Một ngày giữa tháng 3, trời thành Vinh (Nghệ An) bất ngờ chuyển. Mưa to, xối xả. Gió mùa đông bắc khiến trời rét buốt. Cảm giác lạnh run người bần bật khi chuyển trời. Chúng tôi tìm đến một góc bên cạnh Sân vận động Vinh. Lần mò trong cơn giá lạnh để hỏi người dân cũng tìm đến nhà bà Soa.
Đến nhà, bà Soa xuất hiện, nhanh nhẩu chạy ra đón. Ở cái tuổi gần 70, người phụ nữ can trường ngày nào vẫn thoăn thoắt, mặc cho gió sương bên ngoài. Chỉ chiếc áo thể thao mỏng manh, bên trong căn phòng 3 gian, tường đã loan lổ, bà Soa hồi tưởng quá khứ và chiêm nghiệm cuộc sống hiện tại.
Đã thi là gặt… Vàng
Sinh ra trong gia đình nghèo khó, mẹ lại mất sớm, bà Soa (sinh năm 1953) tất tả mưu sinh ngay từ nhỏ. Năm 1972, bà đi thanh niên xung phong ở Tổng đội 40. Từ đây, người phụ nữ với thân hình rắn chắc này bén duyên với môn chạy.
“Các sếp thấy tôi rắn rỏi, nhanh nhẹn nên cử đi chạy giải việt dã tỉnh. Lần đầu tham gia được nhất luôn rồi điều về tỉnh tập huấn, thi đấu giải toàn quốc. Năm 1973, tôi về thứ 15 toàn quốc nhưng từ năm 1974 đến 1980, tôi toàn về nhất ở ba cự ly 800m, 1.000m và 3.000m”, bà Soa kể lại.
Là nhà vô địch tuyệt đối ở các cự ly mình tham gia, Trần Thị Soa là cái tên vang danh, khiến mọi đối thủ khiếp sợ trong suốt thời gian dài. Thành quả xứng đáng cho những ngày tháng miệt mài tập luyện là tấm vé dự Olympic 1980 tại Moskva (Nga). “Vinh dự lắm, không từ nào có thể diễn ra”, bà Soa hồi tưởng với giọng hào sảng bởi “lúc đó cả nước chỉ có mấy chục người được đi mà cả tỉnh chỉ có mình tôi đi”.
Đứng trên đỉnh vinh quang với vô vàn thành tích hào nhoáng. Nhưng, đằng sau đó là cả hành trình gian truân, từ tập luyện đến cuộc sống và cả bi kịch không biết thấu cùng ai.
“Thời đó khổ lắm”, bà Soa cảm thán. “Làm gì có cơm mà ăn, ăn toàn mì hột, cũng không có thời gian để tập vì nhà nghèo lắm. Tôi chỉ ở nhà đi rú (rừng), mót (lượm) củi, lấy củi mua gạo mà ăn. Trước ngày thi đấu cũng chỉ tập vài buổi”, bà Soa kể.
Và với người phụ nữ rắn rỏi này, bà luôn khiến mọi người nhớ đến hình ảnh của một VĐV chuyên chạy chân đất. Bà tâm sự: “Tôi đi giày là mỏi chân, mà mỏi chân là không chạy được. Thà về 10 ngón chân máu chảy nhưng tôi vẫn thích chạy chân đất, chứ giày đi được chốc lát rồi đi giữa đường vẫn phải cởi. Chỉ có 800 hay 1500m chạy bằng giày đinh trong sân là đi giày còn 3.000m là đi chân đất”.
Cứ thế, đôi bàn chân bà đỏ toát vì máu chảy. “Mỗi lần đi về là hai bàn chân chảy máu hết. Khi chạy không biết đau vì cố gắng phải về nhất. Tôi không muốn về nhì, ba gì cả. Mỗi lần chạy việt dã báo Tiền phong về là phải thở ô xy, cấp cứu”.
Bà bảo: “Tôi không sợ di chứng vì thời gian cũng lành khi đó chỉ nghĩ làm sao có thành tích đưa về tỉnh nhà. Thời gian thì cũng bóc hết lớp da, mất 10, 15 ngày là lành. Mỗi lần như thế, tôi tự ngâm, rửa nước muối rồi bôi thuốc. Thế là nó lành chứ có gì đâu. Giờ vẫn mòn, da mỏng đi rồi”.
