Bản quyền truyền hình World Cup 2018: Trâu chậm thì uống gì?

Trời nắng, vũng nước bé tẹo, đàn trâu đang khát tranh nhau uống. Mấy chục cái mõm vục xuống, những bộ móng nặng hàng tạ lún sâu dưới bùn. Loáng chốc, vũng nước đục ngầu, và những chú trâu yếu ớt chậm chân đành chấp nhận uống thứ nước đục, vừa tanh vừa bẩn.

Đó là thành ngữ "Trâu chậm uống nước đục", được hiểu theo cách nôm na nhưng khá thuyết phục của người Việt Nam bao đời nay. Ý văn học thì mau mắn sẽ bớt thiệt thòi, còn ý nôm thì rất đơn giản là muốn có lợi thì phải nhanh cái chân lên kẻo người khác giành mất.

Cái tư duy sợ mất phần ấy, không được hiểu theo nghĩa tích cực, là việc khó thì xông pha mà làm, mạnh dạn dấn thân. Trái lại, nó dẫn đến cách hành xử khôn lỏi, như là chen hàng, như là tranh nhau lấy đồ ăn buffet, như là tranh chỗ trong thang máy… Người Việt Nam có sự mâu thuẫn kỳ lạ: Một mặt, luôn đủng đỉnh chậm chạp, thích nhàn thân.

Mặt khác, chỉ cần có chút lợi là chen lấn xô đẩy, tìm mọi cách mà giành cho được, nhiều khi không phải vì lợi cho mình, mà chỉ vì không muốn người khác lợi hơn mình. Nếu xét theo tư duy ấy, thì vì sao cho đến thời điểm này, trong danh sách 219 các quốc gia và vùng lãnh thổ đã sở hữu bản quyền truyền hình VCK World Cup 2018 mà Liên đoàn bóng đá thế giới vừa công bố, chỉ duy nhất Việt Nam vẫn để trống? Kết cuộc thế nào, người hâm mộ Việt Nam còn tới… 10 ngày nữa để biết. Nhưng câu chuyện đến thời điểm này có nhiều điểm không tù mù như chúng ta tưởng.

Ngày 14/06, VCK World Cup 2018 sẽ chính thức khai mạc tại Nga

Thứ nhất, tại sao cứ phải là VTV? Công chúng liên tục chỉ trích lẫn kỳ vọng vào các động thái xúc tiến mua bản quyền truyền hình World Cup 2018 của Đài Truyền hình Việt Nam VTV. Điều đó không chính xác. Nghe nói, có một thỏa thuận chung giữa các nhà đài (không công bố chính thức), thống nhất để VTV đại diện đứng ra thương thuyết mua bản quyền phát sóng, tránh tình trạng "gà cùng một mẹ đá nhau", đối tác đẩy giá lên cao. Nhưng cho đến giờ phút này, khi mà nước đã sát đến mũi, chứ không chỉ là đến chân nữa, thì việc cứ chăm chăm chờ đợi động thái của VTV là quá phiêu lưu. Vũng nước vẫn trong veo, và chả có chú trâu nào chịu uống.

Thứ hai, công chúng nhìn chung đều nghĩ rằng "kiểu gì rồi cũng sẽ có "ai đó" làm cái "việc gì đó" để rồi mình vẫn được xem World Cup thôi", làm gì có chuyện giải bóng đá hấp dẫn nhất hành tinh, 4 năm mới có 1 lần mà lại không xem được? Ồ, tại sao tình huống đó lại không thể xảy ra? Nhìn ra thế giới, Ukraine – láng giềng của nước chủ nhà Nga -  không mua bản quyền Vòng chung kết World Cup 2018 vì quá đắt, mà đội tuyển nước này thì cũng bị loại rồi, thành ra 43 triệu người Ukraine nếu muốn thì đi sang nước hàng xóm mà xem… trực tiếp.

Một loạt các quốc gia và vùng lãnh thổ ở Châu Âu có dân số quá ít (một vài trăm nghìn người), cũng chẳng đủ tiền mà mua bản quyền World Cup, mặc dù mang tiếng là… ở bên Tây. Thế cho nên, nếu một quốc gia Đông Nam Á nhỏ bé là Việt Nam có không mua bản quyền World Cup thì cũng chẳng có gì là to chuyện cả. À quý vị vẫn có thể theo dõi V-League, đang diễn ra rất gay cấn.

Thứ ba, trong trường hợp không đơn vị nào xúc tiến mua bản quyền truyền hình, thì như thường lệ, người hâm mộ vẫn sẽ xoay đủ cách để xem được World Cup thôi. Cách phổ biến nhất mà người ta thường rỉ tai nhau, đó là "tìm link sopcast". Tuy nhiên, vì giá trị bản quyền lớn, nên ban tổ chức World Cup phối hợp rất chặt với các nhà đài trên toàn cầu, các dịch vụ OTT như Facebook, YouTube… để chặn các chiêu lách luật xem chui.

Các link sopcast hoặc liên tục bị tìm và chặn, hoặc sẽ quá tải, nên rõ ràng giải pháp xem lậu không hề sung sướng một chút nào với một đại tiệc bóng đá như World Cup 4 năm mới có 1 lần. Điều thú vị là hầu hết các trang cá độ nổi tiếng đều đang quảng cáo người mở tài khoản cá độ sẽ được cung cấp link xem trực tiếp trận đấu. Nếu điều này xảy ra, thì hệ quả của việc nhà đài không mua bản quyền World Cup có thể sẽ còn làm tán gia bại sản rất nhiều người, vì vào trang cá độ mà không cá độ, chỉ xem đá bóng, thì nghe nó hơi bị… vui.

Cuối cùng, thực sự thì nếu trong 10 ngày tới, đột nhiên chúng ta nhận được tin VTV (hay một đơn vị nào đó) đã mua bản quyền phát sóng World Cup cho Việt Nam thì sao? Thì đó vẫn không phải là vũng nước đục. Vì nếu Thái Lan mua sớm với giá 41 triệu đô la, thì đến thời điểm này, giá đàm phán cho bản quyền vòng chung kết World Cup 2018 cho Việt Nam chỉ còn từ 6-7 triệu đô la. Vấn đề là, phía bỏ tiền mua có kịp gọi tài trợ để thu hồi vốn trong thời gian rất ngắn còn lại hay không? Trong khi chờ câu trả lời ngã ngũ, quả thực, người hâm mộ Việt Nam thấy mình… khát hơn bao giờ hết.