Thực tế, người hâm mộ biết rõ về các võ sĩ nhiều hơn hiểu trọng tài MMA thực sự làm gì, xuất phát từ đâu. Trong lịch sử 30 năm phát triển của bộ môn MMA, trong khi các thế hệ võ sĩ thay đổi thậm chí theo từng tháng thì những vấn đề về trọng tài vẫn là một đề tài bí ẩn với khán giả.
Không có một quy chuẩn rõ ràng cho vai trò trọng tài MMA
Chính bản thân bộ môn MMA vẫn chưa có một hệ thống quản lý quy chuẩn quốc tế. Khái niệm “làng MMA thế giới” hiện nay vẫn đang được quản lý bởi các tổ chức nhỏ lẻ mang tầm quốc gia hay thậm chí được quản lý bởi từng giải đấu riêng lẻ.
Vậy nên, câu hỏi “làm gì để trở thành trọng tài” không có một câu trả lời chính xác. Dĩ nhiên vẫn có nhiều điều kiện bắt buộc như thông hiểu về luật thi đấu, có kinh nghiệm phán đoán và xử lý các tình huống khác nhau… Nhưng về mặt thủ tục thì không có con đường nào thống nhất cả.
Ở Mỹ, các trọng tài MMA phải có chứng chỉ COMMAND (viết tắt của Certification of Officials for Mixed Martial Arts National Development). Nhưng bản thân COMMAND lại là một trường đào tạo tư nhân của trọng tài huyền thoại John McCarthy, được các tổ chức quản lý thể thao của Mỹ chấp nhận chọn làm đơn vị uy tín trong việc cấp phép hoạt động cho các trọng tài.
Thực tế, chứng chỉ của COMMAND mang ý nghĩa về uy tín nhiều hơn quyền lực hành chính, bởi lẽ trọng tài MMA ở nhiều nước trên thế giới (kể cả những quốc gia không chịu sự ràng buộc từ luật thể thao Mỹ, chẳng hạn như Trung Quốc, Anh…) cũng theo học và lấy chứng chỉ này để khẳng định trình độ.
Tuy vậy, trong hướng dẫn của COMMAND cũng khẳng định rằng chứng chỉ này chỉ chứng tỏ bạn được trường đào tạo của COMMAND công nhận đủ trình độ. Nó không đồng nghĩa với việc bạn có quyền hoạt động ở bất cứ nơi đâu với tư cách trọng tài. Việc đó tùy thuộc vào luật pháp ở nơi tổ chức giải đấu có tôn trọng uy tín của COMMAND hay không.
Trọng tài MMA nên xuất thân từ võ sĩ hoặc HLV
Đây là điều được chính huyền thoại John McCarthy khẳng định cũng như nhận sự ủng hộ từ rất nhiều đồng nghiệp, bao gồm những cái tên đình đám như Herb Dean hay Mario Yamasaki.
Dù được đào tạo khá kỹ lưỡng nhưng thực tế luôn phức tạp hơn lý thuyết, trọng tài MMA phải làm việc với một tốc độ và sự tập trung khủng khiếp để phân tích, phán đoán và đưa ra nhiều quyết định quan trọng, thậm chí có thể bóp méo kết quả thật của trận đấu. Chỉ riêng việc phán đoán một võ sĩ "vẫn còn đang tập trung bảo vệ cơ thể khỏi trận đòn" hay đang ôm đầu nằm vô thức dưới sàn khi đối thủ đang "giã gạo" đã đòi hỏi rất nhiều kinh nghiệm thi đấu để nắm chắc.
Hơn bất cứ ai, một võ sĩ sẽ hiểu sự thật trên sàn đấu. Một trọng tài MMA nên xuất thân từ võ sĩ ở đẳng cấp càng cao càng tốt, thời gian thi đấu càng nhiều càng tốt. Họ chính là phòng tuyến cuối cùng của võ sĩ, là bức tường ngăn cách giữa lồng bát giác và bệnh viện. Sự nghiệp của võ sĩ hay sự tồn tại của cả một giải đấu thậm chí có thể bị hủy hoại bởi một sai lầm dẫn đến chết người của trọng tài.