Đến giờ sau gần 40 năm giải nghệ, khi “khoe”, hai đầu gối bị sỉ than bám, không lấy ra được vì hồi đó toàn bị ngã đường chạy có sỉ than. Lúc đó, phần thưởng chỉ là 5 lạng len hay bộ quần áo Đồng Xuân đem về cho bố mẹ nhưng “tôi mừng lắm. Ý chí, nghị lực của tôi không ai qua mặt cả”.
Cái nghèo, cái khó không thắng nổi cái tâm
Những ngày tháng can trường trên “thao trường” hun đúc một Trần Thị Soa đầy bản lĩnh và nghị lực. Và khi đến tuổi băm, người phụ nữ đành đứt đoạn bỏ nghiệp thể thao để về quê lấy chồng.
“Năm 1980, đi Olympic về, tôi giải nghệ. Có người ở Từ Sơn bảo về đi học TDTT, mà đi học về chả có ai lấy vì 30 tuổi rồi lấy chồng đâu nữa. Thế là, về lấy chồng luôn”, bà Soa tâm sự.
Thế rồi, năm 1981, bà cưới chồng khi lứa bạn đều con bồng con bế. Dòng chảy cuộc sống cuốn bà vào gian truân đời thường. “Khi lập gia đình rồi có con, mới thấm thía vất cả của cuộc sống. Lúc đó, lương cũng chỉ có 40 đồng, khổ đến mức ăn cá chỉ vàng đến nôn cả ra. Tiền không có, không có ai hỗ trợ cả mà tôi lại đẻ dày. Bốn năm đẻ ba đứa con”, bà Soa nói.
Cả gia đình 5 người phải sống cuộc sống nay đây, mai đó cả chục năm trời. Rồi cuối cùng, nhờ tạo điều kiện, bà cũng được mua miếng mất cắm dùi nhưng chỉ 10m vuông. “5 người chui rúc trong nhà đặt đúng 2 cái giường. Hai vợ chồng phải cơi nới để nấu ăn bên ngoài, có chỗ nuôi con lợn, con gà”, bà Soa cho hay.
Cuộc sống lum lũ nên với bà Hoa, có việc làm là tốt lắm rồi. Lúc bấy giờ, bà làm tạp vụ, lao công cho đoàn bóng đá Nghệ An. “Cứ hễ có việc gì là tôi đều làm hết, từ làm cỏ, tưới sân, nhổ cỏ, miễn sao mình kiếm ra tiền là được”, bà Soa nói.
Năm tháng qua đi, cái nghèo, cái khó cứ bám riết. Thế rồi, hai vợ chồng đánh liều để xây gian nhà ba gian. “Có hai bàn tay trắng chứ không có gì cả”, bà Soa nhớ lại. “Lúc đó, ông Nguyễn Hồng Thanh cho một tấn xi măng, ông Thành Vinh cho một triệu, thời điểm đó to lắm. Nhưng tiền mình đâu ra để mua gạch, kêu thợ thầy, phải vay mượn xung quanh”, bà Soa tâm sự.
Không có tiền, hai vợ chồng không thể mua gạch, quyết định tự đóng balo. “Ngày đi làm về, tối đi nhặt gạch vỡ rồi về đập nhỏ ra, đúc balo. Cứ thế, suốt một năm trời, hai vợ chồng mới đóng đủ balo để xây nhà. Căn nhà đơn giản nên chỉ xây trong 1 tháng là xong. Nhà lợp ngói fibro xi măng. Mùa này vào còn được còn mùa hè nóng lắm, hực lắm, kể cả lợp la phông trần vẫn nóng. Hồi trước chưa có tiền làm tôn nóng lạnh trước nhà, nắng ngoài hắt vào rát cả mặt”, bà Soa hồi tưởng.
Vừa làm việc vừa làm thêm, lao lực nhưng bà Soa vẫn chấp nhận, không một lời kêu ca. Và khi căn nhà cất xong không bao lâu, người con trai đầu của bà bạo bệnh, rồi qua đời. Bà Soa như sụp đổ. Nhưng rồi, cuộc sống vẫn tiếp diễn.
