Giải mã "bàn tay của Chúa" sau 40 năm trận đấu kinh điển Anh vs Argentina
Bàn mở tỷ số của Diego Maradona vào lưới ĐT Anh ở tứ kết World Cup 1986 đã đi vào lịch sử với tên gọi "Bàn tay của Chúa".
Đó là "màn lừa dối thế kỷ" trước 115 nghìn khán giả có mặt ở SVĐ huyền thoại Azteca. Và gần 4 thập kỷ sau, vị trọng tài bắt chính Ali Bin Nasser đã giải thích cho cả thế giới biết rõ sự thật…
PV: Ông chưa từng làm trọng tài một trận đấu World Cup nào trước năm 1986, nhưng ông không thiếu kinh nghiệm…
Trọng tài Bin Nasser: Tôi đã là trọng tài quốc tế từ năm 1975, và tiếp tục đến năm 1995. Trước khi được chọn cho World Cup 1986, tôi đã làm trọng tài một số trận chung kết ở châu Phi và điều hành ba kỳ Cúp bóng đá châu Phi.
Tôi cũng đã làm hai kỳ World Cup trẻ, lần đầu tiên ở Tunisia năm 1977 và lần thứ hai ở Liên Xô năm 1985, trong đó tôi được vinh danh là trọng tài xuất sắc nhất của giải đấu. Năm 1986, khi tôi đến Mexico dự World Cup, tôi là một trong những trọng tài giỏi nhất của FIFA.
PV: Cảm giác thế nào khi ông được chọn đến Mexico 86?
Trọng tài Bin Nasser: Được chọn và đạt đến trình độ đó là một niềm vui vô bờ bến. Nhưng niềm tự hào lớn nhất của tôi vẫn chưa đến – đó là được chọn làm trọng tài cho trận tứ kết giữa Anh và Argentina tại sân vận động Azteca.
Khi Anh đăng cai World Cup năm 1966, tôi đã điều khiển những trận đấu đầu tiên của mình với tư cách là trọng tài. Tôi đã theo dõi giải đấu đó trên truyền hình ở Tunisia. Khi đó cũng có một trận đấu giữa Argentina và Anh – một trận đấu nảy lửa với nhiều quyết định khó khăn.
Lúc đó tôi còn trẻ nhưng trận đấu đó đã để lại dấu ấn trong tôi. Hai mươi năm sau, tôi lại được làm trọng tài cho một trận đấu giữa hai quốc gia vĩ đại này. Điều đó càng trở nên ý nghĩa hơn sau cuộc xung đột ở quần đảo Falklands giữa hai nước này.
PV: Không khí trước trận đấu như thế nào?
Trọng tài Bin Nasser: Đó là trận tứ kết cuối cùng. Ba đội tuyển châu Âu đã giành quyền vào bán kết (Pháp, Bỉ và Tây Đức) và sự cạnh tranh giữa châu Âu và Nam Mỹ vô cùng gay gắt.
Châu Âu mơ ước có bốn đội vào vòng loại và Argentina muốn giữ thể diện cho lục địa của họ. Do chênh lệch múi giờ với châu Âu, trận đấu được lên kế hoạch bắt đầu lúc 12 giờ trưa. Sân vận động chật kín 120.000 người hâm mộ và tất cả các đài truyền hình trên thế giới đều có mặt.
PV: Tỷ số là 0-0 khi kết thúc hiệp một, vậy hiệp một diễn ra như thế nào?
Trọng tài Bin Nasser: Tôi cảm thấy thoải mái và mọi thứ diễn ra tốt đẹp. Hai trợ lý của tôi là một trọng tài người Bulgaria tên là Bogdan Dotchev và một người khác đến từ Costa Rica. Trọng tài thứ tư là người Mali và họ không có gì để báo cáo. Tôi đã cố gắng để trận đấu diễn ra tự do nhất có thể và đó là một hiệp một hoàn hảo về mặt điều hành.