Những sai lầm chết người của trọng tài MMA thế giới.
Kinh nghiệm thi đấu sẽ cho trọng tài kiến thức quý giá ở rất nhiều vấn đề khác nhau. Việc di chuyển hay tư thế của trọng tài trên sàn đấu cũng chịu ảnh hưởng bởi cách nhìn nhận của trọng tài, phán đoán xem hai võ sĩ sẽ có hướng di chuyển như thế nào, trận đấu có thể diễn ra theo kịch bản nào... Bởi lẽ mọi va chạm dù vô ý giữa võ sĩ với trọng tài đều có thể làm trận đấu bị sai lệch.
Mặt khác, chính trọng tài cũng biết các chiêu trò của võ sĩ, chẳng hạn như cố nhả rơi bảo hộ hàm để câu giờ, tapout giả bằng một cú chạm nhẹ để đối phương buông bỏ (nhưng trọng tài chưa ra dấu hiệu dừng) - cũng chính là thủ thuật Conor McGregor đã làm khi bị Khabib Nurmagomedov "hành" dưới sàn nhưng cả Khabib lẫn trọng tài đều mặc kệ.
Trọng tài đòi hỏi một cái đầu cực lạnh và thái độ bất chấp dư luận
Khoảng cách giữa đúng và sai trong phán quyết của trọng tài rất mong manh. Arash Makazi - một phóng viên MMA nổi tiếng của ESPN và cũng là người được cấp giấy phép COMMAND kể: "Trong các buổi dạy, John McCarthy đưa ra rất nhiều nhận định mà nếu bạn không hiểu rõ, bạn có thể tưởng rằng nó trái ngược nhau hoàn toàn.
Có lúc, ông ấy dạy rằng trọng tài là nhân tố quan trọng nhất để đảm bảo võ sĩ, đảm bảo họ thi đấu thể thao chứ không phải giết nhau. Nhưng có lúc ông ấy lại nói một vết cắt chẳng là gì cả. MMA là vậy, và máu chỉ là giọt mồ hôi pha chút mực đỏ thôi."
Trọng tài có thể khiến một trận đấu được dừng đứng lúc, đảm bảo an toàn cho võ sĩ nhưng cũng có thể hủy hoại một cuộc đối đầu đáng chú ý chỉ vì phán đoán sai thời điểm. Đôi khi, những quyết định của trọng tài có thể chống lại ước muốn của cả một cộng đồng người hâm mộ. Trận đấu đình đám giữa Conor McGregor và Khabib Nurmagomedov hồi UFC 229 là một ví dụ. Cụ thể, siêu sao người Ireland đã có những pha lên gối vào đầu đối thủ khi cả hai đang trong trạng thái grounding (địa chiến).
Về lý thuyết, đây là một đòn cấm nghiêm trọng. Tuy vậy Herb Dean đã bỏ qua để trận đấu cứ thế tiếp diễn và dĩ nhiên hứng không ít búa rìu dư luận. Sau đó, anh chỉ giải thích: "Pha đòn của McGregor hoàn toàn không gây bất lợi cho Khabib. Việc tạm hoãn trận đấu sẽ khiến diễn biến bị bóp mèo rất nhiều." Thực tế, chính McGregor cũng có nhiều pha đòn lỗi hay kỹ thuật câu giờ mà Herb Dean cảm thấy ổn và cho qua.
Những đòn lỗi của Conor McGregor được trọng tài Herb Dean bỏ qua vì ông cho rằng việc can thiệp sẽ ảnh hưởng đến lợi thế của Khabib.
Việc mặc kệ dư luận cũng là một phần bài giảng của John McCarthy trong giáo trình COMMAND. Ông cho rằng việc trọng tài xử lý tình huống ngược với ý muốn khán giả là điều rất thường xuyên xảy ra. Đôi khi, nghe theo ý muốn khán giả là vi phạm đạo đức của trọng tài.