“Dù vất vả, đau khổ bao nhiêu, tôi cũng chịu đựng được hết, không kêu ca hay phàn nàn gì; kể cả khi ốm cũng tự đi bệnh viện lấy thuốc về uống”, bà Soa giãi lòng. Bà bảo: “Mình đừng nhìn xuống, đừng có nhìn lên. Có nhiều người khổ hơn mình. Mình thế này cũng được rồi. Không giàu như họ nhưng ngày đủ ăn ba bữa. Kể cả trước đây và bây giờ cũng thế, không bao giờ phàn nàn cả. Lương ngày trước 40 nghìn, làm cỏ 40 nghìn hiện nay có lương hưu, làm thêm cơ quan. Cuộc sống vẫn no đủ”.
Gian truân với bà Soa chỉ là thử thách. Gần 70 năm cuộc đời, bà luôn giữ vững ý chí. Giờ đây, hằng ngày, ngoài việc làm ở cơ quan, bà tranh thủ phụ chăm cháu, làm việc nhà. Cứ cuối tuần, bà lại về Diễn Châu, cách 50km để tụ hợp với chồng.
“Công việc chính chỉ làm lao công, quét dọn. Già tầm tuổi này có công việc vui lắm. Sáng đi quét dọn, chiều đi đánh bóng chuyền hơi, rồi về ăn cơm, đi ngủ, chăm cháu… Họ bảo nghỉ được rồi nhưng bảo còn sức còn làm, ở đây chăm cháu cho con. Làm gì làm yêu đời lắm, các ngày 8/3 hay 20/10 đều tham gia văn nghệ.
Mọi người thương lắm. Những khi đội SLNA thi đấu thắng hoặc hòa, tôi vẫn có đồng lộc. Tuy hợp đồng ngắn hạn vẫn được một nửa so với những người hợp đồng dài hạn. Những ngày lễ đều có hết. Hai đứa con đều vào biên chế cả”, bà Soa trải lòng, không một lời ca thán cho số phận với cái tâm sáng giữ vững suốt cả cuộc đời.
Căn nhà hiện tại bà Soa sống ở cạnh SVĐ Vinh vẫn chưa thuộc chủ sở hữu của bà. “Ước mong của tôi là được tạo điều kiện để mảnh đất nơi đang sống này là của mình. Nay mình còn sống nên vẫn yên ổn, chứ lo sau này, khi không còn, sợ các con không có nơi để ở”, bà Soa mong ước.
VĐV Phạm Thị Bình, người đầu tiên và duy nhất giành huy chương vàng marathon SEA Games cho điền kinh Việt Nam, được cấp đất sau hơn 7 năm chờ đợi…
Nguyễn Thị Bình, nữ VĐV hiếm hoi của Việt Nam giành huy chương vàng SEA Games nội dung marathon, sẽ xỏ giày trở lại thi đấu sau 7 năm giã từ đường chạy chuyên nghiệp.
"Chân đất...huyền thoại" -t ừng 6 lần liên tiếp đoạt vô địch việt dã toàn quốc, dự tranh Olympic 1980, Trần Thị Soa là điển hình cho một lứa VĐV phải chịu nhiều thua thiệt, đã vượt lên nghịch cảnh bằng một niềm tin yêu cuộc sống, thể thao và nỗ lực phi thường.
Bình luận
Hậu vệ trẻ Đinh Quang Kiệt gây chú ý khi khẳng định sẵn sàng chơi ở mọi vị trí, kể cả tiền đạo, nhằm cạnh tranh suất trong màu áo U23 Việt Nam.
Mùa giải 2026 của LCK sẽ chính thức khởi tranh từ ngày 1/4 với trận đấu tâm điểm ngay ngày khai mạc: cuộc “đại chiến viễn thông” giữa T1 và KT Rolster.
Dù Lyon đã có một vài tín hiệu tích cực, nhưng những vấn đề mang tính hệ thống, đặc biệt ở giai đoạn đầu trận, vẫn chưa được giải quyết triệt để.
Sau khi trận Finalissima chính thức bị hủy bỏ, huấn luyện viên Luis de la Fuente đã công bố danh sách triệu tập đội tuyển Tây Ban Nha cho hai cuộc đối đầu sắp tới với Serbia tại Villarreal và Ai Cập tại Barcelona.
