Boxing biến mất ở Olympic: Nguy cơ chưa bao giờ rõ ràng đến thế

Khi Olympic Paris 2024 bước sang những ngày cuối cùng, Ủy ban Olympic Quốc tế (IOC) đã đưa ra một "tối hậu thư" về tương lai của môn Boxing (Quyền Anh) tại đấu trường Olympic.

Theo chủ tịch IOC Thomas Bach, Boxing phải tìm được một tổ chức quy mô thế giới để điều hành môn Quyền Anh vào khoảng đầu năm 2025, khi Hiệp hội Boxing Quốc tế (IBA) đã chính thức bị tước quyền công nhận vào năm 2023. 

Quyết định trên bắt nguồn từ các lý do thiếu minh bạch về tài chính và công tác vận hành của IBA từ trước đó, tới tận khi chủ tịch đương nhiệm người Nga Umar Kremlev nắm quyền điều hành. IOC cho rằng các khoản tiền thưởng ở những giải Vô địch Thế giới và Vô địch Châu lục đến từ nguồn không rõ ràng. 

IBA đã bị tước quyền điều hành Boxing tại Olympic từ Tokyo 2020, trước khi mất quyền công nhận trong năm 2023. Tới Olympic Paris 2024, IOC tiếp tục phải tổ chức một đội ngũ riêng để điều hành môn thể thao này. Kết quả các giải Vô địch Thế giới nam và nữ do IBA tổ chức trong năm 2023 cũng không được công nhận để giành quyền đến Olympic.

"Trong năm tới, phải càng sớm càng tốt, chúng ta không thể đợi lâu hơn được nữa." - ông Thomas Bach trả lời về tương lai của môn Boxing ở Olympic 2028.

IBA đã tham gia vào cuộc tranh cãi về trường hợp của hai vận động viên Imane Khelif (Algeria) và Lin Yu-Ting (Trung Hoa Đài Bắc) khi thi đấu tại Olympic 2024. Đây là hai vận động viên từng bị tước quyền thi đấu ở giải Vô địch Boxing nữ thế giới 2023, trong khi vẫn giành huy chương vàng ở Olympic. Một lần nữa cho thấy những bất đồng giữa IBA và IOC là không thể vãn hồi.

Hiện tại, World Boxing - tổ chức mới được thành lập bởi chủ tịch Boris Van Der Vorst, người từng thất bại trong cuộc bầu cử chủ tịch IBA đang là ứng viên hàng đầu để tiếp quản môn Boxing tại Olympic. 

Tuy nhiên cho đến hiện tại, World Boxing mới chỉ có 37 liên đoàn quốc gia thành viên, kém xa so với tầm ảnh hưởng của IBA trên 198 quốc gia thành viên, với 5 liên đoàn Châu lục. 

Điều gây cản trở nhất trong mục tiêu của World Boxing để giành quyền tổ chức ở Olympic, cũng như đảm bảo tương lai của môn thể thao này tại Thế vận hội mùa hè chính là quy mô. Hiện tại, IOC yêu cầu cơ quan điều hành phải trao quyền xuống các liên đoàn Châu Lục - điều mà World Boxing vẫn chưa thể thực hiện được.

Trong các nỗ lực gần nhất của mình, Liên đoàn Boxing Châu Âu (EUBC) đã lên tiếng công khai ủng hộ IBA. Trong khi đó, Liên đoàn Boxing Châu Á (ASBC) có dự định mở cuộc họp bất thường để bầu chọn gia nhập World Boxing hay tiếp tục đồng hành cùng IBA. Ở cuộc bầu chọn trước đó vào cuối năm 2023, hơn 90% các quốc gia thành viên của ASBC vẫn chọn gắn bó cùng IBA. 

Dù chưa công khai ủng hộ World Boxing, IOC vẫn mở ra khe cửa hẹp cho tổ chức này tới đầu năm 2025. "Có một lý do duy nhất để gia nhập World Boxing, chính là cứu lấy môn thể thao này. Bạn phải nhận ra quyết định của chúng tôi không phải để đấu tranh với IBA. Chúng tôi chỉ có một nhiệm vụ duy nhất, là giữ lấy Boxing như trái tim của Olympic. Chúng tôi đang cố làm những điều tốt nhất cho các vận động viên và các liên đoàn quốc gia." - ông Boris Van de Vorst nói trong cuộc họp với các liên đoàn tại Olympic 2024. 

Cuộc đấu tranh của World Boxing hay sự ủng hộ của các liên đoàn quốc gia với IBA sẽ ảnh hưởng rất lớn tới tương lai của Boxing. Hiện tại, IOC vẫn loại môn thể thao này ra khỏi danh sách thi đấu chính thức tại Olympic Los Angeles 2028. Nếu không thể tìm ra được tiếng nói chung, Boxing có thể lần đầu tiên vắng bóng tại ngày hội thể thao lớn nhất hành tinh, sau 120 năm kể từ lần đầu tiên góp mặt.