Sẵn sàng “xả thân” cứu võ sĩ
Cho đến nay, vẫn chưa có trường hợp nào trong làng MMA ghi nhận trọng tài bị chấn thương nghiêm trọng khi đang xử lý trận đấu. Tuy vậy, những vết bầm do ăn "đạn lạc" vẫn xảy ra liên tục, đặc biệt là lúc trọng tài thường phải dùng cả thân mình để che chắn cho các võ sĩ khi cảm thấy cần dừng trận đấu.
MMA là một bộ môn có áp lực và tốc độ thi đấu cực kỳ cao. Từ lúc hai võ sĩ hoàn toàn còn kiểm soát được trận đấu cho tới thời điểm một người bất tỉnh nằm trên sàn để đối thủ giã chỏ vào đầu đôi khi chỉ cách nhau 1 giây đồng hồ.
Đúng "sách giáo khoa", khi đó trọng tài phải dùng cả thân mình để tông võ sĩ còn lại văng khỏi khoảng cách ra đòn, hay thậm chí lấy thân mình đưa ra che chắn cho pha đòn. Việc đó khiến bản thân người trọng tài (với bảo hộ, ý thức bảo vệ bản thân và khả năng chịu đựng của cơ thể thấp hơn các võ sĩ) có thể hứng trọn những đòn đánh lạc đạn. Nhưng đó là điều bắt buộc phải làm. Đôi khi, dừng trận trễ một cú đấm cũng đủ để sự nghiệp của họ "đi bụi" nếu như có võ sĩ gặp tổn thương nguy hiểm tính mạng.
Dựa trên hệ thống tính điểm của Hiệp hội Boxing và Thể thao Đối kháng Hoa Kỳ, nhưng việc UFC tự mình xây dựng một hệ thống thông số đánh giá riêng khiến các trận đấu MMA không khác gì những sản phẩm khoa học thực sự.
Joe Rogan Experience – Chương trình phát sóng trực tuyến của bình luận viên UFC Joe Rogan tiếp tục là địa chỉ hàng đầu với những khán giả toàn thế giới.
Lại một tình huống bị knockout tới mất ý thức đáng chú ý diễn ra ở ONE: A New Tomorrow tối qua.
Bình luận
Trận tứ kết cuối cùng của U23 châu Á 2026 khép lại với niềm vui trọn vẹn dành cho đại diện Đông Á sau màn trình diễn bản lĩnh và giàu kinh nghiệm.
Theo Dinsmore, chính mối quan hệ hợp tác giữa chính quyền thành phố, địa điểm tổ chức, các tổ chức Esports tại Hokkaido và các thương hiệu đã thuyết phục EA quay trở lại.
World Pickleball Convention 2026 chốt thời gian, địa điểm: Palm Beach sẵn sàng đón ngày hội lớn của pickleball thế giới.
Lịch thi đấu, trực tiếp quần vợt Úc mở rộng năm 2026 hôm nay. Cập nhật lịch trực tiếp Giải tennis Australian Open năm 2026 mới nhất.
Lịch thi đấu, trực tiếp cầu lông India Open năm 2026 hôm nay. Cập nhật lịch trực tiếp Giải cầu lông India Open năm 2026 mới nhất.
Amazon đang nổi lên như một “điểm đến nghiêm túc” cho người chơi pickleball ở mọi trình độ, không còn chỉ là nơi bán các bộ vợt giá rẻ cho người mới bắt đầu.
Rất nhiều fans tỏ vẻ thất vọng khi cựu Á quân CKTG chưa ra sân thi đấu dù có tên trong danh sách tuyển thủ của MVK Esports tại LCP 2026.
Bên trong phòng thí nghiệm công nghệ cao của Selkirk: Nơi “búa Thor” và đại bác hiệu suất tạo nên những cây vợt pickleball hàng đầu.
Kết thúc loạt Bo3, Lee “Faker” Sang-hyeok được vinh danh MVP, còn trận đấu đạt đỉnh 1.101.836 người xem trực tiếp cùng lúc.