PV: Đầu hiệp hai, Maradona ghi bàn thắng nổi tiếng "Bàn tay của Chúa". Ký ức của ông về khoảnh khắc đó là gì?
Trọng tài Bin Nasser: Quả bóng bay lên không trung về phía Maradona – tình huống đó không việt vị vì nó chạm vào một hậu vệ người Anh [Steve Hodge]. Cả Maradona và thủ môn người Anh Peter Shilton đều nhảy lên tranh bóng.
Tôi đứng ở rìa vòng cấm và không thể nhìn rõ quả bóng vì một vài cầu thủ đã che khuất nó. Tuy nhiên, trợ lý của tôi, Dotchev, lại có tầm nhìn hoàn hảo. Diego đã ghi bàn nhưng ngay sau khi bàn thắng được ghi, tôi đã có những nghi ngờ. Có điều gì đó không ổn.
PV: Vậy tại sao ông không thổi còi phạm lỗi?
Trọng tài Bin Nasser: Tôi sẽ giải thích. Tại World Cup 1986, có 42 trọng tài. Không giống như ngày nay, không có sự phân biệt giữa trọng tài chính và các trợ lý trọng tài. Trước giải đấu, FIFA đã tập hợp tất cả chúng tôi lại trong ba ngày để đưa ra chỉ thị chính thức và quyết định ai sẽ là trọng tài chính, trợ lý và trọng tài thứ tư.
Chỉ thị của chúng tôi rất rõ ràng: Nếu trợ lý ở vị trí tốt hơn, bạn phải tin tưởng vào phán quyết của anh ta.
PV: Vậy khi đó ông có đang chờ phản ứng từ trợ lý của mình không?
Trọng tài Bin Nasser: Tôi không có tầm nhìn rõ ràng, vì vậy tôi đã công nhận bàn thắng và bắt đầu quay trở lại vòng tròn giữa sân. Nhưng trong suốt thời gian đó, tôi vẫn để mắt đến trợ lý của mình. Tôi chờ anh ta cho tôi lý do để không công nhận bàn thắng, nhưng Dotchev không nói gì.
Tôi có chút nghi ngờ nhưng đồng nghiệp của tôi ở vị trí tốt hơn tôi nhiều. Áp dụng chỉ thị của FIFA, tôi buộc phải công nhận bàn thắng.
PV: Phản ứng của các cầu thủ Anh có làm tăng thêm những nghi ngờ đó không?
Trọng tài Bin Nasser: Terry Fenwick của đội tuyển Anh đặc biệt bực bội về điều đó. Anh ấy đến chỗ tôi hét lên bóng chạm tay và giơ cả hai tay lên trời. Gary Lineker nói như thể cầu khẩn bóng đã chạm tay rồi, thưa ông, khi giơ cả hai tay ra trình bày.
Nhưng lúc đó tôi không thể thay đổi quyết định của mình. Tôi chỉ đơn giản bảo anh ấy tập trung vào trận đấu. Thực ra tôi không phải tranh cãi nhiều với các cầu thủ và tôi phải nhấn mạnh rằng người Anh đã fair-play như thế nào ngày hôm đó.
Cuối trận đấu, huấn luyện viên tuyển Anh Bobby Robson nói rằng tôi đã làm tốt công việc, nhưng ông ấy đổ lỗi cho trợ lý của tôi.
PV: Chỉ bốn phút sau Bàn tay của Chúa, Maradona đã ghi một bàn thắng cá nhân tuyệt vời, giờ được gọi là Bàn thắng của thế kỷ. Ông nhớ gì về điều đó?
Trọng tài Bin Nasser: Tôi cũng tham gia vào khoảnh khắc lịch sử đó vì tôi đã chọn không thổi còi phạm lỗi với Maradona khi anh ấy nhận bóng lần đầu tiên.
Sau đó, đội tuyển Anh ghi bàn và – tôi phải nói cho bạn một bí mật – tôi thực sự hy vọng rằng họ sẽ ghi bàn gỡ hòa. Không phải vì tôi muốn đội này thắng hơn đội kia, mà vì tôi muốn ở lại trên sân thêm 30 phút nữa. Tôi không muốn trận đấu tuyệt vời đó kết thúc chỉ sau 90 phút.
