đầu từ mỗi khu vực.
Team Secret Whales đến với First Stand 2026 với tư cách đại diện của khu vực LCP, đồng thời là một trong những đội hình trẻ nhất tại giải đấu.
Câu chuyện chuyển dịch từ tennis sang pickleball không chỉ là xu hướng nhất thời, mà còn phản ánh những thay đổi trong cách vận hành của thể thao chuyên nghiệp tại Việt Nam.
Sau những ngày bất ổn liên quan đến việc xin tị nạn tại Úc, Đội tuyển bóng đá nữ Iran đã rời Kuala Lumpur để sang Oman theo sắp xếp của đại sứ quán, khép lại sự việc gây nhiều chú ý trong bóng đá quốc tế.
Với thể thức thi đấu gói gọn trong một tuần, First Stand được thiết kế để mang đến nhịp độ thi đấu dày đặc nhưng kịch tính, quy tụ những đội tuyển mạnh nhất ngay từ giai đoạn đầu mùa.
Bulgaria đã công bố danh sách 27 cầu thủ sang Jakarta tham dự giải giao hữu mang tên FIFA World Cup 2026 do Indonesia tổ chức trong dịp FIFA Days cuối tháng 3.
Đây không chỉ là sự ghi nhận nỗ lực cá nhân của tay vợt trẻ Joven Farandi, mà còn cho thấy tư duy khác biệt trong quản trị kinh doanh của cựu số 1 thế giới Marcus Fernaldi Gideon: Lấy thành công của học viên làm thước đo giá trị cao nhất.
Việc sử dụng các tay vợt dày dạn kinh nghiệm ở vị trí đơn nam thứ 3 không chỉ là một tính toán chiến thuật thuần túy, mà còn là bài toán tối ưu hóa "tài sản" kinh nghiệm trong kinh doanh thể thao để định đoạt số phận trận đấu.
Từ chức vô địch thế giới lịch sử năm 2025 của Lại Lý Huynh đến trận chung kết Ngũ Dương Bôi 2026, cờ tướng Việt Nam đã chính thức bước vào kỷ nguyên đối trọng sòng phẳng với Trung Quốc.
Việc song song điều hành học viện TKRacket tại London không chỉ giúp cựu tay vợt hạng 5 thế giới lan tỏa văn hóa cầu lông Malaysia, mà còn minh chứng cho xu hướng "xuất khẩu tri thức thể thao" đang mang lại giá trị kinh tế bền vững cho các cựu vận động viên.
Sự hiện diện của huyền thoại người Indonesia không chỉ mang đến những buổi tập chất lượng cho các tay vợt trẻ, mà còn mở ra cái nhìn sâu sắc về tầm quan trọng của việc duy trì phong độ và sự kết nối trong hệ sinh thái cầu lông khu vực.
Cùng với sự thống trị tuyệt đối của các cặp đôi Trung Quốc ở nội dung đôi nữ và đôi nam nữ, giải đấu đã để lại nhiều bài học về quản trị sức bền và bản lĩnh trong những thời khắc quyết định.
Trận thua này không chỉ phơi bày khoảng cách về kinh nghiệm, mà còn đặt ra vấn đề cấp bách về quản trị thể lực trong kinh tế, khi các vận động viên phải thi đấu liên tục tại các giải đấu cấp độ cao.
Bộ đôi người Mỹ Taryn Brasher và Kristen Cruz đã giành chức vô địch tại chặng Elite đầu tiên của Volleyball World Beach Pro Tour 2026 sau chiến thắng ấn tượng tại João Pessoa, Brazil.
Không thể giành vé tham dự World Cup 2026, Indonesia vẫn tạo ra một sự kiện đáng chú ý khi tổ chức giải giao hữu quốc tế mang tên “FIFA World Cup 2026” trong dịp FIFA Days tháng 3.
Bộ đôi người Thụy Điển David Åhman và Jonatan Hellvig đã khởi đầu mùa giải 2026 đầy ấn tượng khi giành huy chương vàng tại chặng Elite đầu tiên của Volleyball World Beach Pro Tour 2026, kết thúc vào Chủ nhật tại thành phố João Pessoa, Brazil.
Bỏ túi hàng chục triệu đô la từ quyền anh, Jake Paul tính lấn sân sang MMA và bất ngờ nhận được lời đề nghị đối đầu Khabib từ Tổng thống Donald Trump.
Đội tuyển nào sẽ vượt lên trên các đội còn lại và củng cố vị thế cho khu vực của họ với tư cách là Nhà Vô Địch Fearless của Esports LMHT?
Lịch thi đấu, trực tiếp quần vợt Miami Open năm 2026 hôm nay. Cập nhật lịch trực tiếp Giải tennis Miami Open năm 2026 mới nhất.
Thương vụ này diễn ra đúng một năm sau khi huyền thoại Timo Boll khép lại sự nghiệp thi đấu. Fan Zhendong sẽ chuyển đến Düsseldorf từ đối thủ cùng giải 1. FC Saarbrücken TT kể từ ngày 1/7/2026.