Nhà vô địch 7 lần Grand Slam Venus Williams hôm thứ Bảy cho biết cô "sẵn sàng cho thử thách" khi chuẩn bị trở thành nữ vận động viên lớn tuổi nhất tham dự Giải Úc mở rộng ở tuổi 45.
Không có nổi cú sút trúng đích trong 120 phút, U23 Trung Quốc vẫn vượt qua U23 Uzbekistan trên chấm luân lưu để giành vé vào bán kết U23 châu Á 2026, chạm trán U23 Việt Nam.
Vượt qua đối thủ mạnh Uzbekistan sau loạt đấu súng cân não, U23 Trung Quốc đã chính thức ghi tên mình vào danh sách những đội bóng mạnh nhất châu lục.
Chiều tối ngày 17/1/2026, lá quốc kỳ Việt Nam đã chính thức tung bay trong buổi Lễ thượng cờ trang trọng tại Nakhon Ratchasima, Thái Lan. Với mục tiêu khẳng định vị thế trong khu vực, Đoàn Thể thao Người khuyết tật Việt Nam bước vào ASEAN Para Games 13 với quyết tâm cao nhất.
Yuasa Cuneo chuẩn bị bước vào một trong những trận đấu quan trọng nhất của mùa giải khi làm khách tại Piacenza trong khuôn khổ SuperLega 2025–26.
Đánh bại Uzbekistan để lần đầu vào bán kết U23 châu Á, U23 Trung Quốc đang tràn đầy tự tin hướng tới cuộc đối đầu lịch sử với U23 Việt Nam vào ngày tới.
Trong ngày thi đấu thăng hoa tại Old Trafford, có 4 cái tên của MU đã xuất sắc nhận được điểm 8 từ giới chuyên môn nhờ màn trình diễn công thủ toàn diện.
Tính đến ngày 17/01/2026, U23 Việt Nam và U23 Trung Quốc đã chạm trán nhau 4 lần ở các giải giao hữu và giải mời quốc tế.
Dù ngoại binh Joy có ngày thi đấu bùng nổ với 35 điểm, đội bóng chuyền nữ Pepper Savings Bank vẫn không thể tạo nên bất ngờ khi để thua Korea Expressway Corporation với tỷ số 1-3 (25-23, 19-25, 19-25, 24-26) ở vòng 4 V-League nữ
Dù bị ép sân gần như toàn bộ trận đấu, U23 Trung Quốc vẫn đánh bại U23 Uzbekistan trên loạt sút luân lưu. Chính AFC cũng thừa nhận đây là một kết quả đầy bất ngờ.
Michael Carrick chỉ mới trở lại nắm quyền chưa đầy một tuần, nhưng ông đã nhanh chóng tạo nên một diện mạo hoàn toàn mới cho Manchester United.
Novak Djokovic đầy thách thức khẳng định anh vẫn có thể đánh bại bất kỳ tay vợt nào vào những ngày phong độ cao, nhưng ở tuổi 38, tay vợt người Serbia không còn tập trung vào kỷ lục Grand Slam nữa, nói rằng anh không cần áp lực mà nó mang lại.
Thi đấu kiên cường và đầy toan tính, U23 Trung Quốc đã tạo nên cú sốc lớn tại tứ kết VCK U23 châu Á 2026 khi đánh bại U23 Uzbekistan trên loạt sút luân lưu, qua đó giành vé đối đầu U23 Việt Nam ở bán kết.
Link xem trực tiếp trận bóng đá U23 Australia vs U23 Hàn Quốc thuộc VCK U23 châu Á 2026. Cập nhật kênh phát sóng, link trực tuyến U23 Australia vs U23 Hàn Quốc lúc 22h30 ngày 17/1.
MU tạm thời lọt vào Top 4 Ngoại hạng Anh sau chiến thắng thuyết phục ở trận derby, trong khi Man City có nguy cơ bị nới rộng khoảng cách ở cuộc đua vô địch.
Đối thủ của U23 Việt Nam ở vòng đấu dành cho bốn đội mạnh nhất sẽ là đội giành chiến thắng trong cặp tứ kết giữa U23 Uzbekistan và U23 Trung Quốc.
