Rào cản nào đang ngăn bước đôi nữ thế hệ mới bóng bàn Trung Quốc kế nhiệm Wang Manyu và Sun Yingsha?
Trong làng bóng bàn thế giới, việc duy trì vị thế thống trị đòi hỏi sự kế thừa liên tục giữa các thế hệ. Tuy nhiên, những diễn biến gần đây cho thấy cặp đôi trẻ Kuai Man và Chen Yi vẫn chưa đạt được độ chín muồi về cả kỹ thuật lẫn tâm lý như các đàn chị Wang Manyu và Sun Yingsha. Những điểm yếu cố hữu về sự đơn điệu trong kỹ thuật, sự bất ổn ở điểm quyết định và khả năng phối hợp đang trở thành rào cản lớn trên lộ trình chinh phục tấm huy chương vàng Olympic.
Hệ thống kỹ thuật: sự đơn điệu và những lỗ hổng chết người
Điểm yếu lớn nhất của thế hệ mới nằm ở khả năng đối phó với các lối đá xoáy đặc thù, điển hình là lối đánh cắt bóng (defense/chopping). Trong các cuộc đối đầu với những tay vợt cắt bóng như Hashimoto Honoka, Chen Yi thường xuyên mắc lỗi nhận định xoáy và quá phụ thuộc vào quả trái tay. Tỷ số chênh lệch 2-11 trong một ván đấu trước đối thủ người Nhật Bản là minh chứng rõ nét cho sự lúng túng này.
Ngược lại, cặp đôi Wang Manyu và Sun Yingsha sở hữu một "bản đồ chiến thuật" cực kỳ đa dạng. Nếu Sun Yingsha có khả năng phá xoáy bằng những cú tấn công thuận tay kết hợp biến hóa điểm rơi, thì Wang Manyu lại nổi bật với những quả giao bóng trái tay mang tính đột phá, trực tiếp phá vỡ nhịp độ của đối thủ. Ở các tay vợt trẻ, sự kết nối giữa các kỹ thuật vẫn còn lỏng lẻo, khiến họ dễ bị đối phương bắt bài.
Bản lĩnh tại điểm quyết định và sức bền tâm lý
Sự khác biệt giữa một tay vợt giỏi và một huyền thoại nằm ở khả năng làm chủ ván đấu quyết định. Lịch sử đã chứng kiến nhiều lần Wang Manyu và Sun Yingsha ngược dòng ngoạn mục trong những tình huống "ngàn cân treo sợi tóc".
Trong khi đó, Kuai Man thường tỏ ra do dự khi đối mặt với các điểm số quan trọng, còn Chen Yi lại thiếu đi những cú đánh "kết liễu" mang tính quyết định. Tại giải Asian Cup 2025, dù có sự tiến bộ nhưng tỷ lệ thắng trong các trận đấu quốc tế của thế hệ mới vẫn không ổn định. Đặc biệt, khi phải thi đấu cùng lúc nhiều nội dung, khả năng phân phối thể lực và khả năng chịu áp lực của Chen Yi hay Shi Xunyao (với tỷ lệ thua trận quốc tế lên tới 67%) vẫn kém xa sự bền bỉ của Wang Manyu – người có thể duy trì hiệu suất cực cao ngay cả khi gặp chấn thương.
Sự lệch pha trong phối hợp và điều chỉnh chiến thuật
Về lý thuyết, cặp đôi Kuai Man (tay trái) và Chen Yi (tay phải) sở hữu lợi thế cực lớn về góc đánh. Tuy nhiên, thực tế lại cho thấy họ thường xuyên xảy ra tình trạng chồng chéo vị trí chạy chỗ. Sự xung đột giữa phong cách tấn công gần bàn của Kuai Man và xu hướng lùi xa bàn của Chen Yi tạo ra những khoảng trống chết người để đối phương khai thác.
Khả năng điều chỉnh chiến thuật tại chỗ cũng là một điểm trừ. Tại chung kết WTT Grand Smash Thụy Điển, dù bị cặp đôi Nhật Bản dẫn trước 0-2, Wang Manyu và Sun Yingsha vẫn có thể lật ngược thế cờ nhờ những thay đổi tinh tế trong cú giao bóng ngắn. Ngược lại, thế hệ mới thường thi đấu khá máy móc. Trận thua chóng vánh 3-11 trong ván thứ ba trước đôi Shin Yu-bin và Zhu Chengzhu của Hàn Quốc đã phơi bày sự chậm chạp trong việc ứng biến với thay đổi của đối thủ.
Hạn chế trong phương pháp đào tạo và tư duy đổi mới
Một thực tế khách quan là quy trình đào tạo hiện tại của đội tuyển Trung Quốc đang tập trung quá mức vào lối đánh tấn công nhanh trong ba quả đầu, dẫn đến việc thiếu hụt các quân xanh (sparring partner) có lối đánh cắt bóng chất lượng. Điều này khiến các tay vợt trẻ thiếu kinh nghiệm thực chiến với các loại xoáy lạ.
Bên cạnh đó, tư duy "chủ động cầu biến" của thế hệ mới vẫn còn hạn chế. Wang Manyu liên tục làm mới hệ thống giao bóng trái tay, trong khi Sun Yingsha thử nghiệm việc giao bóng ở vị trí thuận tay để tấn công. Những sự đổi mới này chưa xuất hiện phổ biến ở lứa kế cận. Dù Kuai Man đang đứng số một thế giới ở nội dung đôi nam nữ cùng Lin Shidong, nhưng ở nội dung đôi nữ, cô vẫn phụ thuộc nhiều vào các khung chiến thuật có sẵn thay vì những sáng tạo mang tính đột phá.
Tổng kết: khoảng cách ở kinh nghiệm, bứt phá ở lộ trình
Khoảng cách giữa thế hệ mới và cặp bài trùng Wang Manyu – Sun Yingsha không chỉ nằm ở kỹ thuật đơn lẻ, mà ở sự thiếu hụt một hệ sinh thái năng lực toàn diện: từ cấu trúc chiến thuật, độ ổn định tâm lý đến khả năng tự điều chỉnh.
Để rút ngắn khoảng cách đó, bóng bàn Trung Quốc cần triển khai ba hướng đi rõ ràng:
Bổ sung kỹ thuật: Tối ưu hóa biến hóa tay trái của Kuai Man, đồng thời nâng cấp chất lượng thuận tay và khả năng xử lý xoáy của Chen Yi.
Tăng cường thực chiến: Mô phỏng các tình huống áp lực cao, nâng cường độ thi đấu để rèn bản lĩnh ở điểm số quyết định.
Tái định vị chiến thuật: Học cách xây dựng một cấu trúc linh hoạt như Wang Manyu – người có thể vô địch với nhiều đối tác khác nhau nhờ khả năng bao quát không gian – thay vì sao chép rập khuôn mô hình cũ.
Thế hệ mới vẫn còn thời gian. Nhưng nếu không giải quyết triệt để những điểm nghẽn kể trên, khoảng cách với đỉnh cao Olympic sẽ không chỉ là vấn đề của kỹ thuật, mà là bài toán của cả một hệ thống.