PV: Ông có nói chuyện với Maradona sau tiếng còi mãn trận không?
Trọng tài Bin Nasser: Tuyệt đối không. Ngay khi tiếng còi vang lên, một đội an ninh đã vào sân để hộ tống các trọng tài trở lại phòng thay đồ. Tôi không nói chuyện với bất kỳ cầu thủ nào.
PV: Chuyện gì đã xảy ra sau trận đấu đó? FIFA có liên hệ với ông về sự cố đó không?
Trọng tài Bin Nasser: Ngày sau mỗi trận đấu đều có một cuộc họp với FIFA để tổng kết. Chúng tôi đã nói về trận đấu nhưng không ai đề cập đến việc Maradona dùng tay ghi bàn.
Có ít máy quay hơn nhiều so với ngày nay và ngay cả khi xem lại hình ảnh, chúng tôi cũng không chắc chắn Maradona dùng tay chơi bóng hay không.
Cuối cùng, một đại diện của FIFA, người đứng phía sau khung thành của tuyển Anh trận đấu đó đã giải thích rằng ông tin chắc Maradona đã ghi bàn bằng tay. Ông ấy đã nhìn thấy rõ ràng và không hề nghi ngờ gì. Ngoài anh ấy, thủ môn Shilton và Fenwick, không ai tỏ ra chắc chắn 100%. Tất nhiên, Maradona biết, nhưng ông ấy sẽ không nói ra.
PV: Khi xem được hình ảnh về pha chạm tay đó, phản ứng của ông thế nào?
Trọng tài Bin Nasser: Tôi không thể thay đổi bất cứ điều gì về những gì đã xảy ra và tự nhủ rằng sai lầm chỉ là một phần của bóng đá. Tôi biết mình đã làm tốt công việc trong trận đấu vì giám sát viên FIFA, một người Ireland, đã chấm điểm màn trình diễn của tôi là 9,4/10.
Từ phút đầu tiên đến phút cuối cùng, tôi không mắc bất kỳ sai lầm nào về phán đoán. Pha chạm tay của Maradona đã phải được trợ lý của tôi báo cáo. Tôi đã đợi anh ấy nhưng anh ấy không nói gì.
PV: Ông thường được hỏi về điều đó như thế nào?
Trọng tài Bin Nasser: Mọi lúc và mọi nơi tôi đến. Mọi người không chỉ muốn thảo luận về "Bàn tay của Chúa". Họ cũng muốn nói về bàn thắng thứ hai của Maradona. Theo một cách nào đó, tôi là một phần của trận đấu huyền thoại đó và tôi tự hào về điều đó.
PV: Ngày hôm đó đã ảnh hưởng đến sự nghiệp của ông như thế nào?
Trọng tài Bin Nasser: Tôi tiếp tục làm trọng tài cho đến năm 1995 trước khi ngừng lại vì giới hạn tuổi tác. Tôi quá già để điều khiển trận đấu tại Italia 90, theo quy định của FIFA. Tôi 46 tuổi và không thể làm trọng tài tại các kỳ World Cup nữa. Tôi chưa bao giờ gặp lại Maradona trên sân bóng sau đó.
PV: Có đúng là Maradona từng đến thăm ông ở Tunisia không?
Trọng tài Bin Nasser: Đúng vậy. Năm 2015, Diego đến nhà tôi cùng vợ. Anh ấy đang đến Dubai để quay quảng cáo và ghé qua gặp tôi. Chúng tôi nói chuyện về trận đấu. Anh ấy nói tiếng Tây Ban Nha và tôi nói tiếng Pháp với một thông dịch viên bên cạnh.
Chúng tôi đã chụp một vài bức ảnh cùng nhau và anh ấy tặng tôi một chiếc áo đấu có chữ ký. Chúng tôi đã có một buổi tối vui vẻ. Maradona là một người ấn tượng.