Ngày 17/1/2026 chứng kiến loạt trận đầy cảm xúc của giải V-League khi cả Korea Expressway Corporation ở nội dung nữ lẫn OK Savings Bank ở nội dung nam đều giành những chiến thắng ngược dòng quan trọng, qua đó tiếp tục khẳng định tham vọng ở giai đoạn then chốt của mùa giải.
OK Savings Bank đã tạo nên màn lội ngược dòng giàu cảm xúc trước Samsung Fire & Marine Insurance, với dấu ấn rực rỡ mang tên Park Chang-seong.
Ngôi sao trẻ Sude Hacımustafaoğlu vừa chính thức trở thành thành viên mới của Fenerbahçe – một trong những CLB bóng chuyền nữ hàng đầu Thổ Nhĩ Kỳ và châu Âu.
Ngôi sao quần vợt Indonesia Janice Tjen đã giành chức vô địch nội dung đôi nữ WTA 250 Hobart International 2026 cùng với người đồng đội đến từ Ba Lan, Katarzyna Piter.
Chuyên gia của Marca đưa ra dự đoán kết quả trận đấu giữa Atletico Madrid vs Alaves thuộc vòng 20 La Liga - giải VĐQG Tây Ban Nha.
CLB Göztepe đang hướng tới mùa giải mới với tham vọng rõ ràng: không chỉ trụ lại tại Sultanlar Ligi, mà còn vươn lên trở thành một đối thủ đáng gờm trong nhóm trung – trên bảng xếp hạng.
Chuyên gia của Evening Standard đưa ra dự đoán kết quả trận đấu giữa Aston Villa vs Everton thuộc vòng 22 Ngoại hạng Anh 2025/26.
Camilla Weitzel – phụ công hàng đầu của bóng chuyền nữ Đức – đang trở thành cái tên thu hút nhiều sự chú ý trên thị trường chuyển nhượng quốc tế.
Trong hành trình chinh phục mục tiêu của U23 Việt Nam, dấu ấn lớn nhất đến từ sự ổn định nơi hàng phòng ngự. HLV Kim Sang Sik đã xây dựng bộ khung gần như “bất di bất dịch” với bốn cái tên thi đấu trọn vẹn 390 phút.
Giải Úc Mở Rộng, một giải đấu cấp Grand Slam, sẽ diễn ra từ ngày 18 tháng 1 đến ngày 1 tháng 2 năm 2026 tại Melbourne Park, Úc. Ban tổ chức cũng đã công bố kết quả bốc thăm.
Trận derby thành Manchester thứ 198 vào tối thứ Bảy trở nên nóng bỏng khi Michael Carrick chính thức bắt đầu nhiệm kỳ HLV tạm quyền thứ hai tại Old Trafford.
Alex de Minaur biết rằng không thể trốn tránh tại giải Úc mở rộng, đặc biệt khi anh là niềm hy vọng lớn nhất của nước chủ nhà trong việc chấm dứt cơn khát danh hiệu vô địch đơn nam kéo dài 50 năm.
Madison Keys đang tận hưởng những điều thú vị khi trở lại giải Úc mở rộng với tư cách là nhà đương kim vô địch và tay vợt người Mỹ cho biết cô rất mong muốn được chụp ảnh cùng tên mình trong đường hầm dành cho nhà vô địch để gửi cho mẹ.
Iga Swiatek cho biết việc hoàn thành Grand Slam sự nghiệp tại giải Úc mở rộng sẽ là giấc mơ của cô, nhưng việc "vượt qua" vòng đầu tiên mới là trọng tâm của ngôi sao người Ba Lan.
Giải Úc mở rộng năm nay sẽ có tổng tiền thưởng kỷ lục là 111,5 triệu đô la Úc (74,73 triệu đô la Mỹ). Trong khi các tay vợt hoan nghênh sự gia tăng này, những tên tuổi hàng đầu như Coco Gauff và Aryna Sabalenka cho rằng cần tiếp tục thúc đẩy việc tăng tiền thưởng ở tất cả các giải Grand Slam.