Từ tranh cãi giới tính của Manganang, bóng chuyền Việt Nam đang bị FIVB đối xử thiếu công bằng?

Một trong những vụ việc thu hút chú ý của bóng chuyền thế giới vừa xảy ra với U21 Việt Nam khi các cô gái trẻ bị xử thua 4 trận đấu, từ vị trí nhì bảng A cạnh tranh một vị trí cao của giải U21 thế giới các cô gái áo đỏ trắng bị đánh tụt xuống cuối bảng và tham gia nhóm phân hạng 17-24.

FIVB cho rằng một VĐV U21 Việt Nam không phù hợp với các quy định của giải đấu, đây là nguyên nhân khiến Liên đoàn bóng chuyền thế giới đưa ra án phạt chưa từng có tiền lệ, điều đó cũng đặt ra hàng loạt câu hỏi về cách mà các VĐV Việt Nam bị đối xử liệu đã có sự công bằng?

Trở về quá khứ với trường hợp tiêu biểu mang tên Aprilia Santini Manganang, cựu vận động viên bóng chuyền nữ Indonesia, từng là tâm điểm của một trong những vụ tranh cãi giới tính gây chú ý nhất thể thao Đông Nam Á. Sinh năm 1992, Manganang nổi tiếng với lối chơi mạnh mẽ, sức bật và sức mạnh vượt trội khi thi đấu cho đội tuyển bóng chuyền nữ Indonesia. Tuy nhiên, ngay từ khi xuất hiện trên đấu trường quốc tế, nhiều lời bàn tán về giới tính của cô đã nổ ra.

Trong sự nghiệp thi đấu, Aprilia Manganang từng đối mặt với nhiều nghi ngờ và khiếu nại từ các đội đối thủ, đặc biệt tại SEA Games và các giải khu vực. Năm 2015 đội tuyển bóng chuyền nữ Philippines từng gửi đơn khiếu nại lên BTC và Liên đoàn bóng chuyền Đông Nam Á đề nghị kiểm tra giới tính của tay đập này.

SEA Games 2019 (Philippines): Khi Indonesia gặp lại Philippines ở vòng bảng, chủ đề giới tính của Manganang tiếp tục bị báo chí và HLV Philippines nhắc đến. Dù vậy, Liên đoàn vẫn không mở cuộc điều tra chính thức vì thiếu cơ sở pháp lý và không muốn ảnh hưởng đến tiến trình giải.

Ngoài Philippines, một số HLV và cầu thủ Thái Lan cũng từng công khai bày tỏ nghi ngờ về giới tính của Manganang, nhất là sau những màn thể hiện sức mạnh áp đảo ở vị trí đối chuyền.

Năm 2021, sự thật được chính thức xác nhận khi quân đội Indonesia, nơi Manganang đang phục vụ, tiến hành kiểm tra y tế và kết luận rằng cô mắc dị tật bẩm sinh Hypospadias – một tình trạng khiến bộ phận sinh dục không phát triển hoàn chỉnh như nam giới bình thường, dẫn đến nhầm lẫn về giới tính từ khi sinh ra. Kết quả xác định Manganang là nam giới về mặt sinh học. Sau đó, Manganang quyết định thực hiện phẫu thuật chỉnh hình để hoàn thiện cơ thể và công khai sống đúng với giới tính thật. Sau đó anh lấy vợ, có con và một gia đình hạnh phúc!

Khoan nói về vấn đề đúng/sai trong trường hợp của Manganang, câu chuyện nằm ở chỗ vì sao Manganang không phải trải qua những bài kiểm tra dù đã có đơn khiếu nại của các đối thủ? Trường hợp của tay đập người Indonesia khi đó giúp FIVB được tôn vinh khi đảm bảo quyền tự do cá nhân cho các VĐV.

Tuy nhiên điều này đi ngược lại hoàn toàn với trường hợp của 2 VĐV Việt Nam tại giải U21 vô địch thế giới, qua đó dấy lên câu hỏi về sự công bằng của FIVB hay đang có sự thiên vị trong từng trường hợp?

Sự thiếu nhất quán trong cách xử lý của FIVB không chỉ gây ảnh hưởng tới đội tuyển bóng chuyền U21 Việt Nam, tới các VĐV trẻ còn non nớt về tâm lý mà sẽ tạo ra hệ quả xấu trong tương lai, nơi các VĐV không được đảm bảo quyền cá nhân và có thể bị trừng phạt bất cứ lúc nào dù lỗi không thuộc về họ!