Từng dẫn đầu bảng xếp hạng và duy trì chuỗi trận bất bại ấn tượng, nhưng phong độ sa sút thời gian gần đây khiến Ninh Bình dần đánh mất lợi thế trong cuộc đua vô địch V.League.
Dưới bàn tay của ông bầu Eddie Hearn, Tom Aspinall chỉ mất 10 ngày để kiếm được số tiền quảng cáo nhiều hơn cả thù lao anh nhận được từ một trận đấu UFC.
Đội tuyển Tây Ban Nha chuẩn bị cho trận đấu đầu tiên trong năm 2026 với danh sách mới từ De la Fuente. Điểm nhấn là màn ra mắt rất đáng chờ đợi của hậu vệ Marc Pubill.
Thủ môn Hồ Văn Ý bày tỏ niềm vui khi trở lại hội quân cùng Đội tuyển futsal Việt Nam sau thời gian dài điều trị chấn thương. Người gác đền giàu kinh nghiệm khẳng định sẽ nỗ lực hoàn thiện chuyên môn và thể lực để cạnh tranh suất tham dự Giải vô địch futsal Đông Nam Á 2026.
Dù nhận khoản tiền thưởng 100.000 USD, Marwan Rahiki không hề cảm thấy vui vẻ hay tự hào khi khiến đối thủ bị vỡ nát xương hàm trong trận ra mắt UFC.
Đánh bại Daniil Medvedev sau hai loạt tie-break nghẹt thở, Jannik Sinner không chỉ lần đầu đăng quang tại Indian Wells, mà còn hoàn tất bộ sưu tập 6 danh hiệu Masters 1000 trên mặt sân cứng.
Không chỉ là một danh hiệu, chiến thắng này còn là minh chứng cho sự đa dạng trong lối chơi và khả năng quản trị rủi ro tuyệt vời của tay vợt người Belarus khi những phương án chiến thuật ban đầu hoàn toàn phá sản.
Nếu G2 thể hiện đúng phong độ, họ có đủ khả năng kiểm soát series. Nhưng nếu sự thiếu ổn định xuất hiện, Team Secret Whales hoàn toàn có thể khiến trận đấu trở nên khó lường.
Trước thềm Giải vô địch futsal Đông Nam Á 2026, HLV Diego Giustozzi đánh giá futsal Việt Nam đang tiến bộ, song các cầu thủ trẻ vẫn cần thêm trận đấu để tích lũy kinh nghiệm.
Việc không thể bảo vệ 650 điểm từ danh hiệu Á quân năm ngoái không chỉ khiến tay vợt người Serbia đối mặt với nguy cơ tụt xuống vị trí thứ 4 thế giới, mà còn đặt ra dấu hỏi lớn về khả năng duy trì sức hút thương mại của "tượng đài" này trước làn sóng trẻ hóa đang diễn ra mạnh mẽ.
Đội tuyển futsal Việt Nam chính thức bước vào buổi tập đầu tiên nhằm chuẩn bị cho Giải vô địch futsal Đông Nam Á 2026 diễn ra đầu tháng 4 tại Thái Lan. Thầy trò HLV Diego Giustozzi đặt mục tiêu giành vé vào trận chung kết.
Giữa cuộc đua trụ hạng khốc liệt của V.League, HAGL vẫn kiên định trao cơ hội cho cầu thủ trẻ. Đó là lựa chọn mang tính chiến lược, nhưng cũng là một canh bạc đầy rủi ro trong bối cảnh đội bóng phố Núi đang chịu áp lực lớn về điểm số.
Đội bóng chuyền nữ Saitama Ageo Medics đã tận dụng cơ hội từ thất bại của Denso Airybees Koriyama để chen chân vào khu vực play-off Nhật Bản sau hai chiến thắng liên tiếp trên sân nhà trước Toray Arrows Shiga.
Trong cuộc phỏng vấn mới nhất, đường giữa của G2 – Rasmus 'Caps' Borregaard Winther – đã chia sẻ về quá trình chuẩn bị cho giải đấu, sự trưởng thành trong sự nghiệp và kỳ vọng của anh trước thềm giải đấu quốc tế.
Dù bị xếp ở cửa dưới với tỷ lệ thảm hại, Sean Strickland vẫn được cựu vương Dricus du Plessis tin tưởng có khả năng đánh bại Khamzat Chimaev.
Real Madrid đã công bố danh sách cầu thủ hành quân đến Manchester để chuẩn bị cho trận tái đấu với Man City ở vòng 1/8 Champions League.
Bức xúc vì bị gạch tên khỏi sự kiện Nhà Trắng, Colby Covington đã lên tiếng chê bai thậm tệ thẻ đấu Freedom 250 và chỉ trích các quyết định cáp kèo của UFC.
Khủng hoảng nhân sự trầm trọng khiến Bayern Munich nhiều khả năng phải trình làng thủ thành 16 tuổi Leonard Prescott trong trận tái đấu Atalanta tại Champions League.
Liên đoàn Bóng đá châu Á (AFC) xác nhận đội tuyển Iran vẫn giữ kế hoạch tham dự World Cup 2026, bất chấp cảnh báo an ninh từ Tổng thống Mỹ Donald Trump.