Vai trò của axit amin trong tập thể thao

Axit amin có một vai trò rất quan trọng đối với mọi sinh vật sống trên trái đất, trong đó có con người. Hơn 20 loại axit amin khác nhau có thể liên kết với nhau để tạo thành protein hoặc tồn tại tự do để thực hiện những chức năng quan trọng trong cơ thể.

Do đó, thật dễ hiểu khi trong cơ thể của chúng ta, nước chiếm khoảng 60% và một nửa còn lại, khoảng 20%, là các axit amin, dưới dạng tự do hoặc liên kết với nhau.    

Trong các loại axit amin, glutamate là một axit amin có tỉ trọng lớn nhất so với các loại axit amin khác, chiếm khoảng 20% tổng số các axit amin trong cơ thể.

Cũng như các axit amin khác, glutamate là một thành phần quan trọng để cấu tạo nên protein, bên cạnh đó, đây còn là một chất dẫn truyền thần kinh quan trọng trong não bộ và cũng là một chất trung gian quan trọng cho nhiều quá trình chuyển hóa.

Một điều thú vị là glutamate còn có một chức năng sinh lý khác liên quan đến thế giới ẩm thực của chúng ta, đó chính là glutamate tạo ra vị umami, hay còn có thể hiểu là vị ngon, vị ngọt thịt, là một trong năm vị cơ bản trong tự nhiên giúp mang lại các bữa ăn ngon cho con người.

Trong đó, những thực phẩm có hàm lượng glutamate dồi dào là thịt gia súc gia cầm, hải sản, rau củ quả; thực phẩm lên men như nước tương, nước mắm, bột ngọt…

Trong số 22 acid amin tổng hợp nên các loại protein cho cơ thể, có 5 acid amin cơ thể không tự tổng hợp được, và bắt buộc phải được cung cấp từ thực phẩm bên ngoài. Các axit amin này được gọi là axit amin thiết yếu. Các acid amin này cũng vô cùng quan trọng cho những người tập luyện thể thao bao gồm:

1. Isoleucine

Đóng vai trò sống còn trong quá trình phục hồi sức khỏe sau thời gian luyện tập thể dục thể thao. Đồng thời giúp điều tiết lượng đường glucose trong máu, hỗ trợ quá trình hình thành hemoglobin và đông máu.

Nguồn thực phẩm chứa isoleucine: Thịt gà, cá, hạnh nhân, hạt điều, trứng, gan, đậu lăng và thịt bò.

2. Leucine

Leucine tương đối quan trọng trong quá trình điều chỉnh hàm lượng đường trong máu; nên sẽ tốt cho bệnh nhân mắc chứng “hyperglycemica” (gia tăng đường huyết), hoặc những người mong muốn đốt cháy chất béo nhanh chóng. Hơn nữa, loại axít amin này còn có chức năng duy trì lượng hormone tăng trưởng để thúc đẩy quá trình phát triển mô cơ.

Nguồn thực phẩm chứa lysine: Phô mai, khoai tây, sữa, trứng, thịt đỏ, các sản phẩm men.

3. Methionine

Axít amin này đặc biệt cần thiết cho nam giới nếu muốn phát triển cơ bắp cuồn cuộn vì nó nhanh chó ng phân hủy và đốt cháy chất béo, đồng thời tăng thêm lượng testosterone sinh dục nam. Ngoài ra, menthionine hỗ trợ chống chữa kiệt sức, viêm khớp và bệnh gan..

Nguồn thực phẩm chứa methionine: Thịt, cá, đậu đỗ tươi, trứng, đậu lăng, hành, sữa chua, các loại hạt.

4. Phenylalanine

Phenylalanine là một axít amin có chức năng bồi bổ não, tăng cường trí nhớ, và tác động trực tiếp đến mọi hoạt động của não bộ. Ngoài ra, nó có thể làm tăng lượng chất dẫn truyền xung động thần kinh, và tăng tỷ lệ hấp thụ tia UV từ ánh sáng mặt trời, giúp tạo ra vitamin D nuôi dưỡng làn da.

Tuy nhiên, nếu dùng phenylalanine nhiều, có thể dẫn đến độc hại, nên cần hạn chế. Phenylalanine có trong sữa, hạnh nhân, bơ, lạc, các hạt vừng.

5. Histidine

Histidine giúp cơ thể phát triển và liên kết mô cơ bắp với nhau. Nó còn có tác dụng hình thành màng chắn myelin, một chất bảo vệ bao quanh dây thần kinh và giúp tạo ra dịch vị, kích thích tiêu hóa.