Số 9 thế giới Victoria Mboko tiếp tục gặt hái những chiến thắng ấn tượng trong năm 2026 và sẵn sàng đánh bại Anna Blinkova trong hai set trắng.
Giải quần vợt Miami Open 2026 đang chứng kiến một cuộc chuyển giao thế hệ mạnh mẽ khi các tài năng trẻ như Moise Kouame và Joao Fonseca liên tiếp tạo nên dấu ấn.
Hiện tại, FearX đang sở hữu hệ thống rõ ràng, cùng một mũi nhọn tấn công đạt phong độ cao, trong khi G2 vẫn phụ thuộc nhiều vào sự bùng nổ của các cá nhân.
Thất bại bất ngờ 1-6, 7-5, 6-3 của Iga Swiatek trước người đồng hương Magda Linette tại vòng 2 Miami Open 2026 không chỉ là một kết quả quần vợt đơn thuần. Việc nhà vô địch Grand Slam 6 lần bị loại sớm lần đầu tiên sau 5 năm đã phơi bày những thách thức về phong độ và áp lực duy trì giá trị thương hiệu ở đỉnh cao.
Quyết định đưa tuyển Malaysia sang Bangkok tập huấn trước trận gặp Việt Nam đang gây tranh cãi, khi nhiều ý kiến cho rằng đây là khoản chi không cần thiết trong bối cảnh đội đã hết cơ hội tại Asian Cup 2027.
Huấn luyện viên Gennaro Gattuso vừa chính thức công bố danh sách 28 cầu thủ chuẩn bị cho chiến dịch Play-off World Cup 2026.
Hậu vệ sinh năm 2007 Lê Minh Nhật đang nỗ lực ghi điểm trong màu áo U19 Việt Nam, đặt mục tiêu vượt qua sàng lọc để góp mặt ở danh sách chính thức.
Giai đoạn 2023 – 2026 đánh dấu một "điểm rơi" lịch sử của kinh tế thể thao Việt Nam, khi tư duy quản lý chuyển mình mạnh mẽ từ mô hình bao cấp sang khai thác thương mại chuyên nghiệp.
Một kịch bản chuyển nhượng bom tấn vào mùa hè có thể đưa Kawhi Leonard đến Golden State Warriors, đánh dấu bước ngoặt tài chính mới cho cả hai đội bóng.
HLV Thomas Tuchel gây ngạc nhiên lớn khi công bố danh sách triệu tập danh sách đội tuyển Anh lên đến 35 cầu thủ cho hai trận giao hữu gặp Uruguay và Nhật Bản.
Sự trỗi dậy của những cặp đôi trẻ như Leo/Bagas hay Rachel/Febi không chỉ khẳng định vị thế của "cường quốc cầu lông", mà còn mở ra góc nhìn mới về cách xây dựng lực lượng kế thừa – một bài học giá trị cho các chiến lược đầu tư cầu lông chuyên nghiệp tại Việt Nam.
Lịch thi đấu, trực tiếp quần vợt Miami Open năm 2026 hôm nay. Cập nhật lịch trực tiếp Giải tennis Miami Open năm 2026 mới nhất.
Lịch thi đấu, trực tiếp cầu lông Orleans Masters năm 2026 hôm nay. Cập nhật lịch trực tiếp Giải cầu lông Orleans Masters năm 2026 mới nhất.
Chứng minh bản lĩnh của nhà đương kim vô địch đơn nữ SEA Games 33, Alex Eala vừa tạo nên cú lội ngược dòng ngoạn mục trước Laura Siegemund để tiến vào vòng 32 Miami Open 2026.
VietinBank trong thời điểm đầy khó khăn đã vượt qua Hà Nội Tasco Auto với tỷ số 3-2 (25-22, 22-25, 11-25, 27-25, 15-11), qua đó giành tấm vé cuối cùng vào bán kết.
Hai ngày ghi 100 điểm vào rổ hai đối thủ là Houston Rockets và Miami Heat, Luka Doncic một lần nữa cho thấy vì sao anh là ngôi sao hàng đầu NBA thời điểm hiện tại.
Israel Adesanya tiết lộ cựu kình địch Robert Whittaker đã mang lại giá trị to lớn cho trại huấn luyện của anh trước thềm sự kiện UFC Seattle.
