Giải mã "Hệ sinh thái" Kinh tế Thể thao Việt Nam 2024-2026: Những "con số biết nói" sau hai kỳ Diễn đàn

Nhìn lại bức tranh kinh tế thể thao Việt Nam từ năm 2024 đến nay, chúng ta thấy một sự chuyển mình mạnh mẽ từ tư duy "bao cấp" sang mô hình khai thác thương mại bền vững. Sự chuyển dịch này không đến ngẫu nhiên, mà là kết quả của một quá trình thấu hiểu và gắn kết giữa nhà quản lý, doanh nghiệp và thị trường – những giá trị tích cực đã được khơi gợi và lan tỏa mạnh mẽ sau hai kỳ Diễn đàn Kinh tế Thể thao Việt Nam 2023 và 2024.

1. Khơi thông "điểm nghẽn" bằng tư duy mới

Một trong những điểm sáng lớn nhất những năm qua là sự thay đổi trong cách nhìn nhận về hạ tầng thể thao. Những trăn trở về cơ chế "đầu tư công - quản trị tư" từng được thảo luận sôi nổi đã tìm thấy lời giải thực tiễn. Việc áp dụng các cơ chế đặc thù như trong Luật Thủ đô (Hà Nội) – với các ưu đãi về thuế đất và mặt nước – đã thực sự tạo ra một "hành lang xanh" cho các nhà đầu tư.

Sự gắn kết này được minh chứng qua chia sẻ tại Diễn đàn Kinh tế Thể thao Việt Nam năm 2023 của ông Đặng Hà Việt – cựu Cục trưởng Cục TDTT: "Các CLB chuyên nghiệp nếu không có sân, không có cơ sở vật chất không bao giờ phát triển được vấn đề kinh doanh thể thao, bởi vì nguồn thu từ sân rất lớn." 

Chính sự thấu hiểu về vai trò của "phần cứng" này nên ngoài các sân vận động như Hàng Đẫy, Thiên Trường hay Lạch Tray thay đổi diện mạo, trở thành những trung tâm giải trí thực thụ thì Việt Nam đang triển khai xây dựng các sân vận động mới đẳng cấp quốc tế, nổi bật nhất là sân vận động Trống Đồng (Hà Nội) với sức chứa 135.000 chỗ ngồi (dự kiến hoàn thành 8/2028), sân PVF (Hưng Yên) 60.000 chỗ (dự kiến 2027) và sân Rạch Chiếc (TP.HCM). 

2. Giá trị thương mại: Sự bứt phá của Bản quyền truyền hình

Nếu như trước năm 2021, bản quyền truyền hình (BQTH) vẫn còn là khái niệm xa lạ về mặt lợi nhuận, thì giai đoạn 2024–2026 đã đánh dấu một kỷ nguyên mới. Việc V.League đạt giá trị BQTH 2 triệu USD/mùa không chỉ là một con số, mà là sự khẳng định về chất lượng sản phẩm.

Sự bứt phá này gắn liền với quyết tâm chuyên nghiệp hóa của những người làm nghề, như ông Trần Anh Tú – Phó Chủ tịch VFF, Chủ tịch VPF từng nhấn mạnh tại Diễn đàn Kinh tế Thể thao Việt Nam năm 2024: "Giá trị bản quyền truyền hình tăng thì chất lượng giải đấu cũng phải tăng tương xứng, để không chỉ giữ 2 triệu đô mà còn có thể tăng hơn nữa."

Sự gắn kết giữa chất lượng chuyên môn (VAR, mặt sân đẹp) và giá trị thương mại đã giúp bóng đá nội thu hút khán giả trở lại sân, tạo tiền đề cho mức tăng trưởng "hai con số" của ngành.

3. Thể thao và Du lịch: "Mỏ vàng" của các địa phương

Sự bùng nổ của các giải chạy Marathon và thể thao phong trào những năm qua là minh chứng sống động nhất cho mô hình kinh tế địa phương bền vững. Thể thao không còn đứng độc lập mà trở thành "đầu kéo" cho du lịch và dịch vụ.

Mô hình này đã được lan tỏa từ những kinh nghiệm thực tiễn, như cách bà Lê Vân Anh – Phó BTC Hệ thống giải VnExpress Marathon chia sẻ ở Diễn đàn Kinh tế Thể thao Việt Nam năm 2023: "Giải chạy của chúng tôi luôn hướng đến kết hợp với du lịch... đây là cách lan tỏa giải đấu và hoạt động du lịch địa phương cực kỳ hiệu quả." 

Hàng vạn runner đổ về các tỉnh thành như Hà Giang, Hậu Giang hay Tây Ninh mỗi dịp có giải đấu không chỉ mang theo tinh thần thể thao, mà còn mang theo dòng vốn tiêu dùng khổng lồ, trực tiếp đóng góp vào GDP địa phương.

4. Tầm nhìn vĩ mô: Thể thao là một ngành kinh tế

Thành tựu lớn nhất trong giai đoạn 2024–2026 chính là việc chính thức coi kinh tế thể thao là một thành phần quan trọng trong chiến lược quốc gia. Sự thay đổi tư duy này giúp Việt Nam tận dụng tốt thị trường 100 triệu dân và đà tăng trưởng kinh tế ấn tượng.

Ông Nguyễn Mạnh Hùng – Phó Vụ trưởng Vụ Xã hội, Ban Kinh tế Trung ương đã có cái nhìn đầy kỳ vọng tại Diễn đàn Kinh tế Thể thao Việt Nam năm 2024: "Chúng ta nên có tư duy kinh tế thể thao cũng là một ngành kinh tế quan trọng, khi đó nhận thức của toàn xã hội sẽ thay đổi... Việt Nam có thể là trung tâm sản xuất hàng hóa thể thao lớn hàng đầu thế giới."

Thực tế hiện nay, với mức GDP đầu người tăng trưởng (5.026 USD năm 2025, đánh dấu bước tiến vào nhóm các nước có thu nhập trung bình cao) và nhu cầu tập luyện hiện đại, Việt Nam đang dần hiện thực hóa mục tiêu trở thành một thị trường thể thao năng động bậc nhất khu vực.

Nhìn lại hai kỳ diễn đàn đã qua, điều tích cực nhất không chỉ là những bản tham luận, mà là sự hình thành của một hệ sinh thái kinh tế thể thao bền vững. Những ý tưởng tâm huyết gặp được thời điểm kinh tế bứt phá đã tạo nên một bức tranh rực rỡ cho thể thao Việt Nam giai đoạn 2024–2026. Ở đó, sự thấu hiểu giữa các bên chính là "chìa khóa" để đưa mọi thứ lên một tầm cao mới.