Cú ném chốt hạ của Victor Wembanyama không chỉ đưa Spurs trở lại vòng Playoffs sau 6 năm mà còn hé lộ tư duy thi đấu đáng sợ của siêu sao 22 tuổi này
Cập nhật Link trực tiếp cúp bóng chuyền Hoa Lư hôm nay 20/3, trận đấu giữa Biên Phòng vs Công An Tp.HCM diễn ra vào lúc 16h30.
Thông tin gây sốc vừa được Liên đoàn bóng chuyền châu Á (AVC) công bố khi danh sách 8 CLB tham dự AVC Champions League 2026 không có sự xuất hiện của VTV Bình Điền Long An.
Nguyễn Đình Bắc sẽ vắng mặt trong chuyến làm khách của Công An Hà Nội trước Đà Nẵng tại vòng bù 13 V.League 2025/26 do án treo giò vì đủ thẻ phạt.
Màn trình diễn 60 điểm của Luka Doncic không chỉ tái hiện kỷ lục của Kobe Bryant mà còn đưa ngôi sao Los Angeles Lakers lên vị trí thứ 2 trong cuộc đua MVP.
Joe Rogan cảnh báo sức mạnh tài chính của Netflix có thể đe dọa thế độc quyền của UFC, đặc biệt khi các võ sĩ bắt đầu hết hạn hợp đồng để tìm bến đỗ mới.
Real Madrid đang trải qua một mùa giải đầy biến động, không chỉ bởi những cuộc đối đầu nảy lửa trên sân cỏ mà còn bởi cuộc chiến không hồi kết trong phòng y tế.
HLV Peter Cklamovski thừa nhận đội tuyển Malaysia rơi vào bi kịch hiếm có: không thua trên sân nhưng vẫn mất vé dự Asian Cup 2027 vì những án phạt liên quan đến sai phạm ngoài chuyên môn.
Dù HLV Carlo Ancelotti từng chia sẻ rằng đợt tập trung tháng 3 là thời điểm "cận kề" với danh sách chính thức cho World Cup, hành trình chọn lọc nhân sự của đội tuyển Brazil vẫn gặp không ít rào cản.
Cú ném chốt hạ của Victor Wembanyama giúp Spurs đoạt vé Playoffs, chấm dứt cơn khát từ 2019 và chuẩn bị đón nhận khoản doanh thu phòng vé khổng lồ.
Luka Doncic đã có một màn trình diễn đi vào lịch sử với 60 điểm, giúp LA Lakers đánh bại Miami Heat và nhận được những tiếng hô vang "MVP" từ khán giả đội khách.
Sau màn trình diễn 30 điểm chói sáng, Kevin Durant tin rằng "cỗ máy in tiền" LeBron James hoàn toàn có thể thi đấu đỉnh cao thêm 4 đến 5 năm nữa tại NBA.
Cập nhật Link trực tiếp cúp bóng chuyền Hoa Lư hôm nay 20/3, trận đấu giữa Hà Nội Tasco Auto vs Vietinbank diễn ra vào lúc 14h00.
HLV trưởng JB Bickerstaff thừa nhận Detroit Pistons sẽ gặp vô vàn khó khăn khi mất đi "trái tim" Cade Cunningham trong giai đoạn nước rút của mùa giải.
HLV Erik Spoelstra của Miami Heat đã bày tỏ sự kinh ngạc trước sức bền phi thường của LeBron James, người đang thách thức giới hạn thời gian ở độ tuổi 41.
Huấn luyện viên cá nhân của Stephen Curry khẳng định siêu sao này sẽ sớm trở lại để giải cứu Warriors và đáp lại sự kỳ vọng của khán giả mua vé tới sân.
Động thái này được xem là bước điều chỉnh quan trọng nhằm đồng bộ với lịch thi đấu ngày càng mở rộng trên quy mô toàn cầu của hệ thống The Dink Minor League Pickleball.
Các xạ thủ hàng đầu Việt Nam như Trịnh Thu Vinh, Phạm Quang Huy và Nguyễn Thùy Trang đã có mặt ở Đắk Lắk để tranh tài ở giải Vô địch súng hơi quốc gia 2026.
Chuyên gia của La Gazzetta dello Sport đưa ra dự đoán kết quả trận đấu giữa Cagliari vs Napoli thuộc vòng 30 Serie A - VĐQG Italia 2025/26.